|
 Thuật ngữ VietnamBiz
Hàng hóa

Nhập khẩu sắt thép từ Ấn Độ tăng mạnh trong bối cảnh thép cán nóng Trung Quốc bị áp thuế

07:23 | 13/10/2026
Chia sẻ
Trong 9 tháng đầu năm 2026, Việt Nam nhập khẩu gần một triệu tấn sắt thép các loại từ Ấn Độ, gấp hơn 11 lần cùng kỳ năm trước. Đà tăng diễn ra khi một số sản phẩm thép cán nóng Trung Quốc đang chịu thuế chống bán phá giá và thuế chống lẩn tránh với mức cao nhất 27,83%.

Theo số liệu của Cục Hải quan, Việt Nam nhập khẩu 51.313 tấn sắt thép từ Ấn Độ trong tháng 9/2026. Lũy kế 9 tháng đầu năm, lượng nhập khẩu từ thị trường này đạt 992.841 tấn, gấp hơn 11 lần cùng kỳ năm 2025, SteelOrbis đưa tin.

Ấn Độ hiện là nguồn cung sắt thép lớn thứ 5 của Việt Nam trong 9 tháng, sau Trung Quốc, Nhật Bản, Indonesia và Hàn Quốc, và đã vượt Đài Loan (Trung Quốc). Số liệu được công bố chưa tách riêng chủng loại sản phẩm nhập khẩu từ Ấn Độ.

Lượng sắt thép Việt Nam nhập khẩu từ các thị trường chính trong 9 tháng năm 2026 và so sánh với cùng kỳ 2025. Nguồn: L.H tổng hợp

Tính chung toàn thị trường, tổng lượng sắt thép nhập khẩu của Việt Nam trong tháng 9 đạt 1,21 triệu tấn, giảm 11% so với tháng 8. Lũy kế 9 tháng, lượng nhập khẩu đạt 11,58 triệu tấn, tăng 3,5% so với cùng kỳ năm trước.

Hàng rào thuế với thép cán nóng Trung Quốc

Đà tăng của thép Ấn Độ diễn ra sau một loạt quyết định phòng vệ thương mại của Bộ Công Thương đối với thép cán nóng (HRC), sản phẩm đầu vào của các doanh nghiệp tôn mạ, ống thép và cơ khí.

Vụ điều tra chống bán phá giá thép cán nóng xuất xứ Ấn Độ và Trung Quốc được khởi xướng từ tháng 7/2024, theo hồ sơ yêu cầu của các doanh nghiệp sản xuất trong nước. Ngày 21/2/2025, Bộ Công Thương ban hành Quyết định 460/QĐ-BCT áp thuế chống bán phá giá tạm thời với thép cán nóng từ cả hai nước, mức thuế 19,38–27,83%, áp dụng từ tháng 3/2025.

Đến ngày 4/7/2025, Bộ Công Thương ban hành Quyết định 1959/QĐ-BCT, áp thuế chống bán phá giá chính thức với một số sản phẩm thép cán nóng xuất xứ Trung Quốc ở mức 23,1–27,83%, thời hạn 5 năm kể từ ngày 6/7/2025. Cùng quyết định này, Bộ chấm dứt điều tra đối với sản phẩm cùng loại xuất xứ Ấn Độ. Như vậy, từ tháng 7/2025, thép cán nóng Ấn Độ không còn chịu thuế chống bán phá giá, trong khi hàng cùng loại từ Trung Quốc chịu thuế chính thức.

Theo số liệu Hải quan, trong 6 tháng đầu năm 2025, trước khi thuế chính thức có hiệu lực, Việt Nam nhập khẩu gần 650.000 tấn thép cán nóng khổ rộng từ Trung Quốc, gấp khoảng 15 lần cùng kỳ năm trước. Ngày 10/9/2025, Bộ Công Thương tiếp nhận hồ sơ của Hòa Phát Dung Quất và Formosa Hà Tĩnh đề nghị điều tra hành vi lẩn tránh thuế đối với thép cán nóng khổ rộng từ trên 1.880 mm - 2.300 mm xuất xứ Trung Quốc. Ngày 27/10/2025, Bộ ban hành Quyết định 3176/QĐ-BCT khởi xướng điều tra.

Ngày 2/4/2026, Bộ Công Thương ban hành Quyết định 612/QĐ-BCT, áp dụng biện pháp chống lẩn tránh tạm thời với nhóm sản phẩm này, mức thuế 27,83%, có hiệu lực từ ngày 17/4/2026. Ngày 28/7/2026, Bộ Công Thương ban hành Quyết định 1917/QĐ-BCT, chuyển sang áp dụng biện pháp chống lẩn tránh chính thức ở mức 27,83% đối với một số sản phẩm thép cán nóng xuất xứ Trung Quốc.

Trên thị trường trong nước, hai nhà sản xuất thép cán nóng lớn đã tăng giá bán. Formosa Hà Tĩnh thông báo tăng giá thép cán nóng nội địa thêm 12 USD/tấn cho các đơn hàng giao tháng 11 và tháng 12/2026. Trước đó, Hòa Phát cũng công bố tăng giá thép cán nóng nội địa cho các đơn hàng giao tháng 11/2026. Theo số liệu Hòa Phát công bố, tập đoàn bán 5,47 triệu tấn thép cán nóng trong 9 tháng đầu năm 2026, tăng 59% so với cùng kỳ, chiếm hơn một nửa tổng sản lượng bán hàng các sản phẩm thép chính.

Việt Nam trở thành thị trường xuất khẩu thép lớn thứ hai của Ấn Độ

Theo tổ chức định giá hàng hóa Argus Media, xuất khẩu thép Ấn Độ sang Việt Nam tăng mạnh nhờ các biện pháp chống bán phá giá và cuộc điều tra chống lẩn tránh thuế nhằm vào thép cán nóng Trung Quốc. Số liệu sơ bộ của Ủy ban Nhà máy Liên hợp (JPC) thuộc Bộ Thép Ấn Độ cho thấy lượng thép thành phẩm Ấn Độ xuất sang Việt Nam trong năm tài khóa 2025–2026 (từ tháng 4/2025 - tháng 3/2026) đạt 772.300 tấn, so với khoảng 11.000 tấn của năm tài khóa trước đó. Việt Nam trở thành thị trường xuất khẩu thép lớn thứ hai của Ấn Độ trong năm tài khóa này.

Cũng trong năm tài khóa 2025–2026, tổng xuất khẩu thép thành phẩm của Ấn Độ tăng 36% lên 6,6 triệu tấn, vượt lượng nhập khẩu 78.000 tấn, qua đó Ấn Độ trở lại vị thế xuất khẩu ròng.

Trung Quốc vẫn chiếm hơn một nửa lượng thép nhập khẩu của Việt Nam

Dù thép cán nóng Trung Quốc chịu thuế phòng vệ thương mại, Trung Quốc vẫn là nguồn cung sắt thép lớn nhất của Việt Nam. Theo số liệu Hải quan Việt Nam do SteelOrbis tổng hợp, trong 9 tháng đầu năm 2026, Việt Nam nhập khẩu 5,9 triệu tấn sắt thép từ Trung Quốc, giảm 8,8% so với cùng kỳ. Tính từ số liệu này, lượng thép Trung Quốc chiếm 50,9% tổng lượng sắt thép nhập khẩu và gấp gần 6 lần lượng nhập từ Ấn Độ.

Cũng tính từ số liệu này, tỷ trọng của Trung Quốc trong tổng lượng sắt thép nhập khẩu 9 tháng đã giảm từ khoảng 58% năm 2025 xuống 50,9% năm nay. Tuy vậy, riêng tháng 9, lượng nhập khẩu từ Trung Quốc đạt 652.467 tấn, tăng 10,4% so với cùng kỳ năm trước.

Ở các thị trường khác, nhập khẩu từ Indonesia đạt 1,22 triệu tấn trong 9 tháng, tăng 27,2%. Ngược lại, nhập khẩu từ Nhật Bản giảm 19,2% xuống 1,37 triệu tấn và từ Hàn Quốc giảm 13% xuống 1,02 triệu tấn.

Nhập khẩu phế liệu tháng 9 tăng 27,2%

Ở mảng nguyên liệu, Việt Nam nhập khẩu 485.080 tấn thép phế liệu trong tháng 9/2026, tăng 27,2% so với tháng 8. Lũy kế 9 tháng, lượng phế liệu nhập khẩu đạt 4,66 triệu tấn, tăng 1,8% so với cùng kỳ năm trước. Năm 2025, Việt Nam nhập khẩu 6,25 triệu tấn thép phế liệu, tăng 27% so với năm 2024, theo số liệu Hải quan do Argus Media tổng hợp.

Trong 9 tháng đầu năm 2026, Nhật Bản tiếp tục là nguồn cung phế liệu lớn nhất với 1,95 triệu tấn, chiếm 41,9% tổng lượng nhập khẩu, dù giảm 20,2% so với cùng kỳ. Tiếp theo là Mỹ với 582.693 tấn (tăng 2%), Australia với 344.936 tấn (tăng 39,7%) và Hong Kong (Trung Quốc) với 317.601 tấn (tăng 10,2%). Tính chung 4 thị trường này chiếm gần 69% tổng lượng phế liệu nhập khẩu của Việt Nam.

Nguồn: LH tổng hợp

Riêng tháng 9, nhập khẩu phế liệu từ hai nguồn lớn nhất giảm mạnh so với cùng kỳ năm trước. Lượng nhập từ Nhật Bản đạt 170.703 tấn, giảm 43,6%; từ Mỹ đạt 40.177 tấn, giảm 42,4%. Ngược lại, nhập khẩu từ Hong Kong đạt 39.840 tấn, tăng 56,1% và từ Australia đạt 29.601 tấn, tăng hơn 1.000%.

Giá phế liệu nhập khẩu vào Việt Nam tăng liên tục từ cuối tháng 8 đến đầu tháng 10, theo các báo cáo thị trường của SteelOrbis.

Tại Nhật Bản, phiên đấu thầu xuất khẩu tháng 10 của Kanto Tetsugen, hợp tác xã của các doanh nghiệp kinh doanh phế liệu khu vực Kanto, giá bán 20.000 tấn phế liệu H2 ghi nhận ở mức 52.077 yen/tấn FAS (khoảng 329 USD/tấn) ngày 9/10, tăng 3.964 yen/tấn so với tháng 9. Đây là lần đầu giá trúng thầu tăng trở lại sau nhiều tháng giảm liên tiếp.

Theo Argus, kết quả này vượt xa kỳ vọng của thị trường, vốn ở quanh 50.000 yen/tấn FAS. Lô hàng dự kiến được xuất sang Bangladesh với giá ước tính khoảng 405 USD/tấn CFR. Người mua ở các thị trường khác cho rằng mức giá trúng thầu quá cao để theo, nên chọn chờ các chào giá cạnh tranh hơn hoặc cân nhắc chuyển sang mua phôi thép.

Việt Nam chưa có tên trong dự thảo danh sách được nhận phế liệu kim loại từ EU

Ở châu Âu, ngày 18/9/2026, Ủy ban châu Âu (EC) công bố dự thảo danh sách các quốc gia ngoài Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD) được phép tiếp nhận một số loại chất thải không nguy hại từ EU. Từ ngày 21/5/2027, EU sẽ cấm xuất khẩu chất thải không nguy hại sang các nước ngoài OECD, trừ khi cả quốc gia nhận lẫn loại chất thải đó có trong danh sách, theo Quy định Vận chuyển chất thải (EU) 2024/1157.

Theo Tổ chức Tái chế Quốc tế (BIR), 24 trong số 32 quốc gia và vùng lãnh thổ nộp hồ sơ đã đề nghị được nhận phế liệu kim loại. Trong dự thảo, chỉ 5 nước được đề xuất cho phép là Moldova, Montenegro, Bắc Macedonia, Serbia và Ukraine; 19 trường hợp còn lại không được đề xuất cho phép.

Việt Nam nằm trong nhóm có nộp hồ sơ nhưng không được đề xuất cho phép nhận phế liệu kim loại, cùng Ấn Độ, Indonesia, Malaysia, Thái Lan, Bangladesh, Pakistan, Ai Cập và Đài Loan (Trung Quốc). Với Ấn Độ, Indonesia và Malaysia, EC cho rằng các nước này chưa chứng minh được đã có đủ biện pháp để xử lý phế kim loại theo cách thân thiện với môi trường.

Đây vẫn là dự thảo. EC lấy ý kiến công chúng đến ngày 16/10/2026 và dự kiến thông qua danh sách đầu tiên trước ngày 21/11/2026. Danh sách sẽ được cập nhật ít nhất hai năm một lần và các nước có thể nộp lại hồ sơ. EC cũng dự định làm việc với cơ quan ngoại giao của những nước có hồ sơ chưa được đề xuất cho phép nhận phế liệu kim loại trong dự thảo.

Theo số liệu Eurostat, EU xuất khẩu 16,6 triệu tấn thép phế liệu ra ngoài khối trong năm 2025. Trong 10 tháng đầu năm 2025, Thổ Nhĩ Kỳ, một thành viên OECD không chịu tác động của quy định này, chiếm hơn 66% lượng xuất khẩu. Ai Cập, Ấn Độ và Pakistan là các khách hàng lớn tiếp theo.

 


Bảng xếp hạng Dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường chứng khoán Việt Nam

VietnamBiz chính thức khởi động Best Retail Brokers 2026 - bảng xếp hạng thường niên nhằm ghi nhận và đánh giá chất lượng dịch vụ dành cho nhà đầu tư cá nhân tại các công ty chứng khoán Việt Nam.

Với hệ thống tiêu chí đánh giá đa chiều, Best Retail Brokers 2026 hướng tới cung cấp một góc nhìn toàn diện về chất lượng dịch vụ bán lẻ, đồng thời ghi nhận những công ty chứng khoán đang tạo ra trải nghiệm tốt nhất cho nhà đầu tư.

Tìm hiểu Best Retail Brokers 2026: https://vietnamrankings.vn

Ban Tổ chức rất mong nhận được tiếng nói của các nhà đầu tư qua khảo sát "Đánh giá chất lượng dịch vụ công ty chứng khoán của bạn".

Tham gia ngay để có cơ hội nhận được vé mời tham dự Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 diễn ra vào ngày 12/11/2026!

Lan Hương

Chứng khoán Mỹ diễn biến trái chiều do áp lực từ giá dầu và cổ phiếu chip nhớ
Các chỉ số chính của chứng khoán Mỹ diễn biến trái chiều trong bối cảnh giá dầu tiếp tục tăng cao và cổ phiếu chip nhớ giảm mạnh do áp lực cạnh tranh từ Trung Quốc.