Một bản thiết kế 'mang nhầm' khỏi văn phòng Apple khởi nguồn cuộc chiến pháp lý chấn động Thung lũng Silicon

Mới đây, CNBC đưa tin Apple khởi kiện OpenAI với hai cáo buộc là “Vi phạm thỏa thuận về sở hữu trí tuệ" và "Chiếm đoạt bí mật thương mại, vi phạm Đạo luật Bảo vệ Bí mật Thương mại (DTSA)”.

Apple đã đệ đơn kiện OpenAI tại tòa án liên bang ở Bắc California vào tuần trước, cáo buộc hành vi đánh cắp bí mật thương mại. Apple cho rằng Open AI đã chiếm đoạt tài sản trí tuệ của doanh nghiệp để phát triển dòng sản phẩm phần cứng phục vụ tiêu dùng của riêng mình. 

"Tuy nhiên, có một điều rõ ràng là ở mọi cấp độ, từ đội ngũ nhân viên kỹ thuật đến Giám đốc phụ trách mảng phần cứng, cũng như trong quá trình hợp tác với các đối tác kinh doanh; OpenAI đã và đang đánh cắp các bí mật thương mại cũng như thông tin mật của Apple”, Apple khẳng định trong hồ sơ pháp lý. 

CNBC nhận định đây là một bước ngoặt gây sốc đối với hai công ty, vốn từng thiết lập mối quan hệ hợp tác nổi bật vào năm 2024 khi ChatGPT được tích hợp vào hệ điều hành của iPhone. CEO của OpenAI, ông Sam Altman, thậm chí đã đến thăm trụ sở chính của Apple để tham gia sự kiện công bố hợp tác này. 

Tuy nhiên, mối quan hệ giữa hai bên đã trở nên nguội lạnh kể từ khi OpenAI công bố kế hoạch gia nhập lĩnh vực phần cứng vào năm ngoái, thông qua việc mua lại io Products, một công ty khởi nghiệp được sáng lập vào 2024 bởi Jony Ive - người từng là Nhà thiết kế huyền thoại của Apple, với giá 6,4 tỷ USD. 

Thông tin cũng cho biết Apple tin rằng OpenAI đang yêu cầu các công ty phần cứng thực hiện một kỹ thuật hoàn thiện bề mặt kim loại do Apple phát triển, đồng thời "gây hiểu lầm cho đối tác rằng họ đã được Apple cho phép làm điều đó”.

"Gần đây, đã xuất hiện những bằng chứng quan trọng cho thấy các cá nhân làm việc tại OpenAI đã chiếm đoạt trái phép thông tin bí mật và mang tính bảo mật của Apple liên quan đến các công nghệ, quy trình và sản phẩm chưa được công bố của chúng tôi", đại diện Apple chia sẻ với CNBC trong một thông cáo.

Ngoài ra, công ty io Products cũng bị nêu tên trong vụ kiện này. 

Còn Fortune cũng cho biết thêm, vụ kiện nói ở trên xoay quanh hai nhân viên ít được biết đến của OpenAI là Tang Yew Tan và Chang Liu. 

Theo đó, Apple cáo buộc Tan và Liu đã thực hiện hành vi "đánh cắp có hệ thống" các bí mật thương mại của hãng, vốn được xem là những "tài sản trí tuệ có giá trị nhất trong toàn bộ giới doanh nghiệp Mỹ”.

Đáp trả sau đó, CEO của Open AI, ông Sam Altman, bày tỏ trên X: "Tôi không e ngại Apple. Tôi dành sự tôn trọng to lớn cho họ. Đó là một công ty đẳng cấp hàng đầu (s-tier)”.

Ở khía cạnh khác, theo Yahoo Finance, các nhà đầu tư đang theo dõi sát sao những diễn biến tại OpenAI. Hiện OpenAI đang tiến gần đến việc niêm yết công khai trên sàn chứng khoán Mỹ, dẫn đến việc có thể đối đầu trực tiếp trong một đợt IPO với đối thủ cạnh tranh lớn nhất là Anthropic. 

Cả hai công ty đều đã nộp hồ sơ IPO lên cơ quan quản lý theo diện bảo mật vào tháng trước, ngay trước khi xuất hiện thông tin cho rằng OpenAI có thể trì hoãn việc niêm yết sang năm sau thay vì kế hoạch dự kiến ​​ban đầu là vào quý IV. 

Xét theo các số liệu được công bố gần đây nhất, OpenAI hiện đang được định giá thấp hơn Anthropic. Vào tháng 4, Anthropic cho biết đã tăng gấp ba lần tốc độ doanh thu hàng năm (ARR) lên mức 30 tỷ USD, vượt qua con số ARR khoảng 24 tỷ USD của OpenAI. 

Còn theo dữ liệu từ Nasdaq Private Market, Anthropic được định giá ở mức 1.080 tỷ USD, trong khi mức định giá trên thị trường tư nhân của OpenAI là 868,3 tỷ USD. 

Tang Yew Tan: 25 năm từ nhân viên lên vị trí Phó Chủ tịch Apple

Về nhân vật chính trong vụ Apple kiện OpenAI, Fortune thông tin rằng Tang Yew Tan đã dành một phần tư thế kỷ làm việc tại Apple.

Theo tài liệu, ông gia nhập Apple vào tháng 3/1999 với vị trí Thiết kế sản phẩm ở Bộ phận Thiết kế sản phẩm số; sau gần 2 năm, ông được nâng lên cấp Senior Thiết kế sản phẩm ở mảng thiết kế của iPod và thiết bị cầm tay. 

Đến tháng 9/2004, ông được đưa lên làm Quản lý Thiết kế mảng sản phẩm không dây, đến 8/2005 tiếp tục được cất nhắc lên làm Quản lý cấp cao Thiết kế sản phẩm iPhone. 

Vào tháng 10/2009, ông tiến lên vị trí Giám đốc mảng Thiết kế sản phẩm iPhone, đến 12/2011 là Giám đốc Cấp cao bộ phận Thiết kế sản phẩm iPhone - Apple Watch. Trước khi rời Apple vào tháng 2/2024, ông đã leo lên tới vị trí Phó Chủ tịch, Phụ trách Thiết kế sản phẩm iPhone - Apple Watch; thiết kế về âm học, vật liệu và hệ thống kết nối. 

Fortune cho biết thêm, ông rời Apple vào tháng 3/2024 và theo thông tin trên Linkedin, ông đã chuyển sang làm việc cho một công ty khởi nghiệp phần cứng hoạt động kín tiếng. 

Nhiều khả năng công ty đó chính là io Products, bởi lẽ vào tháng 7/2025, ông đã cập nhật chức danh của mình thành Giám đốc Phần cứng (Chief Hardware Officer) tại OpenAI, cũng là thời điểm startup này chính thức sáp nhập vào OpenAI. 

Theo cáo buộc trong đơn kiện của Apple, sau khi gia nhập OpenAI, ông đã phỏng vấn các nhân viên đang làm việc tại Apple và khai thác thông tin từ họ trong quá trình tuyển dụng. Chẳng hạn như cố tình sử dụng các tên mã dự án của Apple để khơi gợi và thu thập càng nhiều thông về chúng tin càng tốt. 

Apple tiết lộ tổng cộng OpenAI đã tuyển dụng khoảng 400 cựu nhân viên của hãng. Các biện pháp lôi kéo đồng nghiệp cũ của ông Tang Yew Tan được cho là bao gồm việc yêu cầu nhân viên Apple mang theo các bản thiết kế CAD và sản phẩm mẫu, cũng như tiết lộ thông tin về các nhà cung cấp của Apple. 

Theo hồ sơ vụ kiện, một nhân viên Apple đã tỏ ra ngạc nhiên trước yêu cầu này và nhận xét rằng anh ta "thậm chí còn không biết là mình có thể mang những thứ đó ra khỏi văn phòng”. Ngoài ra, ông Tang Yew Tan đã hướng dẫn các nhân viên mới không được tiết lộ với Apple việc sẽ chuyển sang làm cho OpenAI, "để họ có thể tiếp tục làm việc tại Apple càng lâu càng tốt". 

Apple cung cấp thêm rằng trước khi rời đi, Tan đã lấy được một tài liệu nêu rõ quy trình an ninh áp dụng cho nhân viên sắp nghỉ việc. Vậy nên, Apple tin rằng những người được ông tuyển dụng sang OpenAI đã sử dụng tài liệu này để "né tránh các quy trình an ninh vốn được thiết lập nhằm bảo vệ thông tin mật của Apple".