Toàn cảnh mạng lưới hoạt động các ngân hàng 9 tháng đầu năm
4 ngân hàng đang sở hữu hơn 1.000 chi nhánh và phòng giao dịch
Thống kê từ báo cáo tài chính quí III của 25 ngân hàng cho thấy, số lượng chi nhánh và phòng giao dịch tính đến cuối tháng 9 ở mức 10.580 điểm với 3.029 chi nhánh và 7.551 phòng giao dịch, tăng 30 chi nhánh nhưng giảm 206 phòng giao dịch so với cuối năm 2018.
Trong đó, Agribank đang là ngân hàng sở hữu mạng lưới giao dịch lớn nhất hệ thống với 2.233 điểm. Cụ thể, tính đến ngày 30/6, Agribank có 165 chi nhánh loại I, 774 chi nhánh loại II, một chi nhánh tại Campuchia và 1.293 phòng giao dịch.
Đứng sau Agribank về số lượng chi nhánh và phòng giao dịch là LienVietPostBank với 1.319 điểm giao dịch. Tuy chỉ sở hữu 76 chi nhánh những ngân hàng này có tới 1.243 phòng giao dịch trên khắp cả nước. Trong đó, phần lớn phòng giao dịch của của LienVietPostBank là các phòng giao dịch bưu điện (791 điểm).
Mạng lưới của LienVietPostBank được mở rộng mạnh mẽ trong năm 2017 và 2018 thông qua việc chuyển đổi các điểm giao dịch Bưu điện thành các phòng giao dịch bưu điện. Bên cạnh đó, nhà băng này cũng liên tục nâng cấp các phong giao dịch bưu điện lên phòng giao dịch ngân hàng.
Theo lãnh đạo LienVietPostBank, ngân hàng này sẽ phấn đấu trở thành Ngân hàng TMCP có mạng lưới lớn nhất Việt Nam với 535 chi nhánh, phòng giao dịch, gần 1.000 phòng giao dịch Bưu điện và quyền khai thác hơn 10.000 điểm giao dịch Bưu điện."

Đồ họa: Đức Việt
Ngoài Agribank và LienVietPostBank, VietinBank và BIDV cũng là hai ngân hàng sở hữu hơn 1.000 điểm giao dịch.
Cụ thể, VietinBank đang có 157 chi nhánh, 1 hội sở và khoảng 1.000 phòng giao dịch trên cả nước nước. Tổng cộng, nhà băng này đang vận hành và quản lí 1.157 điểm giao dịch ngân hàng. Trong khi con số bên phía BIDV hiện đạt 1.060 chi nhánh và phòng giao dịch.
Thống kê cũng cho thấy, 10 ngân hàng có mạng lưới hoạt động lớn nhất hệ thống đang sở hữu tổng cộng 8.137 điểm giao dịch trên cả nước, chiếm 77% trong tổng số chi nhánh và phòng giao dịch của 25 ngân hàng được khảo sát.
Các ngân hàng tiếp tục mở rộng mạng lưới
Trong 9 tháng đầu năm, có 10 ngân hàng tăng số điểm giao dịch. Trong đó, VietBank tăng mạnh nhất (18 điểm được thành lập thêm gồm 5 chi nhánh và 13 phòng giao dịch). Ngược lại, cũng có 3 nhà băng thu hẹp qui mô với LienVietPostBank giảm mạnh nhất 229 điểm.
Số lượng chi nhánh/phòng giao dịch các ngân hàng tính đến ngày 30/9
| STT | Ngân hàng | Số lượng chi nhánh/PGD | ||
| 30/9/2019 | 31/12/2018 | Thay đổi | ||
| 1 | Agribank(*) | 2.233 | 2.232 | 1 |
| 2 | LienVietPostBank | 1.319 | 1.548 | -229 |
| 3 | VietinBank | 1.157 | 1.157 | 0 |
| 4 | BIDV | 1.060 | 1.061 | -1 |
| 5 | Sacombank | 554 | 552 | 2 |
| 6 | Vietcombank | 552 | 552 | 0 |
| 7 | ACB | 369 | 358 | 11 |
| 8 | Techcombank | 311 | 314 | -3 |
| 9 | MBBank | 299 | 298 | 1 |
| 10 | HDBank | 283 | 283 | 0 |
| 11 | MSB | 274 | 272 | 2 |
| 12 | SHB | 254 | 254 | 0 |
| 13 | SCB | 239 | 239 | 0 |
| 14 | VPBank | 227 | 221 | 6 |
| 15 | Eximbank | 207 | 207 | 0 |
| 16 | ABBank | 165 | 165 | 0 |
| 17 | SeABank | 165 | 162 | 3 |
| 18 | VIB | 162 | 162 | 0 |
| 19 | BacABank | 134 | 125 | 9 |
| 20 | Kienlongbank | 134 | 134 | 0 |
| 21 | OCB | 128 | 124 | 4 |
| 22 | Saigonbank | 88 | 88 | 0 |
| 23 | PGBank | 78 | 78 | 0 |
| 24 | TPBank | 75 | 75 | 0 |
| 25 | VieBank | 113 | 95 | 18 |
| Tổng | 10.580 | 10.756 | -176 | |
Nguồn: BCTC các ngân hàng (*: số liệu tính đến ngày 30/6/2019)
Nhiều chi nhánh chưa chắc đã hiệu quả?
Mạng lưới giao dịch lớn sẽ giúp các ngân hàng tiếp cận được khách hàng; đặc biệt là các khách hàng ở vùng nông thôn, nơi người dân chưa được tiếp cận nhiều với các dịch vụ tài chính ngân hàng.
Do đó, trong những năm gần đây nhiều ngân hàng đã tích cực mở rộng các chi nhánh và phòng giao dịch về các tỉnh nhằm tăng độ phủ, thu hút nhiều khách hàng mới.
Dù vậy, thực tế sở hữu nhiều chi nhánh chưa chắc đã giúp các ngân hàng tạo ra đột biến trong hoạt động kinh doanh.
Điển hình như trường hợp của LienVietPostBank, ngân hàng này sở hữu số điểm giao dịch lớn thứ hai hệ thống nhưng lợi nhuận chỉ tương đương với OCB, nhà băng có số lượng chi nhánh và phòng giao dịch bằng 1/10. Ở phương diện cho vay và huy động vốn, số dư tiền gửi và cho vay của LienVietPostBank cũng chỉ tương đương HDBank và VIB, những ngân hàng có mạng lưới giao dịch bằng 1/5.
Hay như trong nhóm "Big 4", đều sở hữu số điểm giao dịch gấp hơn hai lần Vietcombank nhưng lợi nhuận của cả VietinBank và BIDV cộng lại cũng chưa bằng ngân hàng này.
Trong 9 tháng đầu năm, hơn 550 điểm giao dịch của Vietcombank mang về hơn 17.600 tỉ đồng lợi nhuận trước thuế, tương đương 32 tỉ đồng/điểm. Trong khi mức bình quân của VietinBank và BIDV chỉ vào khoảng 7,4 tỉ đồng/điểm giao dịch và 6,6 tỉ đồng/điểm giao dịch.
Mở thêm một điểm giao dịch không phải là điều dễ dàng trong bối cảnh hiện nay. Bởi việc mở rộng mạng lưới hoạt động có thể giúp các ngân hàng tăng cường mức độ hiện diện, tuy nhiên nó cũng kéo theo gánh nặng về chi phí hoạt động bên cạnh những điều kiện ngặt nghèo từ phía Ngân hàng Nhà nước.
Lí giải về nguyên nhân lợi nhuận sụt giảm trong năm 2018, theo giải thích của ngân hàng cổ phần là do một phần đến từ việc muốn tập trung phát triển mạng lưới và hiện đại hoá. Theo đó, số phòng giao dịch bưu điện và chi nhánh, phòng giao dịch được nâng cấp trong năm qua đã bằng một nửa số chi nhánh, phòng giao dịch ngân hàng đã mở suốt 9 năm trước đó.