Fed giữ nguyên lãi suất như dự đoán, không gợi ý thời điểm nới lỏng tiền tệ trở lại
Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell. (Ảnh: Bloomberg).
"Án binh bất động" như dự đoán
Tại cuộc họp chính sách đầu tiên của năm 2026, Fed đã quyết định tạm dừng chuỗi cắt giảm lãi suất gần đây, trong bối cảnh ngân hàng trung ương này phải đối mặt với những câu hỏi về tính độc lập và chờ đợi một nhà lãnh đạo mới.
Đúng như kỳ vọng của thị trường, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC, cơ quan hoạch định tiền tệ của Fed) đã bỏ phiếu giữ nguyên lãi suất chuẩn trong phạm vi mục tiêu 3,5 - 3,75%.
Quyết định này đã chấm dứt ba đợt cắt giảm lãi suất liên tiếp vào năm 2025, mỗi lần 25 điểm cơ bản (bps). Đây là các đợt giảm phòng ngừa của FOMC nhằm bảo vệ thị trường lao động.
Tại cuộc họp mới nhất, FOMC đã nâng cao đánh giá về tăng trưởng kinh tế Mỹ, theo hãng tin CNBC. Đồng thời, ủy ban cũng giảm bớt lo ngại về thị trường lao động so với lạm phát.
“Các thước đo hiện có cho thấy hoạt động kinh tế đang mở rộng với tốc độ ổn định. Tăng trưởng việc làm vẫn ở mức thấp và tỷ lệ thất nghiệp cho thấy một số dấu hiệu ổn định trở lại. Lạm phát vẫn ở mức khá cao”, tuyên bố cuộc họp nêu rõ.
Đáng chú ý, tuyên bố đã xoá bỏ một nội dung quan trọng. Ở nhiều tuyên bố trước đây, FOMC từng đánh giá nguy cơ thị trường lao động tiếp tục suy yếu đang lớn hơn rủi ro lạm phát tăng cao.
Sự thay đổi này chứng tỏ ngân hàng trung ương Mỹ sẽ áp dụng cách tiếp cận kiên nhẫn hơn khi các quan chức nhận thấy mục tiêu kép của họ đang trở nên cân bằng hơn.
Không có nhiều gợi ý về động thái tiếp theo của Fed. Trong khi đó, thị trường kỳ vọng các quan chức sẽ chờ đợi ít nhất cho đến tháng 6 mới điều chỉnh lãi suất chuẩn một lần nữa.
“Khi xem xét phạm vi và thời điểm điều chỉnh thêm đối với khoảng mục tiêu của lãi suất quỹ liên bang, ủy ban sẽ đánh giá cẩn thận các dữ liệu, triển vọng sắp tới và cán cân rủi ro”, tuyên bố có đoạn, lặp lại thông điệp hồi tháng 12 năm ngoái.
Giống như các cuộc họp gần đây, quyết định lãi suất lần này cũng đối mặt với sự bất đồng. Thống đốc Stephen Miran và Christopher Waller đã bỏ phiếu chống lại quyết định giữ nguyên lãi suất, thay vào đó ủng hộ mức giảm 25 bps.
Cả hai thống đốc đều được Tổng thống Donald Trump bổ nhiệm. Nhiệm kỳ của ông Miran sẽ kết thúc vào ngày 31/1 tới, còn ông Waller hiện là ứng viên cho vị trí chủ tịch Fed tiếp theo dù xác suất không cao.
Thách thức bủa vây Fed
Quyết định lãi suất mới nhất được công bố vào thời điểm ngân hàng trung ương Mỹ đang phải đối mặt với nhiều điều bất thường.
Chủ tịch Fed Jerome Powell chỉ còn hai cuộc họp nữa trước khi nhiệm kỳ của ông kết thúc, khép lại 8 năm đầy biến động bao gồm một đại dịch toàn cầu, một đợt suy thoái kinh tế nghiêm trọng và cuộc chiến không hồi kết chống lại ông Trump.
Gần đây nhất, Bộ Tư pháp Mỹ đã triệu tập ông Powell để điều tra về dự án cải tạo trụ sở Fed tại thủ đô Washington. Trước đó, ông Trump đã nhiều lần đe doạ sa thải ông Powell.
Và trên thực tế, chính quyền ông Trump đã tiến hành các bước để sa thải Thống đốc Lisa Cook, một đồng minh của ông Powell trong FOMC. Vụ việc liên quan đến bà Cook đang được xét xử tại Toà án Tối cao Mỹ.
Điểm nhấn của tất cả những căng thẳng kể trên là cuộc chiến về tính độc lập của Fed, hay nói dễ hiểu là khả năng hoạch định chính sách tiền tệ mà không chịu sự can thiệp chính trị.
Khi xác nhận cuộc điều tra của Bộ Tư pháp Mỹ, ông Powell - với sự thẳng thắn hiếm thấy - từng nhấn mạnh rằng đây là một nỗ lực nhằm kiểm soát chính sách tiền tệ của ông Trump.
Các tổng thống Mỹ trước đây từng chỉ trích quyết định chính sách của Fed và cố gắng ép buộc cơ quan này cắt giảm lãi suất, nhưng chưa ai táo bạo và công khai về điều đó như ông Trump, CNBC nhấn mạnh.
Ngoài áp lực chính trị, các quan chức Fed cũng đang phải đối mặt với bức tranh kinh tế đầy thách thức.
Tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế hiện rất mạnh mẽ. GDP quý III tăng trưởng 4,4% (tốc độ đã chuẩn hoá theo năm). Và theo dự báo của Fed chi nhánh Atlanta, GDP quý IV có thể tăng trưởng 5,4%.
Tuy nhiên, hoạt động tuyển dụng trên thị trường lao động đang diễn ra chậm chạp hơn trong bối cảnh chính quyền ông Trump siết chặt kiểm soát người nhập cư bất hợp pháp.
Song, xu hướng sa thải lao động cũng không mạnh lên. Số đơn xin trợ cấp thất nghiệp lần đầu hiện ở mức thấp nhất trong hai năm qua.
Dù vậy, lạm phát đang gây nhiều lo ngại hơn. Mặc dù áp lực giá đã giảm đáng kể so với mức đỉnh vào mùa hè năm 2022, tỷ lệ lạm phát gần đây vẫn gần mức 3%, cao hơn mức mục tiêu 2% của Fed.
Điều đó khiến một số quan chức Fed lo sợ, thúc đẩy họ tạm dừng hạ lãi suất cho đến khi có nhiều bằng chứng chỉ ra giá cả đang giảm bớt.
Chính sách thuế quan của ông Trump cũng tác động đến lạm phát. Các nhà kinh tế của Fed cho rằng thuế quan đang tạo thêm áp lực giá trong ngắn hạn nhưng sẽ giảm bớt vào cuối năm nay.
Thị trường tương lai dự đoán ngân hàng trung ương Mỹ sẽ giảm lãi suất tối đa hai lần trong năm 2026 và không lần nào trong năm 2027, bất kể chủ tịch Fed tiếp theo là ai.
Các nhà giao dịch cho rằng ông Rick Rieder, Giám đốc quản lý bộ phận trái phiếu của BlackRock, hiện là ứng viên tiềm năng nhất thay thế ông Powell.
