Tỉ suất lãi trên biến phí là gì? Sự cần thiết phải xác định tỉ suất lãi trên biến phí

Hình minh họa

Tỉ suất lãi trên biến phí

Khái niệm

Tỉ suất lãi trên biến phí được xác định bằng lãi trên biến phí chia cho doanh thu.

Tỉ suất lãi trên biến phí có thể xác định cho từng mặt hàng và có thể xác định bình quân cho các mặt hàng khác nhau.

Các thuật ngữ liên quan

Số dư đảm phí hay lãi trên biến phí (Contribution margin) là chênh lệch giữa giá bán (hay doanh thu) với chi phí biến đổi của nó.

Lãi trên biến phí đơn vị (lb) được xác định bằng cách lấy giá bán đơn vị (g) trừ đi biến phí đơn vị (bp): lb = g – bp

Tổng lãi trên biến phí được xác định bằng cách lấy sản lượng tiêu thụ nhân với lãi trên biến phí đơn vị: Lb = Sl × lb

Công thức xác định

Tỉ suất lãi trên biến phí cho đơn vị sản phẩm và tỉ suất lãi trên biến phí cho cả mặt hàng là như nhau.

Trong đó:

Lb%: tỉ suất lãi trên biến phí

lb: lãi trên biến phí đơn vị sản phẩm

g: giá bán đơn vị sản phẩm

Lb: Tổng lãi trên biến phí

Dt: Doanh thu

Trường hợp xét tỉ suất lãi trên biến phí cho nhiều mặt hàng sẽ được xác định như sau:

Sự cần thiết phải xác định tỉ lệ lãi trên biến phí

- Như trên chúng ta thấy, lãi trên biến phí là một chỉ tiêu quan trọng nhưng đây lại là một con số tuyệt đối nên khi xem xét cho tổng hợp nhiều mặt hàng khác nhau thì chỉ tiêu này lại không cho phép đánh giá được mặt hàng có lợi thế.

Vì vậy cần phải sử dụng một chỉ tiêu thứ ba, đó là tỉ suất lãi trên biến phí.

- Việc sử dụng tỉ suất lãi trên biến phí giúp cho nhà quản lí nhanh chóng xác định được tổng lãi trên biến phí và lợi nhuận.

Cách xác định tổng lãi trên biến phí:

Lb = Dt × Lb%

Cách xác định tổng lợi nhuận:

Ln = Dt × Lb% – ĐP

Ví dụ

Giả sử công ty may Hưng Thịnh sản xuất ra ba loại quần áo là quần mã số TH10, áo sơ mi mã số TH14 và áo phông mã số TH20.

Tình hình về doanh thu chi phí của Công ty với ba mặt hàng trên như sau:

Mỗi mặt hàng công ty sản xuất 1.000 chiêc

Trong ví dụ trên:

- Tỉ suất lãi trên biến phí đơn vị của sản phẩm áo sơ mi TH 14 là:

(125.000 : 300.000) x 100% = 41,67%

- Tỉ suất chung cho cả mặt hàng áo sơ mi TH 14 là:

(125.000.000 : 300.000.000) x 100% = 41,67%

Trường hợp xét tỉ suất lãi trên biến phí cho nhiều mặt hàng sẽ được xác định như sau:

(Tài liệu tham khảo: Cách ứng xử của chi phí và phân tích mối quan hệ chi phí – sản lượng – lợi nhuận, Tổ hợp giáo dục Topica)

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)

Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội

Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.

Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.

Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.

Mua vé theo nhóm
giảm đến 30% Dự báo của bạn về
triển vọng kinh tế 2027
(Để có cơ hội nhận vé miễn phí)