Giám đốc SSI: 27 cổ phiếu hưởng lợi đầu tiên, dòng vốn ngoại sẽ còn lan rộng

Ngày 21/8, FTSE Russell công bố 27 cổ phiếu Việt Nam được bổ sung vào các nhóm Large Cap, Mid Cap và Small Cap thuộc FTSE Global Equity Index Series (GEIS) trong kỳ rà soát tháng 9/2026.

Bên cạnh đó, FTSE Russell bổ sung 90 cổ phiếu Việt Nam vào nhóm Micro Cap, nâng tổng số cổ phiếu được thêm mới lên 117 mã nếu tính cả bốn phân khúc Large Cap, Mid Cap, Small Cap và Micro Cap.

Theo cấu trúc của FTSE GEIS, FTSE Global All Cap bao gồm các cổ phiếu thuộc nhóm Large Cap, Mid Cap và Small Cap, trong khi FTSE Global Total Cap mở rộng thêm nhóm Micro Cap.

Nâng hạng là bước đầu, bài toán tiếp theo là niềm tin

Liên quan đến sự kiện thay đổi lớn này, ông Thomas Nguyen, Giám đốc Thị trường nước ngoài của CTCP Chứng khoán SSI, cho rằng việc nâng hạng đã loại bỏ một rào cản lớn về tâm lý và thể chế, nhưng chưa thể giải quyết ngay các vấn đề trong quá trình nhà đầu tư quốc tế tiếp cận và triển khai vốn tại thị trường Việt Nam.

Trước hết, theo ông, nhà đầu tư muốn chứng kiến cơ sở hạ tầng thị trường mới vận hành thành công trong điều kiện thực tế. Mô hình môi giới toàn cầu, cơ chế không yêu cầu ký quỹ trước và quy trình xử lý giao dịch thất bại cần chứng minh khả năng hoạt động ổn định khi một lượng vốn tổ chức đáng kể bắt đầu được luân chuyển qua hệ thống.

Bên cạnh hạ tầng, nhà đầu tư vẫn quan tâm đến dư địa sở hữu nước ngoài, thanh khoản và lượng cổ phiếu thực tế có thể tiếp cận tại từng doanh nghiệp.

Ngoài ra, Giám đốc SSI cho biết nhà đầu tư vẫn kỳ vọng việc công bố thông tin bằng tiếng Anh được thực hiện nhất quán, hoạt động quan hệ nhà đầu tư được tăng cường, tiêu chuẩn quản trị được nâng cao và đội ngũ lãnh đạo thấu hiểu các yêu cầu của những tổ chức đầu tư toàn cầu.

Nhà đầu tư quốc tế không chỉ cần biết doanh nghiệp đã đạt được những gì mà còn cần hiểu doanh nghiệp sẽ phân bổ vốn và quản trị rủi ro như thế nào.

Ở phạm vi rộng hơn, tỷ giá, lãi suất toàn cầu, định giá và mức độ tập trung thanh khoản cũng là những yếu tố được các tổ chức đầu tư cân nhắc khi quyết định quy mô giải ngân.

Theo ông, từ khóa then chốt là niềm tin. Việt Nam đã thay đổi các quy định và xây dựng những kênh tiếp cận thị trường. Giờ đây, nhà đầu tư muốn có bằng chứng cho thấy các kênh này có thể vận hành thông suốt và ổn định.

Họ không hoài nghi về tiềm năng kinh tế của Việt Nam. Điều họ đang cân nhắc là có thể triển khai bao nhiêu vốn mà không phải chấp nhận những rủi ro không cần thiết về vận hành hoặc thanh khoản.

Dòng vốn ngoại có thể lan rộng

Không chỉ đề cập đến những điều kiện cần thiết để thu hút dòng vốn quốc tế, ông Thomas Nguyen cũng chia sẻ về khả năng phân hóa trong giai đoạn đầu, khi FTSE trước mắt tập trung vào 27 cổ phiếu.

"27 cổ phiếu thành phần sẽ trực tiếp đón nhận lực cầu từ các quỹ thụ động, có thanh khoản cao hơn, được các tổ chức nghiên cứu quốc tế quan tâm nhiều hơn và có thể được hưởng mức định giá cao hơn. Những doanh nghiệp có tỷ trọng có thể đầu tư lớn nhất trong chỉ số sẽ được hưởng lợi nhiều nhất.

Điều này có thể làm gia tăng mức độ tập trung của thị trường, nhưng nhà đầu tư không nên mặc nhiên lo ngại về sự tập trung đó. Đây là một đặc điểm bình thường của các thị trường có sự tham gia mạnh mẽ của nhà đầu tư tổ chức", ông Thomas Nguyen cho biết.

Theo đó, dòng vốn thụ động được phân bổ theo tỷ trọng trong chỉ số tham chiếu. Thanh khoản gia tăng tại các cổ phiếu thành phần sau đó cũng có thể khiến nhóm này trở nên quan trọng hơn đối với cả nhà đầu tư thụ động lẫn chủ động.

Tuy nhiên, sự quan tâm của dòng vốn tổ chức không nhất thiết dừng lại ở 27 doanh nghiệp. Các tổ chức đầu tư toàn cầu sẽ không xây dựng hạ tầng giao dịch, thiết lập quan hệ với các công ty chứng khoán, phân bổ nguồn lực nghiên cứu và phát triển chiến lược đầu tư tại Việt Nam chỉ để sở hữu 27 cổ phiếu.

Vì vậy, khi đã hiện diện tại thị trường Việt Nam, các nhà quản lý quỹ chủ động sẽ tiếp tục tìm kiếm cơ hội trên phạm vi rộng hơn, tập trung vào những doanh nghiệp có tăng trưởng lợi nhuận hấp dẫn, quản trị tốt, thanh khoản cao và định giá hợp lý.

Đối với các doanh nghiệp chưa nằm trong chỉ số, đây vẫn có thể là những ứng viên được bổ sung trong các kỳ rà soát tiếp theo. Việc cải thiện tỷ lệ cổ phiếu tự do chuyển nhượng, dư địa sở hữu nước ngoài, chất lượng công bố thông tin và thanh khoản có thể giúp doanh nghiệp đáp ứng tốt hơn yêu cầu của dòng vốn tổ chức quốc tế.

Bên cạnh đó, một số doanh nghiệp ngoài chỉ số cũng có thể thu hút sự chú ý của các nhà quản lý quỹ chủ động. Đây có thể là những doanh nghiệp có nền tảng cơ bản vững chắc nhưng chưa nằm trong phạm vi mua bắt buộc của các quỹ thụ động theo chỉ số.

Trong ngắn hạn, việc nâng hạng có thể nới rộng khoảng cách giữa các cổ phiếu được hưởng lợi từ chỉ số và phần còn lại của thị trường. Tuy nhiên, về dài hạn, sự gia tăng hiện diện của nhà đầu tư tổ chức có thể mở rộng phạm vi doanh nghiệp được giới đầu tư quốc tế nghiên cứu và giải ngân.

“27 cổ phiếu là nơi làn sóng đầu tiên đổ vào, nhưng không phải là nơi quá trình chuyển đổi kết thúc”, Giám đốc chia sẻ.