Tô tài nguyên (Resource rent) là gì?

Hình minh họa (Nguồn: economistasalvaje)

Tô tài nguyên

Khái niệm

Tô tài nguyên trong tiếng Anh gọi là: Resource rent.

Tô tài nguyên là giá trị nguyên sinh của tài nguyên thiên nhiên. Nó được hiểu là giá trị do chính thiên nhiên đem lại.

Giá nguyên sinh của một tài nguyên (in situ price) là giá của nó được xác định trong thế giới tự nhiên (as situated in the natural world). 

Giá của gỗ cắt lát khi được cưa khỏi thân cây là giá trị nguyên sinh, trong khi giá của gỗ được chuyển đến nhà máy thì không phải, vì giá đó gồm cả giá trị gỗ cắt lát cộng với chi phí thu hoạch. Giá trị của một mảnh dất được sử dụng để trồng trọt hay là nhà là giá trị tại chỗ của mảnh đất đó.

Nhìn hình 1. cho thấy đường thể hiện sự sẵn dàng chi trả tại điểm cận biên cho thực phẩm tôm hùm của những người đến New England nghỉ những năm gần đây. Số lượng hiệu quả liên thời gian của tôm hùm là 1.8 triệu pound. 

Với khối lượng đánh bắt là 1.8 triệu pound, giá cận biên của tôm hùm bằng với giá thị trường trừ đi chi phí khác, hoặc 3.50$ -2.80$.

Chú ý rằng đây là giá trị cận biên (marginal value); nó có thể áp dụng đến hàng nghìn pound tôm hùm khi mà tổng sản lượng đầu ra là 1.8 trệu pound. 

Nếu chúng ta lấy giá cận biên (marginal lobster rent) của tôm hùm là 0.70$ nhân với sản lượng khai thác đầu ra là 1.80$ chúng ta có tổng giá trị tài nguyên của tôm hùm (total lobster rent) là 1.26 triệu.

Hay nói cách khác, giá của tài nguyên thiên nhiên vừa có thể là giá tài nguyên cận biên (marginal rent) cho mỗi đơn vị của tài nguyên đó, vừa có thể sử dụng giá của tổng khối lượng khai thác, trong một vài trường hợp là tất cả tài nguyên đó, chúng ta có thể gọi là toàn bộ giá của tài nguyên (total rent). 

Giá cận biên có các tên khác nhau đối với từng trường hợp khác nhau, trong nền công nghiệp khai thác gỗ nó thường xuyên được gọi là giá trị tuổi cây (stumpage price), trong nền kinh tế khoáng sản nó thường được gọi là chi phí thuê mỏ (roylaty rate).

Hình 1. Thị trường tôm hùm

(Tài liệu tham khảo: Giáo trình Kinh tế Tài nguyên, Đại học Kinh tế Quốc dân)

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)

Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội

Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.

Hãy tham gia đánh giá chất lượng dịch vụ công ty chứng khoán, góp phần phản ánh trải nghiệm thực tế của nhà đầu tư và có cơ hội nhận vé mời tham dự Diễn đàn.

Đánh giá chất lượng dịch vụ
công ty chứng khoán của bạn

Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027. Đăng ký ngay để nhận ưu đãi vé Early Bird, giảm hơn 30%!

Mua Vé Early Bird
Giảm Hơn 30%