Bộ Công an chính thức lên tiếng về ‘hợp đồng kỳ nghỉ’

Ngày 17/6, Bộ Công an chính thức phát đi thông tin cảnh báo đối với người dân và các nhà đầu tư về tình trạng nhiều đối tượng lợi dụng mô hình kinh doanh "hợp đồng kỳ nghỉ" để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản.

Động thái này được đưa ra trong bối cảnh các giao dịch liên quan đến dịch vụ nghỉ dưỡng dài hạn đang phát sinh nhiều hệ lụy pháp lý, gây ảnh hưởng trực tiếp đến tài sản của người tham gia.

Chiêu trò tạo áp lực chốt hợp đồng giá trị lớn

Theo thông tin từ Bộ Công an, phương thức hoạt động của các đối tượng kinh doanh "hợp đồng kỳ nghỉ" lừa đảo thường bắt đầu bằng việc gọi điện thoại thông báo trúng thưởng hoặc tặng voucher du lịch miễn phí. Từ sự kiện mồi nhử này, khách hàng được mời đến tham dự các buổi hội thảo tổ chức tại những khách sạn, resort cao cấp.

Tại đây, các đối tượng sử dụng nhiều thủ đoạn nhằm tạo áp lực tâm lý, thúc ép khách hàng phải ký kết hợp đồng và thực hiện việc thanh toán ngay lập tức những khoản tiền lớn. Các lời chào mời thường đi kèm với cam kết lợi nhuận cao, quyền lợi nghỉ dưỡng trọn đời hoặc các gói ưu đãi mang tính thời điểm như “chỉ có hôm nay”.

Trước thực trạng trên, cơ quan Công an khuyến cáo người dân tuyệt đối không chuyển tiền hoặc đặt cọc khi chưa xác minh đầy đủ thông tin. Người tham gia cần chủ động tìm hiểu kỹ về doanh nghiệp, dự án và đặc biệt là nội dung chi tiết của hợp đồng trước khi thực hiện giao dịch. 

Trong trường hợp phát hiện doanh nghiệp có dấu hiệu lừa đảo, huy động vốn trái phép hoặc quảng cáo sai sự thật, người dân cần kịp thời thông báo đến cơ quan công an nơi gần nhất để được hướng dẫn và xử lý theo quy định pháp luật.

Bản chất giao dịch và hàng loạt hệ lụy được ghi nhận

Trước đó vào năm 2024, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia cho biết đã liên tục tiếp nhận đơn thư phản ánh, khiếu nại của người dân đối với mô hình dịch vụ này.

Trên thị trường, sản phẩm này xuất hiện dưới nhiều tên gọi khác nhau như: “hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ”, “hợp đồng kinh doanh nghỉ dưỡng dài hạn”, “hợp đồng dịch vụ tuần nghỉ hạnh phúc”, “hợp đồng kỳ nghỉ gia đình” hay “hợp đồng mua bán thẻ du lịch”. Thời hạn của các hợp đồng này kéo dài từ vài năm đến vài chục năm.

Theo ghi nhận của Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia, quảng cáo ban đầu của bên bán luôn vẽ ra một viễn cảnh đầu tư và thụ hưởng hấp dẫn: chi phí lưu trú rẻ hơn khách vãng lai; dịch vụ tiêu chuẩn 5 sao quốc tế; địa điểm phong phú trên toàn cầu thông qua mạng lưới liên kết; và đặc biệt là khả năng sinh lời lý tưởng thông qua việc chuyển nhượng lại hợp đồng.

Tuy nhiên, thực tế triển khai lại đi ngược với nội dung quảng cáo. Các hành vi bị người dân phản ánh bao gồm: cung cấp thông tin gian dối, vi phạm pháp luật về du lịch, không thực hiện đúng hợp đồng, áp đặt điều khoản bất lợi, tăng phí thường niên vô lý, gây khó khăn trong việc đặt phòng hoặc chuyển nhượng, và thiếu minh bạch trong kiểm toán. 

Theo Ủy ban, về bản chất, đây là các giao dịch dân sự, chịu sự điều chỉnh của nhiều văn bản quy phạm pháp luật và thuộc thẩm quyền quản lý của nhiều cơ quan khác nhau. Việc hủy bỏ hợp đồng và hoàn tiền thuộc thẩm quyền giải quyết tranh chấp dân sự của Tòa án.

5 rủi ro trọng yếu trong cấu trúc "hợp đồng kỳ nghỉ"

Dưới góc độ bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và phân tích cơ sở pháp lý, Ủy ban Cạnh tranh Quốc gia đã chỉ ra 5 điểm thiếu rõ ràng, tiềm ẩn rủi ro lớn trong các hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ do bên bán soạn thảo:

Thứ nhất, về nghĩa vụ tài chính: Bên cạnh khoản tiền lớn thanh toán một lần ban đầu (thường ở mức vài trăm triệu đồng), khách hàng phải đóng thêm chi phí duy trì hàng năm (từ vài triệu đến vài chục triệu đồng). 

Rủi ro nằm ở việc hợp đồng không quy định mức phí cụ thể, không có nguyên tắc thu hay giới hạn thay đổi phí. Bên cung cấp dịch vụ thường tự nắm quyền xác định mức phí này trong suốt hàng chục năm hợp đồng.

Thứ hai, về chất lượng dịch vụ: Dù quảng cáo tiêu chuẩn 5 sao, nhưng danh mục và chất lượng dịch vụ cụ thể lại không được vật chất hóa vào văn bản hợp đồng. Việc thiếu vắng các tiêu chuẩn này khiến người mua mất đi cơ sở pháp lý để khiếu nại khi dịch vụ thực tế không tương xứng với khoản phí thường niên phải đóng.

Thứ ba, về khả năng đầu tư sinh lời: Lời hứa "chuyển nhượng dễ dàng thu lợi nhuận cao" thực tế bị cản trở bởi các điều khoản ràng buộc. Khách hàng chỉ được chuyển nhượng khi có sự đồng ý bằng văn bản của bên bán và phải chịu một mức phí chuyển nhượng do bên bán tự quyết định tại thời điểm phát sinh giao dịch.

Thứ tư, về mạng lưới địa điểm: Hợp đồng thường không cung cấp danh sách cụ thể các công ty liên kết, cũng như không đưa ra cam kết về tiêu chí lựa chọn đối tác. Điều này đồng nghĩa với việc doanh nghiệp bán kỳ nghỉ sẽ rũ bỏ trách nhiệm pháp lý nếu đối tác liên kết của họ thiếu năng lực hoặc không đáp ứng được nhu cầu của khách hàng.

Thứ năm, về chế tài xử lý vi phạm: Cấu trúc hợp đồng tạo ra sự bất bình đẳng. Bên cung cấp dịch vụ được trao quyền chấm dứt hợp đồng đối với mọi vi phạm của khách hàng (từ việc chậm thanh toán đến vi phạm nội quy), khiến khách hàng đối diện rủi ro mất trắng khoản tiền hàng trăm triệu đồng dù thời hạn hợp đồng còn dài. Trong khi đó, quyền chấm dứt hợp đồng của người mua khi bên bán vi phạm lại không được quy định cụ thể.