Đừng kỳ vọng quá nhiều vào các FTA
|
Ý kiến trên được ông Trần Toàn Thắng, Phó ban Môi trường kinh doanh và Năng lực cạnh tranh, Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM), đưa ra trong hội thảo "Từ kinh tế Mỹ đến Đông Nam Á, tiến – lùi cho hội nhập Việt Nam" diễn ra chiều nay, 27-2.
Trong phần trình bày của mình, ông Thắng dẫn số liệu cho thấy trong khi Việt Nam đã ký 15 FTA thì các quốc gia trong khu vực cũng ký kết số lượng FTA tương tự, thậm chí nhiều hơn. Cụ thể, con số FTA mà Singapore, Thái Lan, Malaysia, Indonesia lần lượt ký là 32, 21, 21 và 17.
Đối với hiệp định tự do thương mại Việt Nam - Liên minh châu Âu (EVFTA), theo ông Thắng, cũng không mang lại những thuận lợi quá lớn cho các doanh nghiệp Việt Nam. Sở dĩ như vậy là do đặc tính của các mặt hàng chủ yếu Việt Nam xuất sang châu Âu. Đa phần các mặt hàng này là những sản phẩm tiêu dùng thiết yếu. Và với các sản phẩm như vậy, khi hàng rào thuế quan giảm theo lộ trình, mức giá sản phẩm tuy có giảm nhưng không tác động lớn đến nhu cầu. Đây là điểm khác biệt giữa mặt hàng tiêu dùng thiết yếu và mặt hàng xa xỉ. Do vậy, dù EVFTA có hiệu lực (dự kiến từ năm 2018), tổng lượng xuất khẩu của Việt Nam và EU chưa hẳn tăng vọt, ông Thắng nhận xét.
Để hàng Việt Nam vào được EU, điều kiện tiên quyết là sản phẩm phải đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật mà thị trường này đặt ra. Thế nhưng, theo một khảo sát gần đây do CIEM thực hiện khi nghiên cứu về EVFTA cho thấy có đến 80% doanh nghiệp được khảo sát chia sẻ họ không kỳ vọng nhiều vào sự đổi mới thể chế.
Điều này, như ông Thắng phân tích, cho thấy doanh nghiệp chỉ nhìn ngắn hạn, không đầu tư dài hạn và như thế chuyện nâng cao năng lực cạnh tranh lại càng thêm khó khăn.
Thêm một yếu tố khác, trong tình huống như vậy, chính sách khoa học công nghệ của Nhà nước có thể phản tác dụng, bởi Nhà nước đầu tư, hỗ trợ về công nghệ nhưng doanh nghiệp không sẵn sàng thì có thể xảy ra những tiêu cực.
Cũng liên quan đến EVFTA, khi hiệp định này có hiệu lực, một số ngành kinh doanh tại Việt Nam sẽ tăng trưởng âm. Điều này đồng nghĩa với việc sẽ có một lực lượng lao động bị thất nghiệp. Thế nhưng, theo ông Thắng, yếu tố này chưa được quan tâm để có kế hoạch chuẩn bị.
Mời xem thêm:
EVFTA giúp thúc đẩy những hiệp định mới giữa EU và ASEAN
Việt Nam, EU chính thức kết thúc đàm phán EVFTA
Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 (Vietnam Investment Forum 2027)
Thời gian: Ngày 12/11/2026
Địa điểm: Shilla Monogram Hanoi Westlake, số 6 Hoàng Minh Thảo, Tây Hồ Tây, Hà Nội
Là sự kiện thường niên quy tụ các chuyên gia đầu ngành, Diễn đàn Đầu tư Việt Nam 2027 mang đến những góc nhìn chuyên sâu về triển vọng đầu tư và cơ hội trên thị trường năm 2027.
Trong khuôn khổ sự kiện, Ban tổ chức sẽ công bố Best Retail Brokers 2026 - Bảng xếp hạng công ty chứng khoán có dịch vụ bán lẻ tốt nhất thị trường Việt Nam.
Cùng cộng đồng đầu tư đón đầu xu hướng, cập nhật góc nhìn chuyên gia và khám phá cơ hội đầu tư năm 2027.
Bạn cũng sẽ có cơ hội nhận vé mời đặc biệt của BTC khi tham gia khảo sát về triển vọng kinh tế, thị trường tài chính và chiến lược phân bổ tài sản trong năm 2027.
TRỰC TIẾP
