Không loại trừ khả năng ông Trump sẽ giảm mạnh thuế quan trong năm nay

Câu chuyện thuế quan chưa chấm dứt

Trái với lo ngại của nhiều chuyên gia, chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump đã không khiến chi phí sống của người Mỹ tăng vọt trong năm 2025. Tuy nhiên, điều này có thể sẽ thay đổi trong năm nay.

Doanh thu từ thuế quan của chính phủ Mỹ trong năm 2025 cao hơn 187 tỷ USD so với năm 2024, tương ứng mức tăng gần 200%. Phần lớn chi phí này do doanh nghiệp chi trả khi họ phải chịu hơn 80% gánh nặng thuế quan. 

Tuy nhiên, JPMorgan Chase cảnh báo doanh nghiệp đang bắt đầu chuyển bớt gánh nặng sang phía người tiêu dùng. Theo ngân hàng, tỷ lệ chi trả thuế quan của doanh nghiệp có thể giảm mạnh từ 80% xuống 20% trong năm nay.

Ông Kyle Peacock, Giám đốc công ty tư vấn Peacock Tariff Consulting, chia sẻ với CNN: “Nhiều khách hàng của chúng tôi không muốn đẩy gánh nặng sang phía người tiêu dùng, nhưng họ buộc phải làm vậy”.

Ông Peacock cho biết nhiều doanh nghiệp đã tăng giá bán ngay đầu năm mới, số khác dự kiến chờ thêm vài tháng nữa hoặc đến quý II.

Những sản phẩm có biên lợi nhuận thấp, bao gồm hàng tạp phẩm, nhiều khả năng sẽ là nhóm tăng giá sớm nhất. 

Nguy cơ giá cả leo thang sẽ buộc ông Trump phải đưa ra lựa chọn khó khăn trước kỳ bầu cử giữa kỳ: duy trì chính sách thuế quan cứng rắn, hoặc nới lỏng để giảm bớt áp lực cho những người Mỹ đang vật lộn với chi phí sinh hoạt cao.

Trên thực tế, ông Trump đã nhiều lần rút lại những lời đe dọa về thuế quan. Trong những ngày cuối năm 2025 và đầu năm 2026, ông cũng quyết định tạm hoãn tăng mạnh quan với đồ nội thất, tủ bếp và mì Italy.

Động thái này báo hiệu Nhà Trắng đang lo ngại về ảnh hưởng chính trị tiêu cực của thuế quan. Có thể ông Trump sẽ tìm cách âm thầm giảm hoặc trì hoãn những loại thuế quan khác trong năm 2026 nhằm tránh làm mất lòng cử tri.

Vì sao giá cả có thể tăng mạnh? 

Các doanh nghiệp Mỹ đã tích trữ lượng hàng tồn kho đáng kể trong những tháng đầu năm ngoái, trước khi thuế quan có hiệu lực, qua đó giúp giảm bớt ảnh hưởng của thuế quan. Khi tồn kho cạn, doanh nghiệp buộc phải mua hàng bị áp thuế, nhưng họ không thể mãi hấp thụ chi phí gia tăng. 

Dù vậy, Giám đốc Peacock lưu ý doanh nghiệp sẽ không chuyển toàn bộ gánh nặng thuế quan sang phía người tiêu dùng, do lo ngại đánh mất khả năng cạnh tranh với các đối thủ.

Vậy giá cả sẽ tăng bao nhiêu trong năm 2026 vì thuế quan? Theo tờ CNN, câu trả lời phụ thuộc vào từng loại hàng hóa và sản phẩm cụ thể. Ví dụ, các cửa hàng tạp hóa khó có thể hấp thụ thuế quan vì lợi nhuận mà họ thu về trên mỗi sản phẩm thường không cao.

Hồi tháng 12, Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Jerome Powell cho biết thuế quan là nguyên nhân khiến lạm phát vượt mục tiêu 2% của ngân hàng trung ương. Lạm phát tính theo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) ở mức 2,7% vào tháng 11.

Các nhà kinh tế của ông lớn ngân hàng Goldman Sachs ước tính thuế quan đã khiến lạm phát tăng thêm 0,5 điểm % vào năm 2025. Goldman dự kiến lạm phát sẽ tiến thêm 0,3 điểm % ngay trong 6 tháng đầu năm 2026.

Ẩn số lớn

Tuy nhiên, có khả năng giá cả sẽ không tăng đột biến. Điều này sẽ phụ thuộc vào phán quyết của Tòa án Tối cao về các loại thuế quan mà ông Trump ban hành dựa theo Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA), trong đó có thuế đối ứng.

Tính đến ngày 14/2, các loại thuế kể trên đã đem về cho chính phủ Mỹ 130 tỷ USD, theo dữ liệu từ Cơ quan Hải quan và Biên phòng Mỹ.

Nếu Tòa án Tối cao phán quyết thuế quan là bất hợp pháp, chính phủ Mỹ có thể sẽ phải hoàn trả tiền cho doanh nghiệp. Ít nhất, quyết định này cũng có thể ngăn ông Trump áp thuế quan nhanh chóng và quyết liệt như trong năm đầu nhiệm kỳ.

Theo ông Peacock, trong năm 2026, nhiều quyết định định về giá của doanh nghiệp sẽ phụ thuộc vào phán quyết của Tòa án Tối cao. Phán quyết dự kiến sẽ được công bố trong những tuần tới. 

Tuy nhiên, ông Trump và cấp dưới đã cảnh báo nếu Toà án Tối cao tuyên bố thuế quan áp dụng theo IEEPA là bất hợp pháp, Nhà Trắng vẫn còn những công cụ khác để đánh thuế lên hàng nhập khẩu.