Để hạ nhiệt lợi suất, Bộ Tài chính Mỹ có thể cần ‘bắt tay’ với Fed?
Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ Scott Bessent (trái) và Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). (Ảnh: Axios).
Bộ Tài chính Mỹ còn công cụ nào để hạ lợi suất?
Vào ngày 19/8, Bộ Tài chính Mỹ thông báo sẽ tăng ít nhất gấp đôi quy mô các đợt mua lại trái phiếu kho bạc kỳ hạn dài, từ 2 tỷ USD lên 4 tỷ USD mỗi đợt. Nhờ vậy mà lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ dài hạn đi xuống.
Tuy nhiên, lợi suất nhanh chóng tăng trở lại vào đầu phiên 20/8, trong bối cảnh nhà đầu tư nghi ngờ về hiệu quả của chương trình.
Sau đó, ông Bessent tham gia phỏng vấn trực tiếp với CNBC và thông báo Bộ Tài chính sẽ tiếp tục tăng quy mô quy lại trái phiếu kho bạc dài hạn. Ông cho biết: “Tôi xin lưu ý rằng con số có thể vượt mức 4 tỷ USD mỗi đợt”.
Tuy nhiên, cuộc phỏng vấn không đủ để trấn an thị trường. Lợi suất ban đầu chỉ giảm nhẹ rồi nhanh chóng tăng trở lại. Ông Krishna Guha, nhà phân tích tại Evercore ISI, nhận định cuộc phỏng vấn chỉ tạo ra “tác động không đáng kể” đối với thị trường trái phiếu.
Tuy những nỗ lực hạ lợi suất trong hai ngày qua không đạt hiệu quả, Bộ Tài chính Mỹ vẫn còn một số biện pháp khác có thể triển khai. Tuy nhiên, không biện pháp nào đảm bảo chắc chắn thành công và mọi phương án đều đi kèm rủi ro.
Đầu tiên, Bộ Tài chính Mỹ có thể tăng quy mô và tần suất các đợt mua lại trái phiếu kho bạc. Thứ hai, Bộ có thể giảm khối lượng nợ dài hạn phát hành và chuyển sang phát hành các loại tín phiếu ngắn hạn. Tuy nhiên, ông Bessent từng chỉ trích gay gắt người tiền nhiệm Janet Yellen vì sử dụng chiến lược này.
Phương án thứ ba là thay đổi cơ cấu kỳ hạn của dư nợ trái phiếu kho bạc đang lưu hành. Về cơ bản, đây sẽ là phiên bản lớn hơn của phương án thứ hai - và cũng tiềm ẩn rủi ro lớn hơn hẳn.
Nhà phân tích Guha của Evercore cảnh báo: “Nhà đầu tư toàn cầu đều biết những quốc gia gặp khó khăn thường phải chuyển sang phát hành các công cụ nợ có kỳ hạn ngắn hơn. Chúng tôi cho rằng Mỹ khác biệt so với tất cả các nước khác, nhưng sự khác biệt đó cũng có giới hạn”.
Thứ tư, Bộ trưởng Bessent có thể sử dụng các công cụ trong tay theo những cách khó lường để khiến người bán khống trái phiếu kho bạc Mỹ bất ngờ và thua lỗ. Tuy nhiên, ông Guha chỉ ra rằng cách làm này có thể không tạo được tác động tới lợi suất sau vài tháng nữa.
Bộ Tài chính Mỹ có thể hợp tác với Fed?
Một lựa chọn khác của Bộ trưởng Bessent là tìm kiếm sự hỗ trợ từ Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Trong buổi phỏng vấn với CNBC, ông gợi ý rằng hai cơ quan có thể “phối hợp với nhau" để giải quyết các vấn đề phức tạp trên thị trường trái phiếu, cũng như cách ngân hàng trung ương quản lý danh mục trái phiếu kho bạc.
Ý tưởng này có cơ sở. Sau đại dịch COVID-19, Fed và nhiều ngân hàng trung ương lớn đã thu hẹp lượng trái phiếu chính phủ nắm giữ, thông qua việc giảm quy mô bảng cân đối kế toán và không tái đầu tư toàn bộ số trái phiếu đáo hạn. Điều này làm giảm một nguồn cầu lớn đối với trái phiếu chính phủ, qua đó góp phần gây áp lực tăng lợi suất.
Ông Rick Rieder, Giám đốc đầu tư chứng khoán trả thu nhập cố định toàn cầu của BlackRock, nhận xét: “So với Bộ Tài chính Mỹ, Fed có nhiều hỏa lực hơn để tác động đến đường cong lợi suất. Sẽ rất đáng chú ý khi theo dõi cách Fed nói về vấn đề này tại hội nghị Jackson Hole sắp tới”.
Quan điểm của Fed về khối tài sản 6.700 tỷ USD trên bảng cân đối kế toán có thể quyết định thành bại của các kế hoạch mà ông Bessent đang theo đuổi.
Đáng chú ý, lập trường hiện tại của Chủ tịch Fed Kevin Warsh dường như đi ngược với mong muốn kìm hãm lợi suất của ông Bessent. Cụ thể, ông Warsh muốn Fed giảm quy mô bảng cân đối kế toán và chuyển dịch cơ cấu sang các khoản nợ ngắn hạn. Động thái này sẽ càng làm giảm nhu cầu với trái phiếu dài hạn trên thị trường, gây thêm áp lực lên lợi suất.
Nội bộ ngân hàng trung ương Mỹ đang chia rẽ về vấn đề này. Biên bản cuộc họp chính sách tháng 7 cho thấy ngân hàng trung ương đã hoãn thảo luận về bảng cân đối kế toán cho đến khi nhóm đặc nhiệm của ông Warsh hoàn tất báo cáo. Báo cáo này dự kiến được hoàn thành vào cuối năm nay hoặc đầu năm sau.
TRỰC TIẾP