Mỹ và Iran tranh giành quyền kiểm soát Hormuz, giá dầu thô bật tăng

Quân đội Mỹ tiếp tục không kích Iran trong ngày 12/7, sau khi tấn công 140 mục tiêu của nước này một ngày trước đó. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết biện pháp này phản ứng với việc Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tấn công tàu thuyền di chuyển qua eo biển Hormuz.

Iran đã đáp trả ngay trong ngày bằng cách tấn công các cơ sở quân sự của Mỹ tại Jordan, Kuwait, Bahrain và Oman, theo hãng thông tấn Tasnim.

Truyền thông nhà nước Iran cho biết IRGC đã đóng cửa eo biển Hormuz cho đến khi có thông báo mới, song quân đội Mỹ bác bỏ thông tin đó. CENTCOM khẳng định eo biển Hormuz vẫn mở cửa cho mọi tàu thuyền có nhu cầu di chuyển “hợp pháp”.

Trên mạng xã hội, CENTCOM viết: “Các lực lượng của Mỹ đã vào vị trí và sẵn sàng đảm bảo quyền tự do hàng hải, bất chấp các hành động gây hấn, quấy rối, đe dọa vô cớ và những tuyên bố tùy tiện từ phía Iran. Iran không kiểm soát Hormuz. Hoạt động giao thông qua eo biển vẫn đang tiếp diễn”.

Trong cuộc phỏng vấn với chương trình “Meet the Press” của NBC News được phát sóng ngày 12/7, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng khẳng định eo biển Hormuz vẫn mở cửa. Công ty thông tin hàng hải Windward đã ghi nhận 9 tàu đi qua eo biển này vào ngày hôm trước.

Theo Trung tâm Thông tin Hàng hải Liên hợp (JMIC) - liên minh hải quân do Mỹ dẫn đầu, có trụ sở tại Bahrain và chuyên cung cấp thông tin an ninh cho các tàu dân sự hoạt động tại Trung Đông - tuyến đường phía nam đi qua vùng biển Oman vẫn mở cửa cho tàu thuyền lưu thông.

Tuy nhiên, JMIC lưu ý tình hình an ninh tại eo biển Hormuz vẫn rất nghiêm trọng. Trong thông báo ngày 12/7, tổ chức này cảnh báo các tàu thuyền cần duy trì "mức cảnh giác cao".

Cuộc không kích vào cuối tuần đánh dấu lần thứ 4 Mỹ tấn công Iran trong tuần qua, nhằm đáp trả các hành vi đe dọa và gây hại cho tàu thương mại di chuyển qua hành lang phía nam của eo biển Hormuz, khu vực do quân đội Mỹ bảo vệ. Trong khi đó, Iran đang yêu cầu tàu thuyền phải sử dụng tuyến đường phía bắc đi qua lãnh hải của nước này. 

Đợt giao tranh mới nhất bắt nguồn từ sự khác biệt trong cách diễn giản của Mỹ và Iran về quy trình mở cửa trở lại eo biển Hormuz theo thỏa thuận hòa bình tạm thời mà hai bên ký kết ngày 17/6.

Sau khi Mỹ và Iran tiếp tục các động thái quân sự nhằm đáp trả lẫn nhau trong cuộc cạnh tranh quyền kiểm soát eo biển Hormuz, giá dầu thế giới đã bật tăng.  

Tại thời điểm 18h03 ngày 12/6 theo giờ Mỹ (tức 5h03 sáng 13/7 theo giờ Việt Nam), giá hợp đồng tương lai dầu WTI đã tăng 3,4%, lên mức 73,87 USD/thùng. Giá hợp đồng tương lai dầu Brent cũng tăng 3,5% lên 78,67 USD/thùng.