ĐHĐCĐ VietCredit: Hợp tác thử nghiệm với VinFast cho vay mua xe điện, chấp nhận 'thử và sai' để tìm ra mô hình hiệu quả nhất

(Ảnh: Nguyên Ngọc).

Sáng ngày 24/4, Công Ty Tài chính tổng hợp cổ phần Tín Việt (Mã: TIN) tiến hành họp ĐHĐCĐ thường niên 2026. Ban kiểm tra tư cách cổ đông cho biết cuộc họp có sự tham dự của 58 cổ đông (bao gồm đại diện và ủy quyền), chiếm 91,2% tổng số cổ phần có quyền biểu quyết.

Năm 2026, HĐQT xây dựng kế hoạch kinh doanh kỷ lục với các chỉ tiêu: Tổng tài sản tăng hơn 86% lên 32.881 tỷ đồng; tổng vốn huy động tăng hơn 87% lên 27.771 tỷ đồng; dư nợ cấp tín dụng tăng 105% lên 30.923 tỷ đồng; lợi nhuận trước thuế tăng trên 84%, kỳ vọng đạt 2.400 tỷ đồng.

Trong ba tháng đầu năm, VietCredit lãi sau thuế gần 462 tỷ đồng, tương đương hơn 19% kế hoạch năm. Tại ngày 31/3/2026, tổng dư nợ tín dụng ghi nhận trên 17.000 tỷ đồng, tương đương 55% kế hoạch; tỷ lệ nợ xấu ở mức 7,08%.

VietCredit định vị là công ty tài chính công nghệ (Fintech Lending), vận hành dựa trên dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (Al) như nền tảng cốt lõi xuyên suốt toàn bộ hoạt động tín dụng, từ thẩm định, phê duyệt, quản trị rủi ro đến thu hồi nợ.

Việc tái định vị này xuất phát từ bối cảnh phân khúc underbanked ngày càng bão hòa, biên lợi nhuận bị thu hẹp, trong khi nhóm khách hàng ngân hàng có chất lượng tín dụng tốt hơn nhưng chưa được phục vụ hiệu quả do hạn chế về tốc độ, mức độ linh hoạt và khả năng cá nhân hóa của các ngân hàng truyền thống.

Cụ thể, với phân khúc Prime (khách hàng ngân hàng) có thu nhập cao và lịch sử tín dụng tốn, VietCredit sẽ cạnh tranh trực tiếp bằng lãi suất cá nhân hóa, tốc độ giải ngân, trải nghiệm số.

Với Near-prime có tài khoản ngân hàng nhưng bị từ chối hoặc hạn mức thấp, ngân hàng sẽ mở rộng bằng Al scoring bổ sung dữ liệu phi truyền thống. Với underbanked là nhóm công nhân, lao động tự do, hộ kinh doanh…, ngân hàng giữ thị phần, tối ưu chi phí vận hành bằng tự động hóa. Với micro SME & SME, ngân hàng cho vay theo dòng tiền thực tế, tích hợp dữ liệu kế toán/hóa đơn điện tử.

4 mục tiêu chiến lược năm trong 2026 gồm gia tăng thị phần trong phân khúc khách hàng ngân hàng, thông qua lợi thế về tốc độ xử lý và năng lực cá nhân hóa sản phẩm, dịch vụ; thúc đẩy tăng trưởng danh mục khách hàng Micro SME/SME trên nền tảng khai thác và phân tích dữ liệu dòng tiền.

Bên cạnh đó, ngân hàng sẽ nâng tỷ lệ phê duyệt tự động lên trên 80%, hướng tới tối ưu hóa quy trình vận hành và trải nghiệm khách hàng; tối ưu hóa chi phí vận hành, kiểm soát hiệu quả chỉ số cost-to-income ratio; đồng thời củng cố vị thế của VietCredit là công ty tài chính dẫn đầu tại Việt Nam trên cả hai phân khúc khách hàng ngân hàng và khách hàng chưa được phục vụ đầy đủ (underbanked).

Tiếp tục hạ giá khoản nợ Công Minh cho đến khi bán thành công

Ngân hàng đặt mục tiêu tiếp tục xử lý, thu hồi hiệu quả các khoản nợ xấu đã đã được mua lại nợ từ VAMC và các khoản nợ xấu trong đề án tái cấu trúc.

Đối với CTCP Med-Aid Công Minh, ngân hàng sẽ thực hiện giảm giá khởi điểm và tiếp tục thực hiện phương án bán đấu giá khoản nợ tại tổ chức hành nghề đấu giá. Giá khởi điểm bán đấu giá khoản nợ sẽ giảm ở mức 10% mỗi phiên cho tới khi bán khoản nợ thành công.

Khoản nợ của CTCP Thép lá Thống Nhất hiện chỉ còn dư nợ lãi, ngân hàng sẽ tiếp tục đàm phán phương án miễn giảm một phần nợ lãi để khách hàng tất toán khoản vay.

Còn khoản nợ của Công ty TNHH Thương mại dịch vụ Ngân Trung đã được Tòa án thụ lý, ngân hàng tiếp tục làm việc với Tòa án trong quá trình tố tụng tại Tòa. Song song thủ tục tố tụng, ngân hàng làm việc với chủ tài sản và khách hàng nhằm giải chấp hoặc bán từng phần tài sản, trong đó tiếp tục chào bán cạnh tranh đối với 11 phương tiện vận tải đã được khách hàng hoặc chủ tài sản bàn giao để xử lý.

Đối với các tài sản gán xiết nợ là tàu biển, ngân hàng tiếp tục cho thuê các tàu CFC01, CFC02 trong năm 2026.

Theo đề án cơ cấu lại giai đoạn 2021 – 202, VietCredit đã hoàn thành hầu hết các mục tiêu, ngoại trừ việc chưa hoàn thành thoái vốn của Tổng Công ty Công nghiệp Xi măng Việt Nam (Vicem). Năm 2023, Vicem đã tổ chức bán đấu giá cổ phần tại VietCredit nhưng không thành công.

Phiên thảo luận

Cổ đông: Tỷ trọng cho vay và tỷ lệ nợ xấu của nhóm khách hàng doanh nghiệp nhỏ đến cuối quý I/2026 là bao nhiêu? Tỷ lệ nợ xấu quý I/2026 của công ty đã đạt 7,93%, đây là mức cao nhất kể từ quý IV/2024. Trong khi đó, kế hoạch năm 2026 là 5%. Vậy trong các quý còn lại của năm 2026, công ty sẽ triển khai những biện pháp gì để đưa tỷ lệ này về đúng mục tiêu?

Trong kế hoạch trước đây, công ty đặt mục tiêu dư nợ cho vay khách hàng năm 2027 là hơn 61.000 tỷ đồng. Tuy nhiên, gần đây chỉ tiêu này được điều chỉnh giảm mạnh xuống còn hơn 31.000 tỷ đồng. Ban lãnh đạo có thể làm rõ những yếu tố nào dẫn đến việc điều chỉnh giảm đáng kể kế hoạch tăng trưởng cho vay khách hàng?

Ông Hồ Minh Tâm, Tổng Giám đốc: Trước đây mục tiêu tăng trưởng dư nợ cho vay năm 2027 là 61.000 tỷ đồng nhưng nay điều chỉnh xuống còn 31.000 tỷ đồng. Lý do là bối cảnh kinh tế thế giới và trong nước năm nay xuất hiện nhiều thách thức mới, đặc biệt là áp lực tỷ giá và chi phí vốn tăng cao trong thời gian vừa qua. Những yếu tố này tác động đáng kể đến việc xây dựng kế hoạch kinh doanh.

VietCredit là công ty tài chính tổng hợp, khác với ngân hàng ở chỗ chúng tôi chỉ được phép huy động vốn từ khách hàng doanh nghiệp, không được huy động từ khách hàng cá nhân. Đây là một khác biệt rất lớn.

Trong bối cảnh chi phí vốn tăng cao như hiện nay, chúng tôi nhận thấy việc huy động đủ nguồn vốn để thực hiện kế hoạch tăng trưởng dư nợ theo mức 61.000 - 64.000 tỷ đồng là không khả thi. Do đó, chúng tôi phải điều chỉnh về mức hợp lý hơn và khả thi hơn. Quan trọng hơn, chúng tôi xác định không chạy theo tăng trưởng nóng về quy mô mà bỏ qua chất lượng tín dụng. Mục tiêu cuối cùng là hiệu quả và lợi nhuận bền vững, đảm bảo quyền lợi cổ đông.

Tỷ lệ nợ xấu quý I/2026 hiện ở mức 7,93%, trong khi kế hoạch năm là 5%. Sau giai đoạn khó khăn như dịch COVID-19 và các biến động trên thị trường như vụ SCB, đã có thời điểm tỷ lệ nợ xấu của công ty vượt trên 10%. Tuy nhiên, trong 3 năm vừa qua, chúng tôi đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ để từng bước kéo giảm tỷ lệ này xuống mức một chữ số.

Trong năm 2026, mục tiêu 5% là một mục tiêu có thách thức nhưng chúng tôi cho rằng khả thi dựa trên các biện pháp đã và đang triển khai, đặc biệt là việc ứng dụng công nghệ trong quản trị rủi ro, kiểm soát tín dụng và thu hồi nợ.

Bên cạnh đó, những khó khăn kinh tế thời gian qua phần nào ảnh hưởng đến khả năng trả nợ của khách hàng, nhưng chúng tôi đánh giá đây là yếu tố mang tính tạm thời và có thể kiểm soát được.

Đối với phân khúc cho vay khách hàng doanh nghiệp nhỏ, chúng tôi triển khai khá thận trọng từ năm 2025. Đến thời điểm hiện tại, tỷ lệ nợ xấu của nhóm này ở mức khoảng 5%, đây là một kết quả tương đối tích cực khi so sánh với các tổ chức cùng triển khai sản phẩm cho vay tín chấp đối với hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ.

Cổ đông: Quy mô thị trường hộ kinh doanh hiện tại như thế nào? Theo ước tính thì có khoảng từ 1 đến 2 triệu hộ kinh doanh đang sử dụng các phần mềm liên quan đến quản lý kế toán, trên tổng số khoảng 6 triệu hộ kinh doanh cả nước. Bên cạnh đó, VietCredit có định hướng tỷ lệ cho vay hộ kinh doanh chiếm khoảng 30% trong tổng danh mục cho vay. Định hướng của VietCredit trong tương lai, cụ thể là mục tiêu của công ty trong 3 - 5 năm tới về thị phần, quy mô tài sản cũng như lợi nhuận? Kế hoạch chuyển sàn trong giai đoạn 2026 - 2030 định hướng như thế nào?

Ông Hồ Minh Tâm, Tổng Giám đốc: Đặc thù của nền kinh tế Việt Nam là số lượng hộ kinh doanh nhỏ lẻ rất lớn. Có nhiều số liệu thống kê khác nhau, có thể là khoảng 4 triệu hoặc 6 triệu hộ kinh doanh.Trong thời gian gần đây, Chính phủ cũng đang khuyến khích các hộ kinh doanh chuyển đổi lên doanh nghiệp siêu nhỏ và nhỏ thông qua các chính sách ưu đãi về thuế cũng như các chính sách hỗ trợ.

Chúng tôi triển khai cho vay hộ kinh doanh và doanh nghiệp siêu nhỏ dựa trên các nền tảng kế toán. Thực tế, hoạt động này mới được triển khai hơn 1 năm qua và vẫn đang trong giai đoạn thử nghiệm. Trong quá trình này, chúng tôi xác định phải tìm ra công thức thành công đối với nhóm khách hàng này bởi hiện nay đã có nhiều tổ chức tham nhưng kết quả chung của thị trường vẫn chưa thực sự tích cực.

Quan điểm của chúng tôi là có nhiều cơ hội trong mảng này nhưng tăng trưởng tín dụng phải đi kèm với tính bền vững, chất lượng tín dụng phải được kiểm soát.

Về tỷ lệ nợ xấu, hiện ở mức khoảng 5% và chúng tôi cho rằng đây là mức kiểm soát tương đối tốt. Đối với tỷ trọng cho vay hộ kinh doanh trong danh mục, đây là vấn đề mà hội đồng quản trị và ban điều hành cũng đang cân nhắc rất kỹ.

Đến thời điểm hiện tại, chúng tôi chưa có một con số cụ thể do vẫn đang trong quá trình thử nghiệm. Khi tìm được mô hình hiệu quả, chúng tôi sẽ xác định rõ hơn tỷ trọng đóng góp của phân khúc này, cũng như kỳ vọng có thể đóng góp khoảng 30% lợi nhuận trong các năm tới. Hy vọng sau 1 - 2 năm nữa, khi đã có đủ dữ liệu và kết quả thực tế, chúng tôi sẽ có cơ sở để công bố cụ thể hơn.

Liên quan đến kế hoạch chuyển sàn, công ty đã phối hợp với các đơn vị tư vấn để xây dựng kế hoạch kinh doanh trong 3 năm tới, phục vụ cho quá trình tái cấu trúc. Tuy nhiên, về tiến độ cụ thể thì công ty không phải là đơn vị tư vấn nên chưa thể đưa ra lộ trình chi tiết.

Về định hướng chuyển sàn, theo quy định hiện hành, công ty cần có tối thiểu 2 năm có lợi nhuận. Năm 2024 công ty lỗ, năm 2025 đã có lãi 133 tỷ đồng và năm 2026 đặt kế hoạch tiếp tục có lãi. Do đó, Ban lãnh đạo dự kiến có thể thực hiện chuyển sàn vào năm 2027.

Về thị phần, quy mô tài sản và số lượng khách hàng trong các năm tới, chúng tôi không đặt mục tiêu ưu tiên hàng đầu là quy mô hay thị phần vì những yếu tố này không phản ánh đầy đủ chất lượng hoạt động. Trong bối cảnh thị trường luôn thay đổi, cạnh tranh ngày càng gia tăng, chúng tôi xác định các chỉ tiêu quan trọng hơn là chất lượng tài sản, chất lượng tín dụng và hiệu quả sinh lời.

Cụ thể, các chỉ số như lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE), tăng trưởng lợi nhuận hằng năm sẽ là những tiêu chí quan trọng hơn so với việc mở rộng quy mô đơn thuần.

Cổ đông: Khi sử dụng AI và kết nối API với các nền tảng số, công ty có những tiêu chí gì để xác định khách hàng có đủ điều kiện vay hay không? Ban lãnh đạo chia sẻ rõ hơn về cách xử lý nợ xấu. Như ban lãnh đạo chia sẻ, khách hàng chủ yếu là cá nhân, cho vay không có tài sản bảo đảm mà dựa trên dữ liệu từ các nền tảng. Trong bối cảnh kinh tế thuận lợi thì việc cho vay khá dễ nhưng khi rủi ro suy thoái xảy ra thì công ty sẽ xử lý nợ xấu trên quy mô lớn như thế nào?

Ông Hồ Minh Tâm, Tổng Giám đốc: Hiện nay AI được nhắc đến rất nhiều nhưng việc ứng dụng như thế nào phụ thuộc vào năng lực và khẩu vị rủi ro của từng công ty. Đây không phải là thứ có thể sao chép đơn giản.

Thực tế, việc ứng dụng AI trong thẩm định khách hàng là một quá trình thử và sai liên tục. Chúng tôi triển khai vòng lặp thử - sai rất nhanh để tìm ra mô hình hiệu quả với chi phí và tổn thất thấp nhất. Chúng tôi sử dụng dữ liệu lớn để xác thực khách hàng, đồng thời phân tích hành vi và dấu vết dữ liệu mà khách hàng để lại. Từ đó, chúng tôi sàng lọc những khách hàng phù hợp với khẩu vị rủi ro để quyết định cho vay.

Về xử lý nợ xấu, đây không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà là một triết lý. Nếu không có cách tiếp cận phù hợp, một khách hàng tốt cũng có thể trở thành khách hàng xấu. Chúng tôi xác định trong 100 khách hàng vay thì khoảng 99% là khách hàng tốt, chỉ một tỷ lệ rất nhỏ có chủ ý không trả nợ ngay từ đầu.

Tuy nhiên, thực tế luôn có những thời điểm khách hàng gặp khó khăn tạm thời. Khi đó, điều quan trọng là cách công ty ứng xử. Chúng tôi cần hiểu rõ khách hàng đang có gì, khả năng tài chính ra sao, có thể trả được bao nhiêu, từ đó đưa ra phương án phù hợp.

Mục tiêu là duy trì mối quan hệ để khi khách hàng phục hồi, họ tiếp tục thực hiện nghĩa vụ trả nợ. Triết lý của chúng tôi là hiểu khách hàng, chia sẻ với khách hàng và cá nhân hóa phương án thu nợ đối với từng trường hợp. Đây là cách chúng tôi đã áp dụng trong nhiều năm để đạt hiệu quả xử lý nợ.

Cổ đông: Khi công ty kết nối API với các nền tảng như MoMo, ZaloPay… chi phí chia sẻ với đối tác là bao nhiêu? Lợi thế cạnh tranh của Công ty là gì trong bối cảnh công nghệ thay đổi nhanh, các đối thủ lớn có thể tham gia thị trường, thậm chí mua lại các công ty khác để cạnh tranh? Mô hình hiện tại có thể được ví như “xây nhà trên đất người khác”, vậy rủi ro và lợi thế cốt lõi của công ty là gì?

Ông Hồ Minh Tâm, Tổng Giám đốc: Chi phí chia sẻ với đối tác thực tế không đáng kể. Điều quan trọng không nằm ở việc chia sẻ phí mà là giá trị gia tăng mà chúng tôi mang lại cho khách hàng của đối tác.Chúng tôi giúp mở rộng hệ sinh thái sản phẩm và tăng mức độ gắn kết của người dùng trên nền tảng của họ. Đây mới là yếu tố khiến các đối tác hợp tác lâu dài với chúng tôi.

Mỗi mô hình kinh doanh đều có rủi ro riêng. Mô hình truyền thống có hạn chế là chi phí mở rộng rất cao khi tăng trưởng nhanh. Ngược lại, mô hình khai thác khách hàng từ các hệ sinh thái số cho phép chúng tôi “scale up” hoặc “scale down” rất nhanh, từ đó tối ưu chi phí và thử nghiệm mô hình hiệu quả. Trong bối cảnh chuyển đổi số, chúng tôi chấp nhận rủi ro đặc thù của mô hình này nhưng tập trung vào quản trị và kiểm soát rủi ro thay vì né tránh.

Cổ đông: Trong định hướng kinh doanh năm 2026 với nhiều mảng hoạt động, công ty có đề cập đến việc khai thác dữ liệu khách hàng từ các đối tác. Đây là nguồn dữ liệu rất lớn. Vậy cách khai thác cụ thể ra sao và lợi thế cạnh tranh so với ngân hàng như thế nào? Đối với mảng cho vay xe điện, hiện công ty đã có hợp đồng hợp tác độc quyền hoặc lợi thế cạnh tranh cụ thể nào với đối tác hay chưa?

Ông Hồ Minh Tâm, Tổng Giám đốc: Chúng tôi có báo cáo trong thời gian tới sẽ triển khai mạnh hoạt động cho vay và tập trung vào nhóm khách hàng của ngân hàng nhưng chưa được ngân hàng quan tâm, chăm sóc đầy đủ.

Việc chưa được phục vụ không có nghĩa là các ngân hàng không có sản phẩm mà là chưa có sản phẩm thực sự phù hợp với nhóm khách hàng này. Đây chính là cơ hội của chúng tôi. Cơ hội đó nằm ở hai yếu tố: Nhanh hơn và gọn hơn. Nếu chúng tôi không làm được nhanh hơn và gọn hơn, chắc chắn sẽ không thể tiếp cận được nhóm khách hàng này.

Còn để nhanh và gọn như thế nào thì chúng tôi phải “thử và sai” để tìm ra công thức phù hợp. Ở thời điểm hiện tại chưa thể nói chính xác mô hình cuối cùng sẽ như thế nào nhưng định hướng xuyên suốt vẫn là nhanh hơn và linh hoạt hơn so với ngân hàng.

Về mảng cho vay xe điện, chúng tôi đã hợp tác thử nghiệm với VinFast để triển khai sản phẩm cho vay mua xe điện. Đây là một trong những thương hiệu lớn trên thị trường hiện nay. Tuy nhiên, chúng tôi không đặt nặng vấn đề độc quyền. Theo quan điểm của chúng tôi, không nhất thiết phải có độc quyền thì mới triển khai được.Yếu tố quan trọng nhất vẫn là sản phẩm có phù hợp với nhu cầu khách hàng hay không.

Ngoài VinFast, chúng tôi cũng mở rộng hợp tác thử nghiệm với các đối tác khác trên thị trường. Mục tiêu là tiếp tục “thử và sai” để tìm ra mô hình hiệu quả nhất. Khi tìm được công thức thành công, chúng tôi sẽ mở rộng triển khai.

Cổ đông: Năm 2025 công ty đạt kết quả tốt, năm 2026 cũng đặt kế hoạch tích cực. Tầm nhìn dài hạn hơn, ví dụ giai đoạn 2027 - 2030, công ty định hướng phát triển như thế nào?

Ông Hồ Minh Tâm, Tổng Giám đốc: Thực sự đây là một câu hỏi khó và bản thân hội đồng quản trị cũng đang trong quá trình tìm câu trả lời. Hiện tại, chúng tôi đang nghiên cứu để xây dựng chiến lược kinh doanh trong 3 - 5 năm tới và sẽ trình cổ đông vào thời điểm phù hợp.

Tuy nhiên, trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động và bất định, việc lập kế hoạch dài hạn cũng gặp nhiều thách thức. Thực tế cho thấy những yếu tố như dịch COVID-19 hay các biến động kinh tế toàn cầu là những ẩn số rất khó dự báo và có thể ảnh hưởng lớn đến kế hoạch đã xây dựng.

Do đó, dù có thể xây dựng một kế hoạch rất đẹp trên giấy nhưng tính khả thi vẫn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khách quan. Ở thời điểm hiện tại, chúng tôi vẫn đang trong giai đoạn phục hồi và tăng trưởng. Kết quả năm vừa qua cho thấy lợi nhuận tăng gần 90% so với năm trước, dư nợ cũng tăng trưởng mạnh. Điều đó cho thấy công ty không e ngại đặt ra các mục tiêu thách thức.

Tuy nhiên, để đưa ra một con số cụ thể cho giai đoạn dài hạn thì hiện chưa thể khẳng định. Quan điểm của chúng tôi là tập trung vào tăng trưởng lợi nhuận bền vững qua từng năm, bởi tăng trưởng một năm cao nhưng không duy trì được trong các năm sau thì không có nhiều ý nghĩa. Chúng tôi sẽ nỗ lực để duy trì đà tăng trưởng ổn định trong các năm tới.

Các tờ trình đều được thông qua.