Ngang giá sức mua tương đối (Relative Purchasing Power Parity - RPPP) là gì?

Ngang giá sức mua tương đối

Khái niệm

Ngang giá sức mua tương đối trong tiếng Anh là Relative Purchasing Power Parity, viết tắt là RPPP.

Ngang giá sức mua tương đối (RPPP) là một sự mở rộng của lí thuyết ngang giá sức mua (PPP) truyền thống và nó bao gồm cả những thay đổi trong lạm phát theo thời gian.

Sức mua là sức mạnh của tiền thể hiện qua số lượng hàng hóa hoặc dịch vụ mà một đơn vị có thể mua và có thể giảm do lạm phát. RPPP cho thấy rằng các quốc gia có tỉ lệ lạm phát cao hơn sẽ có đồng tiền bị mất giá. 

Theo RPPP, sự khác biệt giữa tỉ lệ lạm phát của hai quốc gia và giá hàng hóa sẽ thúc đẩy những thay đổi trong tỉ giá hối đoán giữa hai nước. RPPP mở rộng quan điểm về PPP và bổ sung cho lí thuyết ngang giá sức mua tuyệt đối (Absolute purchasing power parity - APPP). Khái niệm APPP nói rằng, tỷ giá hối đoái giữa hai quốc gia sẽ bằng với tỉ lệ các mức giá cho hai quốc gia đó. 

RPPP có công thức:

S₁ / S₂ = (1 + I_A) / (1 + I_B)

Trong đó: 

S₁ = tỷ giá giữa tiền tệ nước A và nước B ban đầu

S₂ = tỷ giá giữa tiền tệ nước A và nước B tương lai

I_A = tỉ lệ lạm phát của nước A

I_B = tỉ lệ lạm phát của nước B

Ngang giá sức mua theo lí thuyết

Ngang giá sức mua (PPP) là ý kiến cho rằng hàng hóa ở một quốc gia sẽ có giá tương đương ở một quốc gia khác, khi tỉ giá hối đoái của họ được áp dụng. Theo lí thuyết này, hai loại tiền tệ ngang bằng nhau khi một rổ hàng hóa trên thị trường có giá trị như nhau ở cả hai quốc gia.

Việc so sánh giá của các mặt hàng giống hệt nhau tại các quốc gia khác nhau sẽ xác định tỉ lệ PPP. 

Tuy nhiên, để có một so sánh chính xác là điều rất khó khăn vì những khác biệt về chất lượng sản phẩm, thái độ của người tiêu dùng và điều kiện kinh tế ở mỗi quốc gia. Ngoài ra, PPP là một khái niệm lí thuyết có thể không đúng trong thế giới thực, đặc biệt là trong ngắn hạn. 

RPPP về cơ bản là một hình thức linh động của PPP, vì nó liên quan đến sự thay đổi tỉ lệ lạm phát của hai quốc gia với sự thay đổi trong tỷ giá hối đoái của họ. Lí thuyết cho rằng, lạm phát sẽ làm giảm sức mua thực sự của đồng tiền của một quốc gia. Do đó, nếu một quốc gia có tỉ lệ lạm phát hàng năm là 10%, thì đồng tiền của quốc gia đó sẽ có thể mua được ít hơn 10% hàng hóa thực vào cuối một năm. 

RPPP cũng bổ sung cho lí thuyết ngang giá sức mua tuyệt đối. Khái niệm này xuất phát từ một ý tưởng cơ bản được gọi là qui luật một giá. Lí thuyết này nói rằng chi phí thực của hàng hóa phải giống nhau trên tất cả các quốc gia sau khi xét đến tỷ giá hối đoái. 

Ví dụ về ngang giá sức mua tương đối

Giả sử trong năm tới, lạm phát khiến giá trung bình cho hàng hóa ở Mỹ tăng 3%. Trong cùng thời gian, giá cho các sản phẩm ở Mexico tăng 6%. Có thể nói rằng, Mexico đã có lạm phát cao hơn Mỹ vì giá ở đó đã tăng nhanh hơn 3 điểm. 

Theo khái niệm RPPP, sự khác biệt ba điểm đó sẽ dẫn đến sự thay đổi 3 điểm trong tỷ giá hối đoái giữa Mỹ và Mexico. Vì vậy, có thể hi vọng đồng peso Mexico mất giá với tỉ lệ 3% mỗi năm hoặc đồng đô la Mỹ nên tăng giá ở mức 3% mỗi năm.

(Theo Investopedia)

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)

Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội

Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.

Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.

Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.

Mua vé theo nhóm
giảm đến 30% Dự báo của bạn về
triển vọng kinh tế 2027
(Để có cơ hội nhận vé miễn phí)