Mặc dù gạo ST25 đã được thế giới công nhận là gạo ngon nhất, nhì thế giới thuộc nhóm tác giả Hồ Quang Cua của Việt Nam nhưng vì sao lại bị các doanh nghiệp nước ngoài đăng ký thương hiệu?

Nếu thương hiệu gạo ST24, ST25 bị doanh nghiệp Mỹ đăng ký bản quyền trước thì khi Việt Nam xuất khẩu hai loại gạo này sang Mỹ phải thông qua doanh nghiệp chủ sở hữu thương hiệu ở Mỹ, nếu không sẽ vi phạm về sở hữu trí tuệ.

Lượng xuất khẩu đạt gần 1.900 tấn gấp 375 lần so với cùng kỳ năm ngoái với con số khiêm tốn chỉ 5 tấn. Thậm chí, với khối lượng gần 1.900 tấn, lượng xuất khẩu gạo ST25 của quý I/2021 vượt so với cả năm 2020 là hơn 1.200 tấn.

Chuyên gia nông nghiệp Hoàng Trọng Thủy cho rằng việc đưa gạo ST25 đi thi là lựa chọn sai lầm bởi điều này làm mất đi danh hiệu mà loại gạo này đã đạt được.

Hiệp hội lương thực Việt Nam (VFA) cho biết ban tổ chức cuộc thi "Gạo ngon nhất thế giới năm 2020" công bố kết quả chung cuộc với giải nhì thuộc về gạo ST25 của Việt Nam, theo sát gạo Thái Lan đạt giải quán quân.

Việt Nam đã thương thảo với EU đối với 9 loại gạo này từ rất lâu và đây là những giống gạo phổ biến ở Việt Nam. Tuy nhiên, có một số giống gạo thơm khác cũng rất tốt nhưng chưa nằm trong danh sách trong đó có ST24 và ST25.

Sau 4 tháng đạt giải Gạo ngon nhất thế giới, giống lúa ST25 của kỹ sư Hồ Quang Cua với nhóm cộng sự được Cục Trồng trọt quyết định cấp bằng bảo hộ.

Theo Trung tâm khuyến nông quốc gia, Doanh nghiệp Tư nhân Hồ Quang Trí đã triển khai sản xuất khoảng 200 ha giống lúa nguyên chủng ST25.

Giống lúa thơm ST25 của nhóm tác giả Kĩ sư Hồ Quang Cua, Tiến sĩ Trần Tấn Phương và Thạc sĩ Nguyễn Thị Thu Hương nghiên cứu, chọn tạo đã được công nhận đặc cách.

“Việc đoạt giải gạo ngon nhất thế giới là điểm khởi đầu để chúng ta bắt đầu lại ngành gạo VN” - kỹ sư Hồ Quang Cua.

Theo ông Phan Văn Sáu, Bí thư tỉnh Sóc Trăng, không chỉ tràn lan ở thị trường trong nước, gạo ST25 giả thậm chí được bán ở cả thị trường Mỹ.

Từ chợ đến bán hàng trên mạng, đâu đâu cũng có thể thấy ST25 - gạo ngon nhất thế giới, nhưng... mỗi nơi một kiểu. Với các loại gạo khác, người tiêu dùng cũng không thể biết xuất xứ, thật giả, gạo có trộn lẫn hay không...

Ông Trần Hữu Linh, Tổng Cục trưởng Tổng Cục Quản lí Thị trường cho biết hiện nay, lực lượng quản lí thị trường khu vực phía Nam đang đi kiểm tra một số cửa hàng để lấy mẫu. Tuy nhiên, bản thân gạo ST25 phải có tiêu chuẩn thì mới kết luận được các mẫu này có là giả hay không.

Kỹ sư Hồ Quang Cua, Trưởng nhóm nghiên cứu chọn tạo lúa ST đóng góp công lớn tạo ra giống gạo ngon nhất thế giới ST25.

Theo Bộ NN&PTNT, ông Phan Văn Sáu, Bí thư Tỉnh ủy Sóc Trăng, cho biết tỉnh mong muốn Bộ NN&PTNT sớm công nhận hai giống lúa đặc sản ST23, ST25 nhóm nghiên cứu lai tạo lúa ST của kĩ sư Hồ Quang Cua là giống lúa cấp quốc gia.