Giá trị trung bình được điều chỉnh (Adjusted Mean) là gì? Đặc điểm và ví dụ
Hình minh họa. Nguồn: Dataquest.io
Giá trị trung bình được điều chỉnh
Khái niệm
Giá trị trung bình được điều chỉnh trong tiếng Anh là Adjusted Mean.
Giá trị trung bình được điều chỉnh là giá trị trung bình thống kê phải được điều chỉnh để giảm thiểu vì sự mất cân bằng dữ liệu và phương sai lớn.
Các điểm dữ liệu ngoại lai tồn tại trong tập dữ liệu thông thường sẽ bị xóa vì chúng có tác động lớn đến giá trị trung bình được tính toán của các tổng thể có qui mô nhỏ hơn.
Giá trị trung bình được điều chỉnh được xác định bằng cách loại bỏ các số liệu ngoại lai này.
Đặc điểm Giá trị trung bình được điều chỉnh
Giá trị trung bình được điều chỉnh cũng được gọi là giá trị trung bình bình phương nhỏ nhất (Least-squares means) và được tính bằng phương trình hồi qui đa biến.
Hồi qui đa biến là phương pháp ưa chuộng của nhiều nhà nghiên cứu do các kết quả và thông tin chính xác của nó.
Phương pháp này cung cấp kết quả chính xác hơn và dữ liệu đáng tin cậy hơn và được ứng dụng rất nhiều vào các nghiên cứu khoa học, tài chính và các lĩnh vực nghiên cứu khác.
Ví dụ khi nghiên cứu số người (có thể là nam hoặc nữ) tham gia vào một hoạt động ngoài trời, dữ liệu có thể cần phải điều chỉnh để bao hàm các tác động của giới tính đối với kết quả cuối cùng.
Nếu không sử dụng giá trị trung bình được điều chỉnh, kết quả có thể bị sai lệch bởi tác động của giới tính người tham gia hoạt động.
Trong ví dụ này, giới tính nam và nữ được coi là hiệp biến (Covariate), là loại biến mà nhà nghiên cứu không thể kiểm soát nhưng có ảnh hưởng đến kết quả của thử nghiệm.
Sử dụng giá trị trung bình được điều chỉnh bù lại cho các hiệp biến để xem xét tác động của hoạt động sẽ như thế nào nếu không có sự khác biệt giữa giới tính.
Về tổng quan, so sánh giá trị trung bình ban đầu và giá trị trung bình được điều chỉnh có thể cho ý tưởng tốt hơn về các yếu tố cá nhân xuất hiện trong nghiên cứu.
Ví dụ về Giá trị trung bình đã điều chỉnh
Ví dụ các giá trị hiệu suất trung bình của thị trường tài chính được điều chỉnh khi có một sự thay đổi trong chế độ hay khi chính phủ cũ bị thay thế một chính phủ khác.
Trên lí thuyết, chính phủ mới đưa ra các chính sách mới và những thay đổi khác khiến cho việc so sánh hiệu quả thị trường tài chính giữa hai chế độ của hai chính phủ khác nhau trở nên vô nghĩa.
Để có được kết quả chính xác, dữ liệu sẽ cần phải được cập nhật hoặc điều chỉnh một cách phù hợp.
Một ví dụ khác về giá trị trung bình được điều chỉnh là vào năm 2009 trong thời kì khủng hoảng tài chính thế giới, để giảm bớt sự kiểm soát vốn của các ngân hàng, Mỹ đã đình chỉ qui tắc đánh giá giá trị tài sản theo giá trị thị trường (Mark-to-market rule).
Sau đó bảng cân đối các ngân hàng lớn ngay lập tức được cải thiện. Nếu một nhà phân tích muốn xem xét xu hướng thay đổi bảng cân đối các ngân hàng ở Mỹ trong mười năm đến năm 2010, giá trị trung bình sẽ không chính xác do không đưa vào yếu tố thay đổi nguyên tắc kế toán trên.
Do các phương pháp kế toán theo thị trường được bãi bỏ, bảng cân đối kế toán của các ngân hàng trở nên tốt hơn trên các báo cáo tài chính so với trước khi thay đổi qui tắc kế toán.
Sử dụng các giá trị trung bình được điều chỉnh trong các dữ liệu mất cân bằng tương tự có thể gây ra các thay đổi lớn trong đầu ra và kết quả mà không yêu cầu phải nghiên cứu lại từ đầu.
Có nhiều phương pháp thay thế khác có thể được sử dụng trong nghiên cứu để đạt được kết quả tương tự nhưng phần lớn sẽ khó khăn và tốn thời gian hơn đáng kể.
(Theo Investopedia)
Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)
Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội
Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.
Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.
Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.
Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.
TRỰC TIẾP
