Đề xuất hai phương án lương tối thiểu vùng từ 1/1/2027

Hội đồng Tiền lương quốc gia ngày 23/6 họp phiên đầu tiên đàm phán về lương tối thiểu vùng năm 2027. Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam đề xuất hai phương án, mức 9,8% - tức tăng từ 360.000 đồng đến 520.000 đồng; mức 8,5% tương ứng 315.000 đến 450.000 đồng.

Tiền lương 4 vùng theo hai phương án đề xuất của Công đoàn cụ thể như sau (Đơn vị: Triệu đồng)

Bà Trần Thị Thanh Hà, Phó ban Quan hệ lao động, Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, dẫn số liệu gần 75% doanh nghiệp tăng trưởng và mở rộng sản xuất là tiền đề cho tăng lương tối thiểu. "Trên thực tế, mức lương tối thiểu đã lạc hậu so với tình hình thực tế", bà nói, cho rằng tăng mức như trên mới tương đối đảm bảo mức sống cơ bản cho lao động.

Song ông Hoàng Quang Phòng, Phó chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), lại cho rằng trong bối cảnh kinh tế thế giới tác động đến chi phí vận hành, mức thuế thì cần ưu tiên duy trì sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh và giữ việc làm. Đồng tình điều chỉnh tiền lương tối thiểu, nhưng theo ông "mức bao nhiêu phải tính toán cho cân bằng lợi ích hai phía".

Lương tối thiểu vùng điều chỉnh gần nhất ngày 1/1/2026 với mức tăng 7,2%, vùng I đạt 5,31 triệu đồng mỗi tháng; vùng II là 4,73 triệu đồng; vùng III 4,14 triệu đồng và vùng IV 3,7 triệu đồng. Lương tối thiểu giờ quy đổi trên mức tháng và thời gian làm việc tiêu chuẩn, cụ thể vùng I là 25.500 đồng mỗi giờ; vùng II 22.700 đồng; vùng III 20.000 đồng; vùng IV 17.800 đồng.

Bộ Nội vụ tính toán mức điều chỉnh này khiến chi phí sản xuất tăng 0,5-0,6%, riêng dệt may, da giày 1,1-1,2%. Song phần lớn doanh nghiệp hiện trả cao hơn mức tối thiểu nên tác động chủ yếu nằm ở tăng chi phí đóng bảo hiểm xã hội.

Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) tại Việt Nam thống kê giai đoạn 2015-2022, Chính phủ điều chỉnh lương tối thiểu với quỹ đạo đi lên, từ 119 USD tháng 12/2015 lên 168 USD vào tháng 12/2022. Song lạm phát tăng khiến giá trị thật của tiền lương tối thiểu không tăng nhiều. Giai đoạn 2015-2019, lương tối thiểu danh nghĩa tăng 42,7% song lạm phát khiến tiền lương thực tế chỉ tăng 20,1%. Giai đoạn 2020-2022, lương tối thiểu điều chỉnh trên 6% song tiền lương thực tế chỉ tăng 0,7%.

Chuyên gia ILO cho rằng giá cả, chi phí sinh hoạt thường tăng trước cả kỳ điều chỉnh lương. Vì thế, quá trình xác định tiền lương tối thiểu cần cân bằng giữa nhu cầu của người lao động và gia đình, gồm chi phí sinh hoạt, mức lương chung, trợ cấp an sinh xã hội và mức sống tương đối; các yếu tố kinh tế bao gồm năng suất, tăng trưởng kinh tế, việc làm, tính bền vững và khả năng chi trả của doanh nghiệp; tham vấn các đối tác xã hội, rà soát định kỳ và theo dõi tác động của lương tối thiểu.

Công bố của Cục thống kê cho thấy chỉ số giá tiêu dùng CPI trong 5 tháng đầu năm tăng 4,31% so với cùng kỳ năm trước. Ngoài chỉ số giá hàng ăn và dịch vụ ăn uống giảm, còn lại 10 nhóm hàng hóa tăng giá, trong đó nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng tăng mạnh nhất 6,6%; giao thông tăng 5,2%; hàng ăn và dịch vụ ăn uống tăng gần 4,8%...