Sau thời gian dài chịu ảnh hưởng nặng của dịch COVID-19, ngành cá tra Việt Nam được nhận định có nhiều tín hiệu vui và bước vào chu kỳ tăng trưởng mới.

Trái với kết quả tươi sáng năm 2021, đầu năm 2022, xuất khẩu cá tra sang Nga lại đang gặp sự cố và ẩn chứa nhiều bất ổn vì căng thẳng giữa Nga – Ukraine.

Hậu COVID-19, lượng hàng tồn kho của Mỹ đã hết, nhu cầu tiêu thụ mạnh, các nhà nhập khẩu đã sẵn sàng ký nhiều đơn hàng mới. Đây là cơ hội cho doanh nghiệp xuất khẩu cá tra gia tăng thị phần ở thị trường này.

Xuất khẩu cá tra sang Trung Quốc – Hong Kong có mức tăng trưởng ấn tượng, đạt 33 triệu USD, tăng gần gấp 3 lần so với cùng kỳ năm 2021. VASEP dự báo xuất khẩu cá tra sang thị trường này sẽ tiếp tục hồi phục và tăng trưởng mạnh.

Năm 2018, khi giá cá tra tăng kỷ lục, người dân đổ xô nuôi vòng luẩn quẩn dư cung - thiếu cầu lại bắt đầu. Giá cá tra lao dốc từ 33.000 đồng/kg xuống còn 19.000 đồng ngay sau đó một năm. Năm nay nguồn cung thiếu hụt, giá cá tra lại được đẩy lên và giới chuyên gia trong ngành tiếp tục lên tiếng cảnh báo về kế hoạch thả nuôi hợp lý.

Giá cá tra đang ở mức 30.000 đồng/kg và đà tăng tiếp tục kéo dài cho đến cuối năm 2022-2023. Như vậy, giá cá tra đang ở rất gần mức giá kỷ lục năm 2018, khoảng 33.000 đồng/kg.

Thị trường cá tra đón tín hiệu tốt từ việc giá cá nguyên liệu tăng mạnh sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán và dự kiến giá xuất khẩu cũng sẽ tăng lên, nhưng lo là vì mức tăng đột ngột quá khiến nhiều doanh nghiệp không thể mua cá ngoài.

Giá cá tra có nơi đạt 30.000 đồng/kg do nguồn cung thiếu hụt trong khi nhu cầu tăng cao. Mức giá này gần sát mốc kỷ lục thiết lập năm 2018.

Trong quý đầu năm 2022, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản (VASEP) dự báo có thể xảy ra tình trạng thiếu cá nguyên liệu trong quý đầu năm nay. Điều này giúp giá cá tra tăng mạnh ngay từ đầu năm.

Hiện, giá cá tra nguyên liệu ở Việt Nam giảm 1,25%, dao động 23.700 - 24.000 đồng/kg. Trước đó, các nhà phân tích dự báo Việt Nam sẽ thiếu hụt cá tra, loại 0,8-1 kg vào những tháng đầu năm 2022.

Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu Thủy sản (VASEP), năm 2021, xuất khẩu tăng chủ yếu dạng sản phẩm tươi/đông lạnh/khô. Tổng giá trị các sản phẩm thuỷ sản chế biến xuất khẩu chiếm 28% đạt gần 2,5 tỷ USD, gần tương đương với năm 2020.

Việc duy trì tăng trưởng dương trong năm 2022 là điều không hề dễ dàng cho nhiều doanh nghiệp khi những tác động từ COVID-19 từ năm 2021 vẫn kéo dài. Mặc dù vậy, VASEP vẫn lạc quan xuất khẩu cá tra năm nay tiếp tục tăng 13% lên 1,8 tỷ USD.

Xuất khẩu thủy sản sang Mỹ trong năm 2021 tăng 27% và chiếm 23% tổng kim ngạch xuất khẩu của cả ngành. Thị trường Mỹ đang hồi phục rất mạnh nhu cầu trong khi nguồn cung thủy sản trong nước vốn dĩ đã rất thấp thường chỉ đáp ứng 10% tiêu thụ nội địa, lại bị sụt giảm vì gián đoạn sản xuất trong COVID-19.

Trong bức tranh xuất khẩu cá tra năm 2021, Mỹ vẫn là điểm sáng với kim ngạch 370 triệu USD, tăng gấp đôi so với năm 2020. Còn Trung Quốc, EU vẫn ở gam màu tối, khi chưa thoát tăng trưởng âm.

Việt Nam là nhà cung cấp cá tra đông lạnh "độc quyền" tại Trung Quốc. Trong khi đó, thị trường này đang thiếu cá tra và dự báo sẽ tăng nhập khẩu trong thời gian tới.