Hiệu ứng tháng chín (September Effect) là gì? Những đặc điểm cần lưu ý

Hiệu ứng tháng chín

Khái niệm

Hiệu ứng tháng chín, tiếng Anh gọi là september effect.

Hiệu ứng tháng chín ám chỉ lịch sử lợi nhuận yếu kém của thị trường cổ phiếu trong tháng chín. Có những số liệu thống kê ủng hộ cho hiệu ứng tháng chín tùy theo giai đoạn đang được phân tích, nhưng phần lớn lí thuyết này chỉ là giai thoại.

Người ta thường tin rằng những nhà đầu tư trở lại từ kì nghỉ hè vào tháng chín đã sẵn sàng chốt lại lợi nhuận cũng như các khoản lỗ về thuế trước cuối năm. Cũng có một niềm tin rằng những nhà đầu tư thường thanh lí cổ phiếu vào tháng chín để bù đắp cho chi phí đi học của con cái.

Cũng như nhiều hiệu ứng lịch khác, hiệu ứng tháng chín được coi là sự trùng hợp ngẫu nhiên về dữ liệu trong lịch sử hơn là một mối quan hệ nhân quả nào đó. 

Hiểu rõ hơn về hiệu ứng tháng chín

Hiệu ứng tháng chín là có thật khi phân tích dữ liệu thị trường - thường là trên chỉ số trung bình công nghiệp Dow Jones (DJIA) - cho thấy rằng tháng chín là tháng duy nhất có lợi nhuận âm trong 100 năm qua.

Tuy vậy, hiệu ứng này không quá lớn và quan trọng hơn là nó không mang bất kì ý nghĩa tiên đoán nào. Nếu một cá nhân đặt cược vào tháng chín trong 100 năm qua, thì người đó sẽ kiếm được một kết quả chung là lãi. Nhưng nếu nhà đầu tư đó chỉ đặt cược trong năm 2014 thì nhà đầu tư này sẽ bị lỗ.

Hiệu ứng tháng mười

Giống như hiệu ứng tháng mười, hiệu ứng tháng chín là một sự bất thường của thị trường hơn là sự kiện có quan hệ nhân quả. 

Trên thực tế, bộ dữ liệu của tháng mười trong 100 năm qua là tích cực mặc dù đây là tháng của Hoảng Loạn 1907, ngày thứ ba, thứ năm và thứ hai đen tối năm 1929 và ngày thứ hai đen tối năm 1987.

Tháng chín cũng đã chứng kiến nhiều biến động của thị trường giống như tháng mười. Đó là tháng xảy ra Ngày Thứ Sáu Đen Tối đầu tiên vào năm 1869 và hai lần sụt giảm giá mạnh trong một ngày trên Dow Jones sau 11/9/2001 và trong năm 2008 khi "cuộc khủng hoảng nợ dưới chuẩn" xảy ra.

Tuy nhiên, theo Market Realist, hiệu ứng này đã biến mất trong những năm gần đây. Trong 25 năm qua, đối với chỉ số S&P 500, lợi nhuận trung bình (average) hàng tháng của tháng chín là khoảng -0,4% trong khi lợi nhuận trung bình (median) hàng tháng là dương.

Ngoài ra, tần suất xảy ra các vụ sụt giảm lớn vào tháng chín không còn thường xuyên như giai đoạn trước 1990. Có một lời giải thích cho rằng nhà đầu tư đã phản ứng bằng cách "đề phòng trước" và bán cổ phiếu vào tháng tám.

(Theo Investopedia)

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)

Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội

Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.

Hãy tham gia đánh giá chất lượng dịch vụ công ty chứng khoán, góp phần phản ánh trải nghiệm thực tế của nhà đầu tư và có cơ hội nhận vé mời tham dự Diễn đàn.

Đánh giá chất lượng dịch vụ
công ty chứng khoán của bạn

Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027. Đăng ký ngay để nhận ưu đãi vé Early Bird, giảm hơn 30%!

Mua Vé Early Bird
Giảm Hơn 30%