Rào cản về thể chế kinh tế là gì? Bản chất và phân loại

Rào cản về thể chế kinh tế là những trở lực của "luật chơi" (do Nhà nước và cộng đồng đặt ra) và cách tổ chức thực thi "luật chơi" (của bộ máy quản lí kinh tế của Nhà nước) đối với hoạt động của các chủ thể tham gia trong nền kinh tế.

17-07-2020

16-07-2020

07-07-2020

Rào cản về thể chế kinh tế là gì? Bản chất và phân loại - Ảnh 1. — Hình minh hoạ (Nguồn: cena1212)

Rào cản về thể chế kinh tế

Khái niệm

Rào cản về thể chế kinh tế là những trở lực của "luật chơi" (do Nhà nước và cộng đồng đặt ra) và cách tổ chức thực thi "luật chơi" (của bộ máy quản lí kinh tế của Nhà nước) đối với hoạt động của các chủ thể tham gia trong nền kinh tế.

Nói một cách đơn giản hơn, rào cản về thể chế kinh tế là những trở lực do hệ thống luật pháp và chính sách của Nhà nước, do các qui tắc của cộng đồng, do việc tổ chức thực thi pháp luật và chính sách của bộ máy quản lí nhà nước về kinh tế các cấp, do không bảo đảm các quyền của các doanh nghiệp, tổ chức và người dân khi tham gia hoạt động trong nền kinh tế, ở một thời kì nhất định.

Tính hai mặt và bản chất

- Rào cản về thể chế kinh tế cũng có tính hai mặt của nó, tích cực và tiêu cực

Mặt tích cực có thể thấy như: rào cản thuế quan, rào cản phi thuế quan, rào cản kĩ thuật,... các quốc gia thường dùng để ngăn chặn sự xâm nhập của các loại hàng hóa từ bên ngoài vào có thể làm ảnh hưởng đến sản xuất của các mặt hàng đó ở trong nước.

Tuy nhiên, trong thực tiễn, khi nói đến rào cản về thể chế kinh tế, người ta thường đề cập đến mặt tiêu cực, mặt hạn chế của nó là chính.

- Bản chất của rào cản về thể chế kinh tế là sự kìm hãm phát triển (cả kinh tế - xã hội). Sở dĩ như vậy vì, rào cản về thể chế kinh tế tác động hết sức xấu đến phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Đặc biệt là làm thất thoát, lãng phí các nguồn lực phát triển, làm nản lòng các chủ thể tham gia hoạt động trong nền kinh tế, từ đó làm giảm động lực phát triển của nền kinh tế, làm thui chột tính năng động, sáng tạo của người lao động, làm giảm lòng tin của người dân đối với Nhà nước, làm xấu hình ảnh của quốc gia với bạn bè trên thế giới.

Phân loại rào cản về thể chế kinh tế

1. Rào cản về luật pháp, chính sách

Rào cản về luật pháp và chính sách được đề cập ở đây chủ yếu nói đến những hạn chế, những bất cập do hệ thống luật pháp và chính sách vĩ mô của Nhà nước tạo ra đối với sự phát triển của nền kinh tế nói chung, đến hoạt động của các chủ thể (doanh nghiệp, tổ chức, người dân) tham gia trong nền kinh tế nói riêng.

2. Rào cản về bộ máy và năng lực tổ chức triển khai thực thi luật pháp và chính sách của bộ máy quản lí nhà nước về kinh tế.

3. Rào cản từ các qui tắc của cộng đồng

Rào cản đến từ các qui tắc do cộng đồng đưa ra thường là những điều cấm kị đối với tổ chức và người dân một địa phương nào đó, khi tham gia vào hoạt động sản xuất kinh doanh, nhằm giữ truyền thống hoặc một nét văn hóa nào đó của địa phương.

Chẳng hạn, ở một vùng nào đó người ta cấm không được ăn thịt bò, thì đương nhiên những người kinh doanh thịt bò ở đây sẽ bị cản trở bởi qui định của cộng đồng.

Ngoài ra, còn có rào cản về quyền của các doanh nghiệp, các tổ chức xã hội và người dân trong việc tham gia hoạch định và thực thi chính sách phát triển kinh tế - xã hội.

(Tài liệu tham khảo: Một số vấn đề cơ bản của rào cản về thể chế kinh tế, Trung tâm Bồi dưỡng Đại biểu Dân cử)

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)

Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội

Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.

Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.

Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.

Điểm du lịch là gì? Đặc điểm và phân loại