'Zalo cạnh tranh sòng phẳng với nền tảng ngoại'

Tại họp báo Bộ Khoa học và Công nghệ chiều 28/8, ông Nguyễn Anh Cương, Phó cục trưởng Viễn thông, dẫn Zalo như một ví dụ về sự phát triển của nền tảng số trong nước, trong bối cảnh phần lớn dịch vụ xuyên biên giới tại Việt Nam có nguồn gốc nước ngoài.

Theo ông Cương, Zalo đã "trở thành một nền tảng lớn", đứng nhóm đầu về lượng thuê bao tại thị trường nội địa và có khả năng "cạnh tranh sòng phẳng" với các dịch vụ ngoại. Bên cạnh Zalo, một số doanh nghiệp trong nước cũng đã phát triển nền tảng riêng và đưa sản phẩm ra thị trường như Tammi của Viettel và Lotus Chat.

Các số liệu cũng góp phần chứng minh nhận định này. Theo báo cáo The Connected Consumer Q1/2025 của Decision Lab, Zalo là nền tảng nhắn tin được sử dụng nhiều nhất tại Việt Nam, với tỷ lệ 79%, cao hơn Facebook (69%), Messenger (54%) và Viber (7%). Khi được hỏi nếu chỉ được chọn một ứng dụng để kết nối với bạn bè và gia đình, 51% người dùng chọn Zalo, trong khi Facebook là 21% và Messenger là 20%.

Ông Cương cho rằng, sự phát triển của các nền tảng số trong nước đang song hành với việc hoàn thiện khung quản lý các dịch vụ OTT. Luật Viễn thông 2023 đã đưa nhóm dịch vụ này vào khuôn khổ pháp luật, theo hướng "light-touch", tức quản lý ở mức độ nhẹ, không áp dụng cách quản lý như dịch vụ viễn thông truyền thống.

Trên thực tế, các nền tảng xuyên biên giới lớn như Viber, Telegram và WhatsApp đều đã tuân thủ quy định, thực hiện thông báo cung cấp dịch vụ và phối hợp với cơ quan chức năng theo pháp luật Việt Nam. Đây là điều "hiếm các quốc gia trong khu vực có thể làm được", ông Cương nhận định.

"Bàn đạp" để doanh nghiệp Việt ra nước ngoài

Trả lời câu hỏi của phóng viên về việc: "Cần làm gì để nền tảng số trong nước phát triển, ra nước ngoài?", ông Nguyễn Khắc Lịch, Cục trưởng Công nghệ số và trí tuệ nhân tạo, cho rằng để có thêm những doanh nghiệp công nghệ số đủ sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế, Việt Nam trước hết phải trở thành "bàn đạp" cho họ.

Theo ông, "bàn đạp" là khi doanh nghiệp có thể nghiên cứu, phát triển sản phẩm ngay tại Việt Nam, tận dụng lực lượng lập trình viên và nhân sự công nghệ thông tin trong nước, trước khi đưa sản phẩm ra thị trường quốc tế.

Ông cho biết, Bộ Khoa học và Công nghệ hiện có đại diện tại 22 thị trường trọng điểm, được xem là những "bến đỗ" hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam khi tiếp cận thị trường mới.

Các đại diện này có thể giúp doanh nghiệp tìm hiểu nhu cầu, kết nối với chính phủ, chính quyền địa phương và doanh nghiệp sở tại. "Khi phát triển một thị trường mới, doanh nghiệp sẽ yên tâm hơn nếu có người của chúng ta ở đấy", ông nói.

Việt Nam hiện có hơn 80.000 doanh nghiệp công nghệ số, tạo việc làm cho 1,9 triệu lao động. Doanh thu công nghiệp công nghệ số Việt Nam tăng từ 130 tỷ USD năm 2020 lên 198 tỷ USD năm 2025. Doanh thu từ thị trường nước ngoài cũng tăng từ 5,6 tỷ USD lên 15 tỷ USD trong cùng giai đoạn.

Theo Cục Công nghệ số và Trí tuệ nhân tạo, sau khi tạo được quy mô, lĩnh vực này cần "chuyển từ tăng trưởng về lượng sang tăng trưởng bằng giá trị", từ gia công, lắp ráp sang thiết kế, sáng tạo và làm chủ công nghệ, đồng thời mở rộng từ thị trường trong nước sang cạnh tranh toàn cầu.