Làn sóng AI đẩy giá nhôm tăng vọt
Làn sóng AI thúc đẩy giá nhôm tăng vọt
Hợp đồng nhôm kỳ hạn ba tháng trên Sàn Giao dịch Kim loại London (LME) đã vượt mốc 3.000 USD/tấn vào ngày 2/1 và lên tới 3.138 USD/tấn trong phiên ngày thứ Ba (6/1), mức cao nhất kể từ tháng 4/2022, theo Nikkei Asia.
Diễn biến giá nhôm trong vòng 1 năm qua (Nguồn: tradingeconomics, đơn vị: USD/tấn).
Các bên tham gia thị trường cho rằng đà tăng mạnh của giá đồng là một trong những yếu tố thúc đẩy xu hướng này. Giá đồng đã tăng 42% trong năm ngoái và hiện vẫn ở vùng cao kỷ lục, khi lo ngại về tình trạng nguồn cung thắt chặt gia tăng. Trong bối cảnh đó, các nhà đầu tư dường như đang chuyển sự chú ý sang nhôm — một kim loại màu khác — khi mặt hàng này chỉ tăng 17% trong cùng giai đoạn.
Tuy nhiên, đây không phải là yếu tố duy nhất. Thị trường cũng ngày càng quan tâm đến rủi ro khủng hoảng nguồn cung điện mà ngành luyện nhôm có thể phải đối mặt.
Quá trình luyện nhôm tiêu tốn lượng điện rất lớn. Để sản xuất 1 tấn nhôm từ quặng bô-xít cần khoảng 15 megawatt điện — đủ để cung cấp điện cho ba đến bốn hộ gia đình trong vòng một năm.
Nhiều nhà máy nhôm đứng trước rủi ro đóng cửa vì giá điện tăng cao
Một số nhà máy luyện nhôm đã bắt đầu gặp khó khăn trong việc bảo đảm nguồn điện khi giá điện tăng vọt.
Tập đoàn khai khoáng Anglo–Australia Rio Tinto cho biết vào tháng 10/2025 rằng họ buộc phải “cân nhắc việc ngừng hoạt động” nhà máy luyện nhôm Tomago, nơi chiếm khoảng 40% tổng sản lượng nhôm của Australia, do giá điện leo thang.
Dù Chính phủ Australia đã đồng ý hỗ trợ để nhà máy tiếp tục vận hành, sự việc này cho thấy những thách thức mà các doanh nghiệp nhôm đang đối mặt trong việc bảo đảm nguồn năng lượng cần thiết.
Tháng trước, công ty tài nguyên Australia South32 thông báo sẽ dừng vận hành một nhà máy luyện nhôm tại Mozambique do công ty con quản lý vào giữa tháng 3, khi hợp đồng cung cấp điện hiện tại hết hạn. Công ty điện lực địa phương đã tăng mạnh giá hợp đồng, khiến South32 kết luận rằng họ không thể tiếp tục duy trì hoạt động của cơ sở này.
Vấn đề thiếu hụt nguồn cung điện hiện mới ở giai đoạn đầu. Các doanh nghiệp trong ngành lo ngại rằng sự gia tăng nhanh chóng của các trung tâm dữ liệu, cùng với việc AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi, sẽ đẩy nhanh cuộc khủng hoảng này.
Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) dự báo trong kịch bản cơ sở rằng mức tiêu thụ điện toàn cầu của các trung tâm dữ liệu sẽ tăng hơn gấp đôi trong giai đoạn 2024–2030 và gần gấp ba vào năm 2035.
Việc mất lợi thế trong cạnh tranh nguồn điện trước các công ty công nghệ có tiềm lực tài chính mạnh đang dần trở thành điều bình thường đối với các nhà máy luyện nhôm.
“Hiện nay, chúng tôi đang phải cạnh tranh trực tiếp với Amazon và Microsoft — những doanh nghiệp sẵn sàng trả hơn 100 USD cho mỗi megawatt-giờ điện,” bà Molly Beerman, Giám đốc tài chính của Alcoa, cho biết tại một hội nghị vào tháng 9 năm ngoái.
Theo Hiệp hội Nhôm Mỹ, các công ty công nghệ đang cam kết trả hơn 115 USD/MWh cho các trung tâm dữ liệu, trong khi các nhà máy luyện nhôm tìm kiếm các hợp đồng dài hạn 10–20 năm với mức giá khoảng 40 USD/MWh.
Mức thuế 50% mà Mỹ áp lên nhôm nhập khẩu thông thường sẽ có lợi cho hoạt động luyện nhôm trong nước, song vẫn chưa rõ liệu các biện pháp bảo hộ của Washington đối với ngành này có thể duy trì lâu dài hay không.
Trong một dự báo công bố vào tháng 12, tập đoàn thương mại Nhật Bản Marubeni cho rằng giá nhôm có thể đạt 3.200 USD/tấn vào năm 2028.
“Nếu nhìn vào mức độ cạnh tranh về điện năng tại Mỹ, môi trường hoạt động của ngành luyện nhôm đang ngày càng khắc nghiệt hơn,” ông Eisuke Akasaka, Tổng giám đốc bộ phận kim loại nhẹ của Marubeni, nhận định.
“Trong tương lai, việc duy trì các nhà máy luyện nhôm cũng sẽ trở nên khó khăn hơn, chưa nói đến việc xây dựng các cơ sở mới,” ông Akasaka nói.