Hàng hóa

EAEU: Qui tắc xuất xứ đối với mặt hàng rau quả

09:09 | 11/10/2020

Chia sẻ

Để được hưởng ưu đãi thuế quan theo EAEU, hàng hóa phải đáp ứng được các Qui tắc xuất xứ của Hiệp định.

Qui tắc chung

Để được hưởng ưu đãi thuế quan theo Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam - Liên minh Kinh tế Á - Âu (EAEU), hàng hóa phải đáp ứng được các Qui tắc xuất xứ của Hiệp định.

Cụ thể, hàng hóa sẽ được coi là có xuất xứ tại một Bên (Việt Nam hoặc Liên minh EAEU) nếu

Trường hợp 1: Có xuất xứ thuần túy hoặc được sản xuất toàn bộ tại một Bên; hoặc

Trường hợp 2: Được sản xuất toàn bộ tại một hay hai Bên, từ những nguyên vật liệu có xuất xứ từ một hay hai Bên; hoặc

Trường hợp 3: Được sản xuất tại một Bên, sử dụng nguyên vật liệu không có xuất xứ nhưng đáp ứng được các yêu cầu về Qui tắc cụ thể mặt hàng được quy định tại Phụ lục 3 trong Hiệp định.

Đối với trường hợp 3, qui tắc xuất xứ cụ thể mặt hàng trong Hiệp định dựa trên các tiêu chí hàm lượng giá trị gia tăng VAC (Value Added Content), hoặc chuyển đổi mã số hàng hóa CTC (Change in Tariff Classification)

Nói chung, qui tắc xuất xứ cụ thể mặt hàng trong Hiệp định khá đơn giản, thông thường hàng hóa chỉ cần có hàm lượng giá trị gia tăng VAC ≥ 40% (một số trường hợp cụ thể có yêu cầu VAC ≥ 50% - 60%) hoặc có sự chuyển đổi mã HS (CTC) ở cấp độ 2, 4, 6 số là được hưởng ưu đãi thuế quan.

VAC được tính theo công thức:

VAC = (Trị giá FOB – Trị giá nguyên vật liệu không có xuất xứ) / Trị giá FOB x 100%

Trong đó, trị giá của nguyên vật liệu không có xuất xứ sẽ là:

a) Trị giá CIF tại thời điểm nhập khẩu nguyên vật liệu tại một Bên; hoặc

b) Giá mua hoặc có thể trả đầu tiên của nguyên vật liệu không có xuất xứ tại lãnh thổ của một bên nơi diễn ra việc sản xuất hoặc chế biến.

Qui tắc cụ thể mặt hàng

Qui tắc xuất xứ cụ thể theo mặt hàng trong FTA Việt Nam – EAEU được tích hợp tại một Danh mục theo biểu thuế ở cấp độ HS 6 số (Phụ lục 2 của Hiệp định).

Chi tiết Qui tắc cụ thể mặt hàng áp dụng với mặt hàng rau quả trong FTA Việt Nam – EAEU 





Các vấn đề khác

Qui tắc Tỷ lệ tối thiểu (De Minimis)

Hiệp định có quy định về Tỷ lệ tối thiểu (De Minimis) 10%, theo đó cho phép lô hàng không đáp ứng được yêu cầu về chuyển đổi mã HS vẫn được hưởng ưu đãi thuế quan nếu có tổng giá trị nguyên liệu không có xuất xứ sử dụng trong sản xuất và không đáp ứng được yêu cầu chuyển đổi mã HS không vượt quá 10% trị giá FOB của lô hàng đó.

Qui tắc cộng gộp

Hiệp định có quy định về cộng gộp xuất xứ, theo đó hàng hóa hoặc nguyên vật liệu có xuất xứ tại một Bên, được sử dụng như nguyên vật liệu để sản xuất ra sản phẩm tại một Bên khác, sẽ được coi là có xuất xứ tại một Bên nơi diễn ra công đoạn sản xuất cuối cùng. Để được cộng gộp, nguyên liệu bắt buộc phải đáp ứng tối thiểu VAC 40% hoặc 50% tùy từng mặt hàng.

Điều khoản Tạm ngừng ưu đãi

Theo Hiệp định Việt Nam - EAEU FTA, khi có tình trạng gian lận xuất xứ có tính hệ thống, hoặc Bên xuất khẩu từ chối một cách có hệ thống và không chính đáng yêu cầu xác minh (bằng văn bản hoặc thực tế) của Bên nhập khẩu về tình trạng gian lận, thì Bên nhập khẩu có thể tạm ngừng ưu đãi thuế quan đối với hàng hóa và nhà xuất khẩu có liên quan.

Nếu tình trạng gian lận có hệ thống trên không chấm dứt, nước nhập khẩu có thể tạm ngừng ưu đãi đối với hàng hóa giống hệt được phân loại theo dòng thuế tương tự ở cấp 8 - 10 số (giống nhau về mọi mặt bao gồm tính chất vật lý, chất lượng và danh tiếng-reputation).

Trước khi áp dụng điều khoản tạm ngừng ưu đãi này, hai Bên phải thực hiện quy trình tham vấn chặt chẽ để khắc phục vấn đề. Tạm ngừng ưu đãi có thể được áp dụng đến khi Bên xuất khẩu cung cấp các bằng chứng thuyết phục, nhưng tối đa không quá 4 tháng (có thể gia hạn thêm không quá 3 tháng nữa).

Doanh nghiệp cần phân biệt Điều khoản Tạm ngừng ưu đãi (Điều 25) nêu trên và Điều khoản Từ chối cho hưởng ưu đãi (Điều 24). Điều khoản Từ chối cho hưởng ưu đãi chỉ áp dụng đối với một lô hàng cụ thể có nghi ngờ gian lận xuất xứ tại thời điểm nhập khẩu mà không liên quan tới các lô hàng khác, doanh nghiệp khác.

Lô hàng bị từ chối hưởng ưu đãi thuế quan có thể sẽ được hưởng thuế quan ưu đãi sau khi có kết quả xác minh đạt xuất xứ theo Hiệp định FTA –Việt Nam - EAEU.

Điều khoản Mua bán trực tiếp

Hiệp định cho phép trường hợp hàng hóa được xuất hóa đơn bởi một bên thứ 3 (pháp nhân có đăng ký tại một nước thứ 3 không phải thành viên của Hiệp định), nếu đáp ứng đầy đủ các yêu cầu về Qui tắc xuất xứ thì vẫn được hưởng ưu đãi thuế quan, loại trừ một số quốc đảo mà Liên minh Kinh tế Á – Âu cho rằng có nguy cơ gian lận thương mại.

Các cơ quan có thẩm quyền của hai bên đã đàm phán, xây dựng danh mục 30 quốc đảo không được áp dụng hóa đơn nước thứ ba khi hàng hóa xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Liên minh Kinh tế Á – Âu.

Qui định về công đoạn gia công đơn giản

Nhằm ngăn chặn gian lận thương mại, tránh tình trạng hàng hóa từ nước thứ ba chuyển tải qua một Bên tham gia Hiệp định rồi tiếp tục xuất khẩu sang Bên kia để được hưởng lợi thông qua Hiệp định FTA –Việt Nam - EAEU, Điều 4.6 Chương 4 của Hiệp định này có quy định cụ thể về công đoạn gia công, chế biến đơn giản. 

Hàng hóa nếu thuộc các trường hợp gia công đơn giản sẽ không được hưởng ưu đãi thuế quan.

Ánh Dương