Điều gì khiến giá heo Trung Quốc lao dốc không phanh?

Giá heo tại Trung Quốc đã lao dốc xuống mức thấp nhất trong nhiều năm qua, giữa bối cảnh quốc gia này đang chật vật giải quyết tình trạng dư thừa nguồn cung kéo dài, hệ quả từ sự nở rộ của các trang trại công nghiệp khổng lồ và sự sụt giảm tiêu thụ thịt sau kỳ nghỉ lễ, theo South China Morning Post. 

Theo số liệu từ Macromicro, giá thịt heo Trung Quốc tính đến ngày 8/5 ở mức 16,24 nhân dân tệ/kg, mức thấp nhất kể từ tháng 7/2010. So với mức kỷ lục thiết lập từ năm 2019, mức giá này chỉ bằng 1/3.

Những vấn đề trong ngành thịt đang gây đau đầu cho chính quyền Bắc Kinh, khi giá thịt heo giảm làm xói mòn nỗ lực ngăn chặn giảm phát của chính phủ. Tình trạng này cũng đang gây áp lực lên hàng triệu hộ chăn nuôi heo trong nước, đúng thời điểm cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran đẩy giá dầu, ngũ cốc và thức ăn chăn nuôi toàn cầu lên cao, làm tăng chi phí sản xuất của họ.

Theo ông Yao Jingyuan, cựu chuyên gia kinh tế trưởng tại Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc và là nghiên cứu viên đặc biệt tại Văn phòng Tham sự Hội đồng Chính phủ, tình trạng dư thừa heo bắt nguồn từ việc mở rộng các trang trại quy mô công nghiệp trong ngành thịt heo Trung Quốc vài năm qua, khiến nguồn cung tăng trưởng nhanh hơn nhu cầu thị trường.

Ngành thịt heo Trung Quốc đã hợp nhất nhanh chóng sau khi đợt bùng phát dịch tả heo Châu Phi xóa sổ nhiều trang trại nhỏ, tạo không gian cho các nhà sản xuất quy mô lớn mở rộng. Một số công ty thậm chí đã xây dựng các trang trại nuôi heo cao tầng khổng lồ với khả năng nuôi hơn 1 triệu con mỗi năm.

Tuy nhiên, ông Yao cho rằng các cơ sở này đã làm mất cân bằng thị trường thịt heo Trung Quốc, đặc biệt khi chăn nuôi công nghiệp làm ảnh hưởng đến chất lượng thịt.

"Tỷ trọng chăn nuôi công nghiệp hiện nay quá cao," ông nói.

"Chăn nuôi kiểu nhà máy quy mô lớn đang ảnh hưởng đến chất lượng thịt heo, và hệ quả là nhu cầu của người dân đã giảm xuống," ông cho biết thêm, đồng thời lưu ý rằng giai đoạn thấp điểm sau Tết Nguyên đán càng gây áp lực lên thị trường.

Giá thịt heo tại Trung Quốc đã sụt giảm trong nhiều tháng qua. Đà giảm vẫn tiếp diễn bất chấp việc Ủy ban Cải cách và Phát triển Quốc gia Trung Quốc, cơ quan hoạch định kinh tế hàng đầu của nước này, trước đó đã cảnh báo giá rơi vào "vùng báo động" và thông báo triển khai các đợt thu mua thịt heo đông lạnh dự trữ quốc gia.

Năm ngoái, Bắc Kinh đã kêu gọi cắt giảm đàn giống để ổn định thị trường. Mặc dù số lượng heo nái đã giảm 2,9% xuống còn 39,6 triệu con vào năm ngoái, nhưng tổng đàn vẫn vượt mức mục tiêu 39 triệu con của chính phủ.

Giá heo giảm mạnh diễn ra khi Bắc Kinh đang nỗ lực đẩy lùi áp lực giảm phát đối với nền kinh tế. Tuy nhiên, ông Yao kỳ vọng giá tiêu dùng nhìn chung sẽ ổn định, dù giá thịt heo giảm sẽ phần nào gây áp lực lên lạm phát.

Vào tháng 2, Trung Quốc đã điều chỉnh phương pháp tính chỉ số giá tiêu dùng (CPI) – thước đo lạm phát then chốt – bằng cách giảm tỷ trọng của thực phẩm và nhà ở, đồng thời tăng tỷ trọng của các lĩnh vực dịch vụ như viễn thông, y tế và văn hóa.

Cuộc chiến tại Iran cũng đang đẩy lạm phát trên toàn thế giới tăng cao do giá năng lượng và hàng hóa tăng vọt, dù các nhà phân tích cảnh báo rằng những đợt tăng đột biến như vậy có thể dẫn đến tình trạng đình lạm thay vì một đợt tăng giá lành mạnh.

Chỉ số giá tiêu dùng của Trung Quốc trong tháng 2 đã tăng 1,3% so với cùng kỳ năm ngoái – mức tăng lớn nhất ghi nhận trong ba năm qua – trong khi giá sản xuất giảm 0,9%, tiếp tục thu hẹp đà giảm.