Lời đe doạ thuế quan của ông Trump có lỗ hổng

Trong quá trình vận động cử tri, Tổng thống đắc cử Donald Trump đã nhiều lần tuyên bố sẽ áp thuế quan từ 60% trở lên đối hàng hoá Trung Quốc. Đồng thời, ông cũng đề cập ý tưởng đánh thuế từ 10% đến 20% đối với sản phẩm của tất cả các nước khác.

Các đồng minh của ông Trump gợi ý rằng thuế quan thực chất là một công cụ đàm phán chứ không phải một khoản thuế đánh vào người tiêu dùng tại chính nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Theo diễn giải của Bloomberg, nếu Mỹ đe doạ các đối tác thương mại bằng thuế quan, những nước này sẽ ngay lập tức nhượng bộ và đưa ra các điều khoản có lợi cho hàng hoá mà Mỹ sản xuất và xuất khẩu ra nước ngoài.

Để chiến lược đó đạt hiệu quả như mong muốn, Mỹ phải có lợi thế mặc cả. Tuy nhiên, trong môi trường kinh tế vĩ mô hiện nay, Bloomberg cho rằng Mỹ không thực sự có đòn bẩy đủ tốt.

Khi ông Trump khơi mào cuộc chiến thương mại với Trung Quốc vào năm 2018, lạm phát lõi đang duy trì quanh mức 2,3% và lãi suất vay mua nhà kỳ hạn 30 năm thấp hơn con số hiện tại khoảng 3 điểm %.

Điều đó đồng nghĩa rằng chính quyền ông Trump có đủ bộ đệm kinh tế để theo đuổi mục tiêu của mình mà không gây thiệt hại quá nhiều cho người tiêu dùng trong nước.

Lần này, lạm phát chỉ vừa rời khỏi mức đỉnh 40 năm và người mua nhà vẫn đang vật lộn với mức lãi suất cao. Các đối tác thương mại của Mỹ biết nền kinh tế này không thể chịu đựng thêm nhiều thiệt hại.

Liệu bức tranh có tốt lên trong ngày ông Trump nhậm chức vào đầu năm 2025? Khả năng là rất thấp và thậm chí tình hình có thể trở nên tồi tệ hơn một chút, Bloomberg nhận định.

Hãy xem xét dữ liệu lạm phát mới nhất mà chính phủ Mỹ công bố hôm 13/11. Vào tháng 10, chỉ số giá tiêu dùng lõi (không bao gồm giá thực phẩm và năng lượng dễ biến động, tức CPI lõi) đã tăng 3,3% so với cùng kỳ năm trước.

Người tiêu dùng phải vật lộn khi chi phí bảo hiểm xe cơ giới nhảy vọt 14%, hoá đơn thú y cao hơn 7% và chi phí nhà ở vẫn trên đà tăng so với một năm về trước.

Trong 5 tháng gần nhất, tỷ lệ lạm phát tính theo CPI lõi luôn dao động trong khoảng từ 3,2% đến 3,3%. Một số người có thể kết luận rằng xu hướng thiểu phát đã tạm ngừng lại.

Tuy nhiên, Bloomberg lạc quan hơn về quá trình thiểu phát. Hãng tin này tin tưởng xu hướng thiểu phát sẽ quay trở lại vào năm 2025 nếu không có cú sốc chính sách nào xảy ra.

Chi phí nhà ở và bảo hiểm thường hạ nhiệt chậm hơn các khoản mục khác, trong khi đó có rất ít dấu hiệu cho thấy áp lực lạm phát mới có thể phát sinh từ chuỗi cung ứng hoặc thị trường lao động.

Nhìn chung, Bloomberg nhận định lạm phát giống như một bệnh nhân đang dần hồi phục. Bệnh nhân có thể sẽ hồi phục hoàn toàn nhưng cũng dễ bị tổn thương trước những mầm bệnh mới.

Và đối với người tiêu dùng, ký ức về lạm phát vẫn còn rất mới. Chỉ số nhạy cảm về giá của Morning Consult - đo lường khả năng người tiêu dùng sẵn sàng từ bỏ việc mua hàng do giá cả tăng cao bất ngờ - đã đi lên đáng kể trong những năm gần đây.

Trong số các mặt hàng nhập khẩu vào Mỹ, đồ điện tử, quần áo và đồ nội thất là những sản phẩm mà người tiêu dùng sẵn sàng bỏ qua nhất thay vì chấp nhận mức giá cao hơn dự kiến.

Không rõ các doanh nghiệp sẽ phản ứng như thế nào nếu chi phí đầu vào tăng vọt và người tiêu dùng phản đối việc các nhà cung cấp chuyển phần chi phí này vào giá bán hàng.

Song, giữa rủi ro biên lợi nhuận của doanh nghiệp suy yếu hoặc lạm phát tăng cao hơn, không ai mong muốn kết cục tiềm tàng nào.

Rủi ro đầu tiên sẽ khiến giá cổ phiếu của doanh nghiệp Mỹ đi xuống giữa lúc thị trường nói chung vẫn đang hứng phấn.

Rủi ro thứ hai sẽ khiến chi phí đi vay mua nhà tiếp tục duy trì ở mức cao, cản trở sức mua của người tiêu dùng - động lực giúp giữ vững đà tăng trưởng kinh tế trong thời gian qua.

Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)

Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội

Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.

Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.

Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.

Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.

Mua vé theo nhóm
giảm đến 30% Dự báo của bạn về
triển vọng kinh tế 2027
(Để có cơ hội nhận vé miễn phí)