Hủy bỏ 9 lô trái phiếu của nhóm Tân Hoàng Minh, hơn 10.000 tỷ của các trái chủ sẽ ra sao?

Thông tin Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa có quyết định hủy bỏ 9 đợt chào bán trái phiếu của nhóm Tân Hoàng Minh với tổng giá trị 10.030 tỷ đồng đặt ra nhiều băn khoăn về quyền lợi hợp pháp của các trái chủ.

Góc nhìn tích cực: Có thể là động thái bảo vệ cần thiết

Trao đổi với người viết, Luật sư Trần Minh Hải, Giám đốc Công ty Luật Basico, cho rằng có nhiều góc nhìn xoay quanh quyết định của UBCKNN.

Trước hết, quyết định này có thể xem là biện pháp khắc phục hậu quả bên cạnh xử lý vi phạm hành chính đối với việc phát hành trái phiếu của nhóm công ty Tân Hoàng Minh.

Bởi, toàn bộ quy trình phát hành trái phiếu phải được UBCKNN chấp thuận thì trái phiếu mới được phát hành đến nhà đầu tư. Đồng thời, sau khi đợt phát hành hoàn tất, tổ chức phát hành phải có thông báo đến UBCKNN thì số tiền mua trái phiếu mới được phong tỏa cho tổ chức phát hành. 

Ở góc nhìn này, UBCKNN là cơ quan có thẩm quyền ra quyết định nhưng đây là biện pháp khá sốc với các nhà đầu tư vì khi áp dụng, nhà đầu tư có thể không thu được lãi trái phiếu như cam kết của tổ chức phát hành.

Có thể, nhà đầu tư chỉ nhận được mức bồi thường bằng lãi suất tiền gửi ngân hàng không kỳ hạn, tức sẽ thấp hơn lãi suất trái phiếu. Luật sư Trần Minh Hải lưu ý thêm, các nhà đầu tư chỉ có một thời hạn nhất định gửi thông báo bằng văn bản đến tổ chức phát hành để yêu cầu bồi thường thiệt hại thì mới nhận được quyền lợi này.

Ở góc nhìn ngược lại, trong thời gian qua, thông qua hoạt động phát hành trái phiếu, mặc dù riêng lẻ nhưng thực chất thông qua kênh phát hành từ các ngân hàng và các công ty chứng khoán, trái phiếu của nhiều doanh nghiệp bất động sản đã được phân phối đến nhà đầu tư cá nhân - những người trả đồng vốn huy động cuối cùng cho doanh nghiệp.

Số lượng trái phiếu phát hành dưới hình thức huy động vốn nhắm vào cộng đồng nhà đầu tư cá nhân này có thể lên đến hàng trăm nghìn tỷ đồng.

Trong trường hợp xảy ra tình trạng doanh nghiệp sử dụng vốn sai mục đích, dẫn đến mất khả năng trả nợ sẽ rất nguy hiểm cho các nhà đầu tư cá nhân.

Thực tế, việc huy động vốn phân tán hướng đến nhà đầu tư cá nhân không khác gì các hoạt động huy động vốn của ngân hàng thương mại.

Huy động vốn dưới dạng tiền gửi ngân hàng nằm dưới cơ chế giám sát vô cùng chặt chẽ của ngân hàng nhà nước. Còn huy động vốn từ trái phiếu, do các ngân hàng, công ty chứng khoán phân phối cho nhà đầu tư cá nhân nằm dưới sự giám sát vô cùng lõng lẻo. Đến một ngày nào đó, nếu đây là tác nhân dẫn đến việc kiểm soát nợ xấu không hiệu quả thì rủi ro đổ dồn về người dân.

Theo Luật sư Trần Minh Hải, trái phiếu cũng chỉ là một khoản cho vay. Nếu như năng lực tài chính, năng lực trả nợ của tổ chức phát hành không tốt thì về nguyên tắc, thu hồi nợ càng sớm càng tốt. Lúc đó, thu nợ gốc là vấn đề hàng đầu, sau đó mới tính đến lãi.

“Nếu đằng sau các đợt phát hành trái phiếu của nhóm Tân Hoàng Minh có những nguy cơ khiến UBCKNN hành động như vậy thì nên xem đây là góc nhìn tích cực trong quyết định của UBCKNN.

Còn thực tế nguyên nhân dẫn đến quyết định của UBCKNN, nhà đầu tư phải chờ diễn biến trong nhiều ngày tới, khi thông tin có những yếu tố rõ ràng hơn”, Luật sư Trần Minh Hải nhận định.

Trái chủ không chỉ là cá nhân, mà cả ngân hàng và công ty chứng khoán

Một thống kê của Fiin Group vào cuối năm ngoái cho thấy, sự tham gia trực tiếp của nhà đầu tư cá nhân vào các đợt phát hành trái phiếu sơ cấp đã giảm mạnh. Thay vào đó, các ngân hàng và công ty chứng khoán trở thành nhóm trái chủ chính.

Mặt khác, Fiin Group cũng chỉ ra rằng, trong khi các ngân hàng mua trái phiếu có thiên hướng nắm giữ thì các công ty chứng khoán sau khi mua vào đã bán ra hầu hết cho nhà đầu tư thứ cấp.

Kể từ khi kênh huy động vốn từ trái phiếu nóng lên, kéo theo nhiều rủi ro tiềm ẩn cho thị trường, các chuyên gia và nhiều tổ chức nghiên cứu đã đưa ra những cảnh báo cho nhà đầu tư . 

Nhóm Tân Hoàng Minh phát hành hơn 8.000 tỷ trái phiếu trong năm 2021

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa công bố thông tin về việc hủy bỏ 9 đợt chào bán trái phiếu có tổng giá trị 10.030 tỷ đồng của nhóm công ty này trong thời gian từ tháng 7/2021 đến tháng 3/2022. 

Quyết định này của UBCKNN căn cứ trên hồ sơ, tài liệu và đề nghị của cơ quan có thẩm quyền do các doanh nghiệp có hành vi công bố thông tin sai sự thật, che giấu thông tin trong hoạt động phát hành trái phiếu riêng lẻ.

Theo thống kê của người viết từ Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), ba công ty thành viên của Tân Hoàng Minh (Công ty TNHH Bất động sản Ngôi Sao Việt, CTCP Đầu tư và Dịch vụ Khách sạn Soleil, CTCP Cung Điện Mùa Đông) đã phát hành 8 lô trái phiếu với tổng giá trị 8.130 tỷ đồng trong năm 2021. Đối chiếu với thông tin từ UBCKNN, nhiều khả năng còn một lô trái phiếu 1.900 tỷ đồng chưa được công bố.

Các lô trái phiếu của nhóm Tân Hoàng Minh được mua lại bởi tổ chức trong nước và tổ chức tín dụng. Trong đó, các đại diện sở hữu trái phiếu gồm Tập đoàn Tân Hoàng Minh và các tổ chức tư vấn phát hành như CTCP Chứng khoán Agribank (Agriseco); CTCP Chứng khoán An Bình (ABS); CTCP Chứng khoán KIS Việt Nam.