Sắp ban hành Nghị định về điện gió ngoài khơi, tránh trường hợp nhiều nhà đầu tư cùng đề xuất, 'giữ chỗ' một dự án

Chiều 19/5, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc và Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu đã chủ trì cuộc làm việc với Bộ Công Thương cùng một số bộ, ngành về Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Nghị quyết số 253 của Quốc hội về các cơ chế, chính sách phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026 - 2030.

Theo Cổng TTĐT Chính phủ, Dự thảo Nghị định này quy định chi tiết một số điều của Nghị quyết số 253. Cụ thể là, hướng dẫn thi hành về nội dung và thành phần hồ sơ; trình tự, thủ tục điều chỉnh cập nhật quy hoạch phát triển điện lực và điều chỉnh cập nhật phương án phát triển mạng lưới cấp điện trong quy hoạch tỉnh.

Nghị định cũng sẽ quy định về điều kiện của đơn vị khảo sát dự án điện gió ngoài khơi; điều kiện của doanh nghiệp lập hồ sơ đề nghị chấp thuận chủ trương đầu tư dự án điện gió ngoài khơi để thực hiện dự án.

Việc tiếp nhận, giải quyết hồ sơ đề nghị chấp thuận chủ trương đầu tư dự án điện gió ngoài khơi; việc tiếp nhận, giải quyết hồ sơ đề xuất khảo sát dự án điện gió ngoài khơi; cơ chế phối hợp giữa cơ quan tiếp nhận hồ sơ đề nghị chấp thuận chủ trương đầu tư và cơ quan tiếp nhận hồ sơ đề nghị khảo sát dự án điện gió ngoài khơi cũng sẽ được quy định trong Nghị định này.

Tại cuộc họp, các đại biểu thống nhất cho rằng việc ban hành Nghị định là cần thiết để không phát sinh thêm các trường hợp nhà đầu tư/đơn vị khảo sát đề xuất cùng một dự án điện gió ngoài khơi trong quy hoạch phát triển điện lực nhưng vừa đề nghị khảo sát vừa đề nghị chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc cùng một dự án điện gió ngoài khơi trong quy hoạch phát triển điện lực nhưng có nhiều đơn vị khảo sát đề xuất tại các vị trí, khu vực biển khác nhau.

Tuy nhiên, các ý kiến cho rằng phương án xử lý đối với các hồ sơ đề xuất khảo sát khu vực biển hoặc chấp thuận chủ trương đầu tư dự án điện gió ngoài khơi đang được các bộ Nông nghiệp và Môi trường, Tài chính thụ lý trước thời điểm Nghị định có hiệu lực cần có đánh giá tác động đầy đủ, quy định rõ trình tự thủ tục, điều kiện, tiêu chí để bảo đảm quyền lợi của nhà đầu tư/đơn vị khảo sát.

Phát biểu tại cuộc họp,Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu cho rằng việc giao nhà đầu tư/doanh nghiệp khảo sát dự án điện gió ngoài khơi không đồng nghĩa với việc đương nhiên được chấp thuận chủ trương đầu tư. Các điều, khoản trong Nghị định phải bảo đảm tính công khai, minh bạch, ổn định, chặt chẽ, lâu dài, có điều kiện, tiêu chí rõ ràng, không để phát sinh cơ chế "giữ chỗ" hay độc quyền cơ hội đầu tư.

Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc nêu rõ, trong bối cảnh yêu cầu tăng trưởng hai con số, nhu cầu năng lượng, đặc biệt là điện phục vụ sản xuất, sẽ tăng rất cao.

Vì vậy, Quốc hội đã ban hành Nghị quyết 253 để tạo cơ chế đặc thù cho phép triển khai nhanh hơn nữa các dự án điện trong giai đoạn 2025 - 2030.

Trong đó, điện gió ngoài khơi là lĩnh vực đòi hỏi các doanh nghiệp quy mô lớn, có năng lực tài chính và công nghệ. Do đó, Nghị định cần quy định rõ năng lực, công nghệ, vốn, cam kết tiến độ… của nhà đầu tư khi đề xuất khảo sát/chấp thuận chủ trương đầu tư dự án điện gió ngoài khơi trong giai đoạn 2025 - 2030, Phó Thủ tướng nêu rõ.

Cùng với việc tăng cường hợp tác với các doanh nghiệp nước ngoài có kinh nghiệm, công nghệ, vốn..., Phó Thủ tướng Thường trực lưu ý phải tạo điều kiện để doanh nghiệp trong nước tham gia khảo sát, đầu tư dự án điện gió ngoài khơi với tiêu chí, điều kiện phù hợp, bảo đảm cạnh tranh bình đẳng.

"Toàn bộ quá trình triển khai dự án điện gió ngoài khơi phải tuân thủ chặt chẽ quy định pháp luật nhằm tránh nguy cơ phát sinh tranh chấp quốc tế", Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc nói.

Về quy định xử lý các dự án chuyển tiếp, hai Phó Thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Tài chính tiến hành phân loại các hồ sơ đề xuất giao khảo sát/chấp thuận chủ trương đầu tư dự án điện gió ngoài khơi theo giai đoạn 2025–2030 và giai đoạn 2031–2035.

Từng hồ sơ cần làm rõ tình trạng, mức độ hoàn thiện, cam kết của nhà đầu tư, năng lực tài chính, điều khoản xử lý chi phí, bồi hoàn nếu không triển khai dự án, từ đó đưa ra quy định chuyển tiếp phù hợp, rõ ràng, mạch lạc, chặt chẽ về pháp lý, không phát sinh vướng mắc hay tranh chấp, hai Phó Thủ tướng chỉ đạo.