Thị trường công nghệ lao dốc, số lượng kỳ lân IPO giảm mạnh sau một năm
Kỳ lân là biệt danh của các công ty khởi nghiệp trị giá hàng tỷ USD. Tuy nhiên, số lượng kỳ lân muốn niêm yết cổ phiếu trên sàn chứng khoán, đang bắt đầu có nguy cơ “tuyệt chủng” trên phố Wall, theo CNN.
Thị trường chào bán lần đầu ra công chúng (IPO), cũng như SPAC (các công ty ra mắt thông qua việc sáp nhập với các công ty mua lại có mục đích đặc biệt) thường khan hiếm vào mùa hè. Tuy nhiên, số lượng thương vụ IPO trong năm nay của các startup nói chung và kỳ lân nói riêng thậm chí còn giảm xuống rõ rệt khi nền kinh tế toàn cầu đối mặt với những bất ổn.
Theo dữ liệu từ Renaissance Capital, một công ty nghiên cứu và đầu tư vào các đợt IPO, tính đến thời điểm hiện tại, chỉ có 53 đợt IPO trong năm nay, giảm hơn 80% so với cùng kỳ năm 2021. Hơn nữa, chỉ có 94 công ty nộp hồ sơ IPO trong 2022, giảm tới 70% so với một năm trước.
Tiềm năng xuất hiện các thương vụ lớn
Điều này đồng nghĩa với việc sẽ khó xuất hiện các đợt tăng giá lớn đối với các cổ phiếu mới xuất hiện tại phố Wall. Tuy nhiên, các chuyên gia vẫn hy vọng rằng một số kỳ lân hàng đầu thế giới có thể sẽ lên sàn trong giai đoạn cuối năm nay.
Một trong những cái tên tiềm năng là Instacart, một công ty Mỹ điều hành dịch vụ giao và nhận hàng tạp hóa tại Mỹ và Canada. Công ty đã đệ trình một hồ sơ về khả năng sẽ thực hiện IPO vào đầu năm nay, có nghĩa là hiện tại họ chưa có nghĩa vụ phải công bố nhiều chi tiết về tình hình tài chính doanh nghiệp.
Instacart đã tự định giá mình ở mức 24 tỷ USD ngay trước khi nộp hồ sơ IPO, nhưng con số này đã giảm mạnh so với mức định giá cao nhất là 39 tỷ USD vào năm 2021. Hiện tại, vẫn chưa rõ thời điểm chính xác mà doanh nghiệp này mong muốn thực hiện IPO.
Rachel Gerring, trưởng nhóm IPO của EY Mỹ cho biết: “Mức định giá cao ngất ngưởng đối với các kỳ lân trong năm 2021 đã được điều chỉnh trong năm nay do ảnh hưởng từ sự bất ổn của nền kinh tế vĩ mô khiến các nhà đầu tư thận trọng hơn trong việc rót vốn, qua đó khiến các startup gặp khó trong việc gọi vốn và bắt buộc phải thắt chặt chi tiêu”.
Chẳng hạn, những kỳ lân nổi tiếng đã lên sàn trong năm 2021 như Robinhood, Bumble hay Oosystem đều chứng kiến giá cổ phiếu giảm sâu trong năm nay so với mức đỉnh vào năm ngoái.
"Hoạt động kém hiệu quả của các công ty đã niêm yết vào năm 2021 không phải là điềm báo tốt cho các công ty muốn niêm yết cổ phiếu ngay bây giờ. Các doanh nghiệp hiện đang chờ xem mọi thứ diễn ra như thế nào trước khi đưa ra quyết định có nên IPO hay không", Gerring nói thêm.
Tuy nhiên, các nhà đầu tư cũng đang để mắt đến các đợt IPO của những kỳ lân khác trên thế giới. Epic Games, nhà phát triển đằng sau tựa game đình đám Fortnite, là một ứng cử viên IPO đã được đề cập trong nhiều báo cáo. Theo công ty nghiên cứu CB Insights, Epic Games hiện đang được định giá ở mức 31,5 tỷ USD.
Bên cạnh đó, công ty đầu tư tiền điện tử FTX và công ty hàng hóa thể thao Fanatics cũng thường xuyên được nhắc đến trong các tin đồn liên quan tới những thương vụ IPO của các kỳ lân. Mức định giá hiện tại của FTX và Fanatics lần lượt là 32 tỷ USD và 27 tỷ USD, theo CB Insights.
ByteDance, kỳ lân lớn nhất thế giới hiện tại có thể tạo ra thương vụ IPO bom tấn. (Ảnh: CNBC).
Đặc biệt, hai trong số những cái tên có thể trở thành những thương vụ bom tấn đáng mong đợi: ByteDance, kỳ lân lớn nhất thế giới đang sở hữu mạng xã hội TikTok và công ty hàng không vũ trụ SpaceX của tỷ phú giàu nhất thế giới Elon Musk. Cả hai đều đang được định giá rất cao, dao động ở ngưỡng 100 tỷ USD. Dù vậy, cả hai công ty đều chưa đưa ra bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy họ đang muốn niêm yết cổ phiếu trong thời gian tới.
Tuy nhiên, theo CNN, thị trường IPO dự kiến sẽ sôi động trở lại vào cuối năm nay. Ngay cả khi các kỳ lân lớn nhất vẫn nằm ngoài cuộc chơi, các công ty tư nhân khác có thể tận dụng lợi thế khi mối lo về lạm phát bắt đầu giảm xuống để thực hiện các thương vụ IPO.
Will Braeutigam, trưởng nhóm giao dịch thị trường vốn với Deloitte cho biết thời điểm bùng nổ của các đợt IPO có thể mở ra vào quý IV năm nay hoặc đầu năm 2023 với sự tham gia của nhiều công ty.
“Thị trường ngày nay biết nhiều hơn về lạm phát và cách Fed điều khiển nó. Một tương lai tươi sáng đang dần mở ra. Mọi thứ đang trở nên tốt đẹp hơn”, Will Braeutigam nhấn mạnh.
Cuộc họp tiếp theo của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) về lãi suất sẽ diễn ra vào ngày 21/9. Những diễn biến của cuộc họp này có thể ảnh hưởng tới quyết định IPO của các startup cũng như các kỳ lân.
Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2026 - Summer Summit
Thời gian: 11/06/2026
Địa điểm: L7 West Lake Hanoi by Lotte Hotels, Ballroom tầng 4, 683 Lạc Long Quân, Tây Hồ, Hà Nội
Vietnam Investment Forum 2026 - Summer Summit quy tụ đại diện cơ quan quản lý, lãnh đạo ngân hàng, công ty chứng khoán, quỹ đầu tư, giám đốc phân tích và các chuyên gia kinh tế độc lập, tập trung vào bức tranh vĩ mô, AI & Big Data và chiến lược tìm kiếm Alpha trong nửa cuối năm 2026.
Ba phiên thảo luận chính:
Phiên thảo luận 1: Vĩ mô 2026 - Việt Nam trước các cú sốc từ bên ngoài và cơ hội từ bên trong
Phiên thảo luận 2: AI & Big Data - Từ lợi thế ra quyết định đến thế hệ sản phẩm đầu tư mới
Phiên thảo luận 3: Cơ hội tìm kiếm Alpha trên thị trường chứng khoán và các kênh tài sản phổ biến
Tìm hiểu chương trình tại VIF 2026 Summer Summit.
Tham gia khảo sát "Dự báo của bạn về nửa cuối năm 2026" để có cơ hội nhận vé mời đặc biệt từ Ban Tổ chức.
