Mô hình Lean Six Sigma là gì? Nguyên lí của Mô hình Lean Six Sigma

Hình minh họa. Nguồn: Mtc.edu.vn
Mô hình Lean Six Sigma
Khái niệm
Mô hình Lean Six Sigma còn được gọi là Mô hình LSS trong tiếng Anh là Lean Six Sigma.
Mô hình Lean Six Sigma (LSS) là một phương pháp quản lí tập trung theo nhóm nhằm cải thiện hiệu suất bằng cách loại bỏ sự lãng phí và các khiếm khuyết để phát huy tốt nhất tiềm năng nội tại của một tổ chức.
Mô hình LSS là sự kết hợp giữa các phương pháp Six Sigma (6 Sigma) và phương pháp sản xuất tinh gọn/ doanh nghiệp tinh gọn (Lean Enterprise) để cố gắng loại bỏ lãng phí tài nguyên vật chất, thời gian, công sức và tài năng trong khi vẫn đảm bảo chất lượng trong qui trình sản xuất và tổ chức.
Nói một cách đơn giản, theo nguyên lí của mô hình Lean Six Sigma, bất kì hoạt động sử dụng tài nguyên nào không tạo ra giá trị cho khách hàng cuối cùng đều được coi là lãng phí ngườn lực và cần được loại bỏ.
Đặc điểm Mô hình Lean Six Sigma
Để tăng khả năng cạnh tranh với các sản phẩm đến từ Nhật Bản, các nhà quản lí ở Mỹ đã áp dụng các nguyên tắc sản xuất của Nhật Bản tập trung vào việc giảm lãng phí nguồn lực vào các hoạt động không tạo ra giá trị gia tăng.
Mô hình Lean Six Sigma được phát triển ở Mỹ vào những năm 1980, là sự kết hợp của các nguyên tắc quản lí qui trình sản xuất của Nhật Bản.
Trong những năm 1990, mô hình LSS này đã được các nhà sản xuất lớn của Mỹ áp dụng.
Nguyên lí Mô hình Lean Six Sigma
Khái niệm tinh gọn trong mô hình LSS tập trung vào việc giảm và loại bỏ tám loại lãng phí trong sản xuất được viết tắt là DOWNTIME. Tám loại lãng phí đó là:
- Lãng phí do khuyết tật sản phẩm (Defects).
- Lãng phí do sản xuất dư thừa (Overproduction).
- Lãng phí về thời gian vô ích (Waiting).
- Lãng phí nguồn nhân lực (Non-used talent).
- Lãng phí vận chuyển (Transport).
- Lãng phí do tồn kho (Inventory).
- Lãng phí do quá trình (Excess processing).
- Lãng phí trong hoạt động (Motion).
Tinh gọn ở đây nghĩa là tất cả các phương pháp, biện pháp hay công cụ giúp xác định và loại bỏ sự lãng phí trong sản xuất.
Thuật ngữ 6 Sigma dùng để chỉ các công cụ và kĩ thuật được sử dụng để cải thiện qui trình sản xuất.
Khái niệm 6 Sigma được phát triển bởi một kĩ sư làm việc ở Motorola vào năm 1986 lấy cảm hứng từ mô hình Kaizen Nhật Bản.
Mục đích chính của mô hình 6 Sigma là cải thiện các qui trình bằng cách xác định và loại bỏ các nguyên nhân gây ra lỗi cũng như các biến thể trong qui trình sản xuất và kinh doanh.
Mô hình 6 Sigma có tiền trình 5 bước được viết tắt là DMAIC cũng được sử dụng trong mô hình LSS. Năm bước DMAIC là: xác định (Define), đo lường (Measure), phân tích (Analyze), cải tiến (Improve), kiểm soát (Control).
Tiến trình 5 bước này của mô hình 6 Sigma cải thiện, tối ưu hóa và ổn định các qui trình sản xuất kinh doanh dựa trên các dữ liệu sẵn có.
Mô hình cải tiến LSS là sự kết hợp giữa mô hình quản lí tinh gọn và mô hình 6 Sigma cho thấy qui trình sản xuất có xu hướng biến đổi sau đó hạn chế các biến đổi này để đảm bảo cải tiến qui trình liên tục.
Các cấp độ của Mô hình Lean Six Sigma
Đào tạo mô hình Lean Six Sigma sử dụng thuật ngữ "vành đai" (belt) để biểu thị các cấp độ chuyên môn. Các vành đai được phân loại như sau:
- Đai vàng (Yellow belt): có chuyên môn và nhận thức cơ bản không qua chính qui về mô hình LSS, là thành viên mở rộng cung cấp dữ liệu và tư vấn của nhóm dự án.
- Đai xanh (Green belt): tập trung sử dụng các công cụ và áp dụng các nguyên tắc DMAIC và mô hình tinh gọn, thường tham gia dẫn dắt các dự án nhỏ hoặc bán thời gian vào các nhóm dự án Đai đen.
- Đai đen (Black belt): Lãnh đạo nhóm dự án 6 Sigma toàn thời gian.
- Nhất đẳng đai đen (Master black belt): là đai đen với chuyên môn cao, tối thiểu hai năm kinh nghiệm và từng quản lí một vài dự án. Là người thường trực chỉ đạo chương trình 6 Sigma.
(Theo Investopedia)
Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2026 - Summer Summit
Thời gian: 11/06/2026
Địa điểm: L7 West Lake Hanoi by Lotte Hotels, Ballroom tầng 4, 683 Lạc Long Quân, Tây Hồ, Hà Nội
Vietnam Investment Forum 2026 - Summer Summit quy tụ đại diện cơ quan quản lý, lãnh đạo ngân hàng, công ty chứng khoán, quỹ đầu tư, giám đốc phân tích và các chuyên gia kinh tế độc lập, tập trung vào bức tranh vĩ mô, AI & Big Data và chiến lược tìm kiếm Alpha trong nửa cuối năm 2026.
Ba phiên thảo luận chính:
Phiên thảo luận 1: Vĩ mô 2026 - Việt Nam trước các cú sốc từ bên ngoài và cơ hội từ bên trong
Phiên thảo luận 2: AI & Big Data - Từ lợi thế ra quyết định đến thế hệ sản phẩm đầu tư mới
Phiên thảo luận 3: Cơ hội tìm kiếm Alpha trên thị trường chứng khoán và các kênh tài sản phổ biến
Tìm hiểu chương trình tại VIF 2026 Summer Summit.
Tham gia khảo sát "Dự báo của bạn về nửa cuối năm 2026" để có cơ hội nhận vé mời đặc biệt từ Ban Tổ chức.




