Mô hình định giá giả định thông tin (Mark-to-Model) là gì?
(Hình minh họa: Cisco)
Mô hình định giá giả định thông tin
Khái niệm
Mô hình định giá giả định thông tin trong tiếng Anh là Mark-to-Model.
Mô hình định giá giả định thông tin là một phương pháp định giá cho một vị trí hoặc danh mục đầu tư cụ thể dựa trên các mô hình tài chính. Điều này trái ngược với phương pháp hạch toán theo giá trị thị trường truyền thống, mà trong đó, giá trị thị trường được sử dụng để tính giá trị cũng như tổn thất hoặc lợi nhuận tại các khoản đầu tư.
Các tài sản phải sử dụng mô hình định giá với các giả định thông tin, có thể là do:
- không có thị trường thường xuyên cung cấp định giá chính xác; hoặc
- có định giá dựa trên một tập hợp các biến tham chiếu và khung thời gian tham chiếu phức tạp.
Điều này tạo ra một tình huống trong đó các phỏng đoán và giả định phải được sử dụng để gán giá trị cho một tài sản, khiến cho tài sản đó rủi ro hơn.
Hạn chế của mô hình định giá giả định thông tin
Mô hình định giá theo giả định thông tin được sử dụng chủ yếu trong các thị trường kém thanh khoản mà tại đó, các sản phẩm không được giao dịch thường xuyên.
Mô hình định giá giả định thông tin về cơ bản để mặc các vấn đề cần làm sáng tỏ và điều này có thể tạo ra rủi ro cho các nhà đầu tư. Nhà đầu tư huyền thoại, Warren Buffett, đã gọi phương pháp định giá này là "định giá hoang đường", do sự đánh giá thấp rủi ro của nó.
Sự nguy hiểm của mô hình định giá này đã xảy ra trong cuộc khủng hoảng thế chấp dưới chuẩn bắt đầu vào năm 2007 do việc định giá sai rủi ro và dẫn tới định giá sai tài sản. Hàng tỉ đô la tài sản thế chấp được chứng khoán hóa đã bị xóa trên bảng cân đối kế toán của công ty vì các giả định định giá không chính xác.
Nhiều định giá theo mark-to-model đã giả định thị trường thứ cấp có thanh khoản và trật tự, và có mức mặc định như trong quá khứ. Những giả định này đã chứng minh là nó sai khi thanh khoản của thị trường thứ cấp cạn kiệt và lãi suất mặc định thế chấp tăng vọt lên trên mức bình thường.
Các tài sản được định giá bởi market-to-model
Tuyên bố 157 của Ủy ban Chuẩn mực Kế toán Tài chính (FASB) của Mỹ đã giới thiệu một hệ thống phân loại nhằm mục đích mang lại sự rõ ràng cho việc nắm giữ tài sản tài chính của các tập đoàn. Tài sản (cũng như nợ phải trả) được chia thành ba loại:
- Tài sản cấp 1 được định giá theo giá trị thị trường quan sát được. Các tài sản trong mark-to-model này bao gồm chứng khoán kho bạc, chứng khoán thị trường, ngoại tệ, hàng hóa và các tài sản lưu động khác mà giá trị thị trường hiện tại có thể dễ dàng kiếm được.
- Tài sản cấp 2 được định giá dựa trên giá niêm yết trên thị trường không hoạt động và/hoặc gián tiếp dựa vào các đầu vào có thể quan sát được như lãi suất, tỉ lệ vỡ nợ và đường cong lợi suất. Trái phiếu doanh nghiệp, các khoản vay ngân hàng và các công cụ phái sinh OTC cũng thuộc loại này.
- Tài sản cấp 3 được định giá bằng các mô hình bên trong. Giá cả không thể quan sát trực tiếp, và các giả định có thể chịu sự chênh lệch lớn, phải được thực hiện trong mark-to-model. Ví dụ là các khoản nợ của công ty sắp phá sản, các công cụ phái sinh phức tạp và cổ phiếu của quĩ đầu tư tư nhân.
(Theo Investopedia)
Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)
Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội
Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.
Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.
Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.
Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.
TRỰC TIẾP
