Nền kinh tế lớn thứ 5 thế giới quay lưng với trái phiếu kho bạc Mỹ

Ấn Độ bán trái phiếu kho bạc Mỹ

Theo dữ liệu do chính phủ Mỹ công bố tuần trước, lượng trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ dài hạn mà Ấn Độ nắm giữ đã giảm xuống còn 174 tỷ USD, giảm 26% so với mức đỉnh vào năm 2023.

Và theo Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ (RBI), trái phiếu kho bạc hiện chiếm khoảng một phần ba dự trữ ngoại hối của New Delhi, thấp hơn mức 40% một năm trước.

Tương tự các chủ nợ lớn của Mỹ như Trung Quốc, vàng và các tài sản thay thế khác đang dần chiếm tỷ trọng lớn hơn trong dự trữ ngoại hối của Ấn Độ, thay thế cho trái phiếu kho bạc.

Điều này đặt ra một số câu hỏi về sự vượt trội của nền kinh tế Mỹ và vai trò của trái phiếu kho bạc như một tài sản dự trữ.

Những lời đe doạ thuế quan mới của Tổng thống Mỹ Donald Trump xoay quanh vấn đề Greenland đang làm tăng thêm bầu không khí bất ổn, dấy lên khả năng các nước châu Âu cũng có thể sẽ thu hẹp lượng trái phiếu kho bạc mà họ nắm giữ.

Ông Win Thin, nhà kinh tế trưởng tại Bank of Nassau 1982 với hơn 40 năm kinh nghiệm trên thị trường, cho rằng động thái gần đây của các nước có thể phản ánh xu hướng dịch chuyển khỏi tài sản đồng USD để giảm bớt rủi ro bị trừng phạt.

“Ấn Độ vẫn còn dư địa để giảm bớt lượng trái phiếu kho bạc họ nắm giữ”, vị chuyên gia kinh tế lưu ý thêm với Bloomberg.

Ấn Độ và các quốc gia khác đã rút ra một bài học khi Mỹ đóng băng hơn 300 tỷ USD dự trữ ngoại hối của ngân hàng trung ương Nga sau khi nước này tấn công Ukraine vào đầu năm 2022.

Việc Ấn Độ - nền kinh tế lớn thứ 5 thế giới - tiếp tục mua dầu của Nga kể từ đó đã trở thành điểm gây tranh cãi với ông Trump, góp phần khiến quốc gia đông dân nhất thế giới phải chịu mức thuế quan cao hơn vào năm 2025.

“Tốc độ xấu đi của mối quan hệ Mỹ - Ấn vào năm ngoái đã khiến nhiều người bất ngờ, đồng thời thúc đẩy các nhà hoạch định chính sách giảm bớt những điểm yếu của họ”, ông Shah Shilan của Capital Economics cho hay.

Một phần lý do RBI bán trái phiếu kho bạc là để bảo vệ đồng rupee đang suy yếu. Đồng nội tệ của Ấn Độ đã tụt xuống mức thấp kỷ lục do Washington và New Delhi chưa đạt được thoả thuận thương mại để giảm mức thuế quan 50%.

Bằng cách bán trái phiếu kho bạc, ngân hàng trung ương Ấn Độ có thể sử dụng nguồn tiền này để mua rupee, từ đó củng cố giá trị của đồng nội tệ.

RBI không phải bên nắm giữ trái phiếu kho bạc lớn khi so với gần 683 tỷ USD của Trung Quốc hay 1.200 tỷ USD của Nhật Bản. Mặt khác, số trái phiếu kho bạc mà các nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ hiện vẫn ở gần mức cao nhất mọi thời đại.

Song, động thái bán ra của Ấn Độ đã làm nóng thêm cuộc tranh luận về vai trò của nợ chính phủ Mỹ trong danh mục đầu tư toàn cầu.

Bán trái phiếu kho bạc, mua vào vàng

Các ngân hàng trung ương trên thế giới đang phải điều hướng trong một môi trường chính sách ngày càng phức tạp, gây áp lực lên việc phân bổ dự trữ ngoại hối, Bloomberg nhấn mạnh.

Mặc dù đồng USD, và rộng hơn là trái phiếu kho bạc, vẫn là tài sản dự trữ hàng đầu, ngày càng nhiều quốc gia đang nỗ lực tìm kiếm những lựa chọn thay thế.

Cùng lúc bán trái phiếu kho bạc, RBI còn đẩy mạnh việc mua vàng. Trong tháng 10, Trung Quốc và Brazil cũng thu hẹp danh mục trái phiếu kho bạc dài hạn xuống mức thấp nhất kể từ năm 2011. Và Bắc Kinh đang tăng cường mua vàng thỏi.

Ngay trong tuần này, Ngân hàng Quốc gia Ba Lan, quốc gia mua vàng lớn nhất thế giới, vừa phê duyệt kế hoạch mua thêm 150 tấn kim loại quý này.

Có một số lý do có thể ngăn RBI tiếp tục bán thêm trái phiếu kho bạc, chẳng hạn như nếu đồng rupee ổn định trở lại hoặc nếu Washington và New Delhi hoàn tất một thoả thuận thương mại.

“Nếu thoả thuận thương mại thành hiện thực, nhu cầu bảo vệ đồng nội tệ của Ấn Độ có thể sẽ giảm bớt”, ông Krishna Bhimavarapu, nhà kinh tế khu vực châu Á - Thái Bình Dương tại State Street Investment Management, nói.

Tuy nhiên, ngày càng nhiều nhà quan sát thị trường cho rằng các nước sẽ tiếp tục chuyển dịch sang những tài sản khác.

Một cuộc khảo sát hồi tháng 11 năm ngoái của viện chính sách OMFIF cho thấy phần lớn ngân hàng trung ương vẫn nắm giữ đồng USD, nhưng gần 60% dự định tìm kiếm các lựa chọn thay thế trong một đến hai năm tới.

“Xu hướng này đã ăn sâu vào suy nghĩ”, ông Michael Brown, chiến lược gia cao cấp tại Pepperstone, nhận xét về việc Ấn Độ bán trái phiếu kho bạc.

Ông Brown cho rằng một thoả thuận thương mại với Mỹ “chỉ đơn giản giúp ổn định lượng trái phiếu kho bạc nắm giữ chứ không thể kích thích Ấn Độ mạnh tay mua vào”.