Chênh lệch không biến động (Zero-Volatility Spread - Z Spread) là gì? Đặc điểm

Hình minh họa. Nguồn: Investopedia
Chênh lệch không biến động
Khái niệm
Chênh lệch không biến động trong tiếng Anh là Zero-Volatility Spread hay Z-Spread.
Chênh lệch không biến động (Z-spread) là mức chênh lệch cố định, ở đó giá của chứng khoán bằng với giá trị hiện tại dòng tiền được cộng thêm vào mức lợi suất tại mỗi điểm trên đường cong lợi suất giao ngay trái phiếu kho bạc.
Nói cách khác, mỗi dòng tiền sẽ được chiết khấu theo lợi suất giao ngay trái phiếu kho bạc cộng với chênh lệch không biến động (Z-spread).
Công thức tính Chênh lệch không biến động
Để tính toán chênh lệch không biến động (Z-spread), nhà đầu tư phải lấy lợi suất giao ngay trái phiếu kho bạc tại mỗi kì hạn tương đương, cộng thêm chênh lệch không biến động.
Sau đó sử dụng tỉ lệ gộp này làm mức chiết khấu để tính giá của trái phiếu. Công thức để tính toán chênh lệch không biến động là:

Hình minh họa.
Trong đó:
- P là giá trái phiếu hiện hành cộng với tất cả các khoản lãi đã tích lũy được.
- Cx là khoản thanh toán lãi coupon của trái phiếu.
- rx là lợi suất giao ngay ở mỗi thời hạn đáo hạn.
- Z là chênh lệch không biến động.
- n là số kì hạn thanh toán có liên quan.
Giả sử một trái phiếu hiện có giá 104,9 USD. Nó sẽ có ba dòng tiền trong tương lai là: khoản thanh toán lãi 5 USD vào năm tới, khoản thanh toán lãi 5 USD hai năm kể từ bây giờ và tổng số tiền thanh toán cuối cùng gồm gốc và lãi là 105 USD trong ba năm tới.
Lợi suất giao ngay của trái phiếu kho bạc tại các mốc một, hai, và ba năm là 2,5%, 2,7% và 3%. Công thức sẽ được viết như sau:

Hình minh họa.
Sau khi giải phươn trình trên, chúng ta sẽ thu được chênh lệch không biến động (Z-spread) là 0,5%.
Chức năng của Chênh lệch không biến động
Tính toán chênh lệch không biến động (Z Spread) khác với tính toán chênh lệch lợi suất danh nghĩa.
Chênh lệch lợi suất danh nghĩa chỉ sử dụng một điểm trên đường cong lợi suất trái phiếu kho bạc (không phải đường cong lãi suất trái phiếu kho bạc giao ngay) để xác định mức chênh lệch tại một điểm, sao cho giá trị hiện tại của dòng tiền của chứng khoán bằng với với giá chứng khoán đó.
Mức chênh lệch không biến động (Z Spread) giúp các nhà phân tích xác định xem liệu có sự không đồng nhất trong giá trái phiếu hay không.
Mức chênh lệch không biến động đo lường mức chênh lệch mà nhà đầu tư sẽ nhận được với toàn bộ các điểm trên đường cong lợi suất trái phiếu kho bạc.
Vì vậy, các nhà phân tích sẽ định giá chứng khoán thực tế hơn khi chỉ sử dụng một thông số duy nhất, chẳng hạn như ngày đáo hạn của trái phiếu.
(Theo Investopedia)
Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2026 - Summer Summit
Thời gian: 11/06/2026
Địa điểm: L7 West Lake Hanoi by Lotte Hotels, Ballroom tầng 4, 683 Lạc Long Quân, Tây Hồ, Hà Nội
Vietnam Investment Forum 2026 - Summer Summit quy tụ đại diện cơ quan quản lý, lãnh đạo ngân hàng, công ty chứng khoán, quỹ đầu tư, giám đốc phân tích và các chuyên gia kinh tế độc lập, tập trung vào bức tranh vĩ mô, AI & Big Data và chiến lược tìm kiếm Alpha trong nửa cuối năm 2026.
Ba phiên thảo luận chính:
Phiên thảo luận 1: Vĩ mô 2026 - Việt Nam trước các cú sốc từ bên ngoài và cơ hội từ bên trong
Phiên thảo luận 2: AI & Big Data - Từ lợi thế ra quyết định đến thế hệ sản phẩm đầu tư mới
Phiên thảo luận 3: Cơ hội tìm kiếm Alpha trên thị trường chứng khoán và các kênh tài sản phổ biến
Tìm hiểu chương trình tại VIF 2026 Summer Summit.
Tham gia khảo sát "Dự báo của bạn về nửa cuối năm 2026" để có cơ hội nhận vé mời đặc biệt từ Ban Tổ chức.




