Chân dung hai diễn giả trong phiên Fireside Chat lần đầu tiên tại Vietnam Investment Forum 2027

Lần đầu tiên được đưa vào chương trình Vietnam Investment Forum 2027 (VIF 2027), Fireside Chat sẽ diễn ra dưới hình thức đối thoại trực tiếp giữa PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP HCM (IFC HCM) và ông Nguyễn Sơn, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam (VSDC).

Với chủ đề “Khi thế giới định giá lại thị trường vốn Việt Nam”, phiên trò chuyện kéo dài khoảng 30 phút, tập trung vào một câu hỏi lớn: Điều gì khiến các định chế đầu tư quốc tế không chỉ lựa chọn Việt Nam, mà còn sẵn sàng phân bổ nguồn vốn lớn và duy trì khoản đầu tư tại thị trường này?

Khác với các phiên thảo luận có nhiều diễn giả, Fireside Chat được thiết kế như một cuộc đối thoại trực tiếp giữa người dẫn dắt và khách mời. Thay vì bàn luận rộng về triển vọng thị trường, hai nhân vật sẽ cùng phân tích một tình huống đầu tư cụ thể, qua đó làm rõ những điều kiện cần thiết để dòng vốn quốc tế có thể tham gia, quản trị rủi ro, gia tăng quy mô và thoái vốn hiệu quả.

PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP HCM (IFC HCM)

Đảm nhận vai trò dẫn dắt phiên trò chuyện là PGS.TS. Nguyễn Hữu Huân, Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP.HCM (IFC HCM).

PGS.TS Nguyễn Hữu Huân là Phó Chủ tịch Cơ quan điều hành Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam tại TP HCM (VIFC-HCMC) kiêm giảng viên cao cấp tại Đại học Kinh tế TP HCM (UEH).

Ông là một trong những chuyên gia kinh tế nổi bật, thường xuyên có các nghiên cứu, đánh giá chuyên sâu và tư vấn về các chính sách, cơ chế vận hành của VIFC - HCMC.

Ông Nguyễn Sơn Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán (VSDC)

Ông Nguyễn Sơn là chuyên gia gắn bó từ những ngày đầu xây dựng thị trường chứng khoán Việt Nam, nổi bật với quá trình công tác dày dặn tại Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN).

Ông Nguyễn Sơn từng giữ chức Vụ trưởng Vụ Phát triển thị trường chứng khoán - UBCKNN. Năm 2016, ông được bổ nhiệm làm Chủ tịch Hội đồng Quản trị Trung tâm Lưu ký Chứng khoán (VSD).

Từ 2024 tới nay, ông giữ chức Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng Công ty Lưu ký và Bù trừ Chứng khoán Việt Nam.

Theo dấu quyết định phân bổ 500 triệu USD của một quỹ quốc tế

Điểm đáng chú ý tại Fireside Chat là tình huống giả định về một định chế hoặc quỹ đầu tư thuộc nhóm thị trường mới nổi đang cân nhắc tăng phân bổ thêm khoảng 300 - 500 triệu USD vào Việt Nam trong 12 - 18 tháng tới.

Quỹ này tin vào triển vọng kinh tế Việt Nam và đã có danh sách doanh nghiệp mục tiêu. Tuy nhiên, thay vì giải ngân toàn bộ ngay lập tức, họ sẽ bắt đầu bằng một khoản đầu tư thử nghiệm, theo dõi thanh khoản, khả năng thanh toán và cơ chế quản trị rủi ro trước khi quyết định tăng quy mô.

Từ tình huống đó, cuộc trò chuyện sẽ lần lượt đi qua 4 chặng trong hành trình ra quyết định của nhà đầu tư quốc tế: tiếp cận thị trường, phòng vệ rủi ro, mở rộng quy mô đầu tư và thoái vốn.

Ở chặng đầu tiên, khả năng tiếp cận thị trường sẽ được đặt trong mối liên hệ với cơ chế không yêu cầu nhà đầu tư nước ngoài ký quỹ trước giao dịch (Non Pre-Funding) và việc hoàn thiện mô hình đối tác bù trừ trung tâm (CCP).

Khi những vướng mắc về hạ tầng giao dịch, bù trừ và thanh toán từng bước được tháo gỡ, câu hỏi tiếp theo là liệu nhà đầu tư tổ chức có thể thực hiện những lệnh giao dịch quy mô lớn hay không. Thanh khoản, giới hạn sở hữu nước ngoài và chất lượng doanh nghiệp niêm yết sẽ là những yếu tố tiếp tục được cân nhắc.

Ở chặng thứ hai, khả năng phòng vệ rủi ro được đặt ra từ một tình huống cụ thể: quỹ đã giải ngân 100 triệu USD đầu tiên nhưng thị trường bất ngờ giảm mạnh. Khi đó, nhà đầu tư không thể chỉ lựa chọn giữa việc giữ nguyên danh mục hoặc bán cổ phiếu để giảm rủi ro.

Những công cụ như vay và cho vay chứng khoán, bán khống có kiểm soát, giao dịch trong ngày, mở rộng sản phẩm phái sinh, hợp đồng tương lai trên cổ phiếu đơn lẻ và quyền chọn sẽ được đưa ra trao đổi. Trọng tâm là xác định thứ tự ưu tiên cũng như những điều kiện cần có trước khi triển khai các công cụ này.

Chặng thứ ba tập trung vào điều kiện để gia tăng quy mô đầu tư. Việc Việt Nam được đưa vào các bộ chỉ số tham chiếu có thể tạo thêm lực cầu từ các quỹ đầu tư thụ động. Tuy nhiên, với các quỹ chủ động, việc thị trường xuất hiện trong bộ chỉ số chưa đủ để thuyết phục họ tăng tỷ trọng. Chất lượng doanh nghiệp niêm yết, độ sâu thanh khoản, tính minh bạch, quản trị doanh nghiệp và khả năng phòng vệ rủi ro đều có thể ảnh hưởng đến quyết định phân bổ vốn.

Chặng cuối cùng là khả năng thoái vốn. Một quyết định đầu tư không chỉ được đánh giá ở thời điểm dòng tiền đi vào mà còn ở khả năng chuyển nhượng và thu hồi vốn khi cần thiết. Đây cũng là điểm dẫn đến nội dung tiếp theo của cuộc đối thoại: khả năng kết nối giữa IFC HCM và thị trường chứng khoán để hình thành một vòng đời vốn hoàn chỉnh hơn.

Kết nối IFC HCM và thị trường chứng khoán trong một vòng đời vốn

Một nội dung đáng chú ý khác là vai trò bổ trợ giữa Trung tâm Tài chính Quốc tế và thị trường chứng khoán Việt Nam. IFC HCM đang hướng tới các lĩnh vực như quản lý quỹ và tài sản, trái phiếu, công nghệ tài chính, tài chính xanh và những sản phẩm tài chính mới. Trong khi đó, thị trường chứng khoán có thể tiếp tục đảm nhiệm vai trò cung cấp thanh khoản và tạo kênh thoái vốn cho doanh nghiệp.

Từ đây, cuộc đối thoại đặt ra khả năng hình thành một vòng tuần hoàn vốn: Các quỹ đầu tư tư nhân và quỹ đầu tư mạo hiểm tham gia vào doanh nghiệp ở giai đoạn đầu; khi doanh nghiệp phát triển đến quy mô phù hợp, việc phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) và tham gia thị trường chứng khoán có thể trở thành một trong những kênh huy động vốn và thoái vốn. Nguồn vốn thu hồi sau đó có thể tiếp tục được tái đầu tư vào những cơ hội mới.

Để mô hình này vận hành, hạ tầng thị trường cũng cần chuẩn bị cho những yêu cầu cao hơn, từ tiêu chuẩn công bố thông tin, lưu ký, bù trừ, thanh toán đến kết nối xuyên biên giới và khả năng xử lý các sản phẩm tài chính phức tạp.

Phiên Fireside Chat cũng dành thời gian tương tác với khán giả, tập trung vào những điểm nghẽn cần tháo gỡ nếu Việt Nam muốn thu hút các quỹ quốc tế đầu tư với quy mô lớn hơn, ngay cả khi thị trường đã được nâng hạng.

Khép lại cuộc trò chuyện là câu hỏi hướng đến năm 2030: Việt Nam cần giải quyết điều gì ngay từ năm 2027 để các quỹ quốc tế có thể đưa hàng trăm triệu USD vào thị trường một cách bình thường?

Thông điệp xuyên suốt của phiên không dừng ở việc dự báo bao nhiêu tỷ USD sẽ chảy vào Việt Nam sau nâng hạng. Vấn đề quan trọng hơn là thị trường có đủ năng lực để nhà đầu tư tiếp cận thuận lợi, phòng vệ rủi ro, gia tăng quy mô đầu tư và thoái vốn minh bạch hay không.