Nghị quyết 79: Tái cơ cấu SCIC thành Quỹ đầu tư quốc gia
Nghị quyết số 79 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước vừa đuọcTổng Bí thư Tô Lâm ký ban hành ngày 6/1/2026 cho biết sẽ tiếp tục cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp, đồng thời sẽ thực hiện đổi mới, sắp xếp doanh nghiệp nhà nước, trong đó có Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC).
"Tái cơ cấu toàn diện Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC) theo hướng kinh doanh vốn chuyên nghiệp, tiến tới hình thành Quỹ đầu tư quốc gia", Nghị quyết nêu rõ.
Theo đó, SCIC phải tập trung nguồn lực từ cơ cấu lại vốn tại các doanh nghiệp và các nguồn lực nhà nước giao khác để đảm bảo ba mục tiêu.
Thứ nhất, đầu tư phát triển các doanh nghiệp quy mô lớn, các doanh nghiệp có hiệu quả cao.
Thứ hai, đầu tư vào dự án trong các ngành, lĩnh vực công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, có tính chất quan trọng đối với nền kinh tế.
Thứ ba, triển khai đầu tư trực tiếp và hỗ trợ các nguồn lực để doanh nghiệp nhà nước đầu tư ra nước ngoài; thực hiện mua bán, sáp nhập để tiếp cận các công nghệ mới, công nghệ lõi, công nghệ và công nghiệp chiến lược hoặc vì mục tiêu lợi nhuận cao.
Nghị quyết cũng yêu cầu cần có cơ chế giám sát độc lập đối với quá trình chuyển giao và quản lý vốn của SCIC tại các doanh nghiệp, bảo đảm việc cơ cấu lại doanh nghiệp, đầu tư vốn được thực hiện một cách hiệu quả, đúng giá thị trường và tuân thủ đầy đủ quy định của pháp luật.
Tái cơ cấu toàn diện SCIC để tiến tới hình thành Quỹ đầu tư quốc gia. Ảnh: SCIC.
Trước đó, tại Hội thảo quốc tế ngày 3/12, Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn đánh giá cao thành tựu 20 năm của SCIC, cho rằng mô hình doanh nghiệp đầu tư - kinh doanh vốn đã chứng minh hiệu quả vượt trội so với cơ chế quản lý hành chính truyền thống.
Từ khi thành lập năm 2005 đến nay, SCIC đã tiếp nhận 120 doanh nghiệp, trong đó có 18 tập đoàn, tổng công ty, với tổng vốn nhà nước hơn 24.746 tỷ đồng, xử lý nhiều tồn tại lớn tại Vinaconex, Vinatex hay Seaprodex.
Hiện SCIC đại diện chủ sở hữu tại 112 doanh nghiệp, với tổng giá trị sổ sách 56.284 tỷ đồng, đồng thời triển khai các giải pháp tối ưu hóa nguồn lực và quản lý tài sản nhà nước đúng quy định.
Từ năm 2014, tổng công ty này đã bán vốn tại 396 doanh nghiệp, thu gần 48.000 tỷ đồng, gấp 4,4 lần giá vốn và chiếm 90% giá trị thu bán vốn từ khi thành lập.
Song song, SCIC đẩy mạnh đầu tư mới với tổng giá trị hơn 55.000 tỷ đồng, gồm 16.000 tỷ đồng đầu tư tại doanh nghiệp đã tiếp nhận, 15.000 tỷ đồng đầu tư theo chỉ định của Chính phủ và 10.639 tỷ đồng vào các lĩnh vực then chốt như năng lượng, hạ tầng cảng và tài chính - ngân hàng.
Thứ trưởng Cao Anh Tuấn cho rằng việc nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về mô hình Quỹ đầu tư Chính phủ là cần thiết. Các mô hình như Temasek, Khazanah hay Danatara mang lại nhiều bài học cho Việt Nam.
Trong khi lãnh đạo SCIC nhấn mạnh cần được mở rộng quy mô tiếp nhận vốn nhà nước. Hiện SCIC mới quản lý khoảng 2% tổng vốn, do đó cần được ủy quyền tiếp nhận thêm, đặc biệt thông qua tăng vốn tại các doanh nghiệp hiện hữu như Vietnam Airlines, Sông Đà hay Vinaconex, thay vì tiếp tục lập mới các tổng công ty đầu tư chuyên ngành.
Nghị quyết 79 cũng nêu mục tiêu nâng cao năng lực, hiệu quả hoạt động của Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) và Công ty Mua bán nợ Việt Nam (DATC) để hỗ trợ quá trình tái cơ cấu, đặc biệt là tái cơ cấu về tài chính, xử lý nợ xấu của khu vực doanh nghiệp nhà nước, ngân hàng thương mại theo cơ chế thị trường.
