|
 Thuật ngữ VietnamBiz
Kiến thức Kinh tế

Hoá tệ học (Numismatics) là gì? Đặc điểm

11:31 | 25/05/2020
Chia sẻ
Hoá tệ học (tiếng Anh: Numismatics) là bộ môn nghiên cứu về các hình thái vật lí của các phương tiện thanh toán khác nhau (tức tiền tệ).
Hoá tệ học (Numismatics) là gì? Đặc điểm - Ảnh 1.

Ảnh minh họa. Nguồn: FIFA.

Hoá tệ học

Khái niệm

Hoá tệ học hoặc cổ tệ học trong tiếng Anh là Numismatics.

Hoá tệ học là bộ môn nghiên cứu về các hình thái vật lí của các phương tiện thanh toán khác nhau (tức tiền tệ). Hoá tệ học trong trường hợp áp dụng với tiền xu thường bao gồm việc nghiên cứu sản xuất và mức độ sử dụng tiền xu để xác định độ hiếm của chúng. Hoá tệ học có nhiều lĩnh vực nhỏ, bao gồm nhưng không giới hạn:

- Notaphily: nghiên cứu về tiền giấy (tiền phát hành bởi ngân hàng)

- Exonumia: nghiên cứu về các vật phẩm giống như đồng xu như huy chương được sử dụng thay cho tiền tệ

- Scripophily: nghiên cứu về chứng khoán (cổ phiếu và trái phiếu)

Đặc điểm của Hoá tệ học

Hoá tệ học khác với nghiên cứu lịch sử và kinh tế về tiền. Nhà hoá tệ học nghiên cứu các thuộc tính vật lí của phương tiện thanh toán thay vì sự sử dụng và phát triển của nó. Hoá tệ học cũng khác với việc thu thập tiền xu trong các nghiên cứu khoa học liên quan. Có thể nói rằng tất cả những nhà hoá tệ học đều sưu tầm tiền xu, nhưng không phải tất cả những người sưu tầm tiền xu đều là nhà hoá tệ học. Người ta tin rằng khái niệm hoá tệ học bắt đầu từ thời Phục hưng Châu Âu, mang ý nghĩa nỗ lực khám phá tất cả những thứ cổ điển.

Cách sử dụng tiếng Anh đầu tiên của từ "Numismatics" là vào năm 1829, xuất phát từ từ tính từ "Numismatic", có nghĩa là "thuộc tính của tiền xu", và bắt nguồn từ tiếng Pháp "numismatiques", có nguồn gốc từ tiếng Latin là "numismatis".

Có rất nhiều tổ chức được thành lập dành riêng cho việc nghiên cứu, tìm hiểu và phát triển hoá tệ học. Ví dụ, Hiệp hội Hoá tệ học Mỹ, được thành lập tại Thành phố New York vào năm 1858, được thành lập để thúc đẩy sự đánh giá cao của công chúng về tiền xu, huy chương và tiền tệ, và từ đó đã quản lí hơn 800.000 vật phẩm có niên đại từ 650 BCE, đồng thời có một thư viện với khoảng 100.000 cuốn sách và hiện vật.

Một số tổ chức hoá tệ học khác bao gồm: Hội sưu tầm tiền cổ, Viện khảo cổ Mỹ, Hiệp hội hoá tệ học Canada, Hiệp hội hoá tệ học Séc, Ủy ban hoá tệ học quốc tế Pháp, Hiệp hội hoá tệ học Israel, Hiệp hội hoá tệ học Phương Đông, Hiệp hội nhà hoá tệ học chuyên nghiệp, Hiệp hội hoá tệ học hoàng gia, Hiệp hội hoá tệ học Úc, Hiệp hội hoá tệ học hoàng gia New Zealand,…

(Theo Investopedia)


Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)

Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội

Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.

Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.

Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.

Hoàng Vy

Bức tranh ngành dầu khí: Xuất hiện nhiều mốc kỷ lục mới về doanh thu và lợi nhuận
Kết quả kinh doanh quý III/2026 cho thấy sự phân hóa giữa các nhóm doanh nghiệp trong chuỗi dầu khí. Trong khi nhóm hạ nguồn ghi nhận lợi nhuận tăng mạnh nhờ diễn biến giá dầu và biên lọc hóa dầu, nhóm thượng nguồn có kết quả trái chiều, còn hoạt động vận tải dầu khí tiếp tục được hỗ trợ bởi đội tàu và mặt bằng giá cước.