Cùng với sự mở cửa trở lại của thị trường lớn nhất là Trung Quốc, rau quả đặt kỳ vọng vào các mặt hàng chủ lực như sầu riêng, thanh long, chuối sẽ mang về giá trị xuất khẩu hàng tỷ USD. Tuy nhiên, khó khăn lớn đối với doanh nghiệp là mất rất nhiều thời gian để chờ xét cấp mã số vùng trồng cũng như mã số cơ sở đóng gói, đây được xem là 'tấm vé thông hành' để chính thức vào Trung Quốc.

Theo ngành nông nghiệp Lâm Đồng, tình trạng phát triển nóng về diện tích, mở rộng trồng mới sầu riêng ở vùng không có lợi thế, tự phát chặt phá cây trồng khác để trồng mới sầu riêng... có nguy cơ dẫn đến tình trạng cung vượt cầu, phá vỡ sự ổn định của thị trường trong thời gian tới.

Dư địa thị trường xuất khẩu dành cho sản phẩm rau quả của Việt Nam còn rất lớn, trải rộng từ châu Á sang châu Âu, Trung Đông đến Bắc Phi và cả Mỹ. Tuy nhiên, yêu cầu về chất lượng và tiêu chuẩn của hầu hết thị trường ngày càng cao.

Tổng cục Hải quan Trung Quốc đã phê duyệt thêm 230 mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói sầu riêng của Việt Nam đạt tiêu chuẩn xuất khẩu sang Trung Quốc, nâng tổng số lên 343 mã vùng trồng, cơ sở đóng gói sầu riêng.

Chủ tịch Vinamit Nguyễn Lâm Viên cho biết doanh nghiệp này từng mất 4 năm, tốn hơn 1 triệu USD để đòi lại thương hiệu của mình tại thị trường Trung Quốc.

Trong tháng đầu năm, xuất khẩu rau quả sang Trung Quốc đạt 139 triệu USD, giảm 13% so với tháng 12/2022 và giảm 5% so với tháng 1/2022 do thị trường này cũng có cùng kỳ nghỉ Tết Nguyên đán như Việt Nam.

Cục Trồng trọt cảnh báo việc tăng diện tích trồng sầu riêng một cách ồ ạt, thiếu kiểm soát có thể dẫn đến hậu quả khó lường như cung vượt quá cầu, dư thừa, dội chợ…

Tính đến giữa tháng 2, xuất khẩu rau quả đã tăng 10,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Ngành rau quả được kỳ vọng sẽ có sự bứt phá trong năm 2023 sau khi thị trường chủ lực là Trung Quốc mở cửa biên giới và dỡ bỏ các biện pháp kiểm soát dịch bệnh nghiêm ngặt kể từ ngày 8/1.

Công ty Hoàng Phát Fruit, doanh nghiệp đã mua bằng bảo hộ giống cây trồng thanh long ruột đỏ LD1 của Viện Cây ăn quả miền Nam, sẽ chia sẻ bản quyền, truy xuất miễn phí với thị trường nội địa và và thu các mức phí khác nhau đối với những đơn vị xuất khẩu thanh long sang Nhật Bản, Hàn Quốc.

Dự kiến kim ngạch xuất khẩu rau quả năm 2023 sẽ đạt 4 tỷ USD, tăng 20% so với năm ngoái và phần tăng thêm này hoàn toàn khả thi nếu xuất khẩu sầu riêng đạt mục tiêu 1 tỷ USD.

Tổng lãnh sự quán Việt Nam tại Nam Ninh, Quảng Tây, Trung Quốc dự báo xuất khẩu nông sản, đặc biệt là các mặt hàng trái cây sang khu vực này được kỳ vọng tăng bật khi Trung Quốc đã mở cửa kinh tế.

Bà Phan Thị Trà My, Chủ tịch Hội doanh nghiệp Việt Nam lâm thời tại Trung Quốc cho biết một trái sầu riêng gai đen của Malaysia có thể bán với giá 1.000 USD/trái, trong khi hàng Việt chỉ khoảng 200.000 đồng/kg vì chưa có thương hiệu.

Hiện nay, giá mít Thái tại tỉnh Đồng Tháp tăng trở lại sau Tết và có giá từ 30-35 nghìn đồng/kg, tăng hơn 20 nghìn đồng/kg so với đầu tháng 1/2023. Với giá mít hiện nay, người trồng mít lãi hơn 20 nghìn đồng/kg cho mít loại 1.

Năm 2022, giá trị xuất khẩu hàng rau quả chế biến đạt gần 1 tỷ USD, chiếm tỷ trọng 29,5% trong tổng kim ngạch xuất khẩu rau quả của Việt Nam. Cục Xuất nhập khẩu khuyến cáo doanh nghiệp cần tập trung vào phân khúc sản phẩm chế biến bởi đây là xu hướng của thị trường trong thời gian tới.

Loạt trái cây Việt được cấp 'visa' vào thị trường lớn cho thấy dư địa của mặt hàng này còn rất lớn. Nhiều chuyên gia dự báo 2023 sẽ là năm 'bùng nổ' của ngành rau quả.