EU và Mỹ tăng mua mạnh, vì sao giá cà phê vẫn giảm?

Xuất khẩu tiếp đà tăng

Theo số liệu của Cục Hải quan Việt Nam, xuất khẩu cà phê của Việt Nam trong tháng 9 đạt 122.727 tấn, trị giá 554,6 triệu USD, tăng 51,3% về lượng và 20,1% về trị giá so với cùng kỳ năm trước.

Lũy kế 9 tháng đầu năm, lượng cà phê xuất khẩu đạt 1,45 triệu tấn, tăng mạnh 16,3% so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, giá trị kim ngạch thu về lại giảm 6,9%, xuống còn 6,57 tỷ USD, do giá bình quân giảm 20% (tương ứng 1.128 USD/tấn) đạt 4.524 USD/tấn.

Tính riêng trong tháng 9, giá xuất khẩu cà phê đạt mức bình quân 4.519 USD/tấn, tăng nhẹ 1,1% so với tháng trước song vẫn giảm 20,6% so với cùng kỳ.

Về thị trường, Liên minh châu Âu (EU) tiếp tục là thị trường tiêu thụ cà phê lớn nhất của Việt Nam trong 9 tháng đầu năm, chiếm 43,8% khối lượng và 41,2% tổng trị giá xuất khẩu, tương ứng với 636.442 tấn, trị giá 2,7 tỷ USD. So với cùng kỳ năm ngoái, xuất khẩu cà phê sang EU tăng 23,4% về lượng, trong khi trị giá giảm 5,1%.

Trong khu vực, Đức, Italy và Tây Ban Nha hiện là những thị trường nhập khẩu cà phê lớn nhất của Việt Nam.

Đáng chú ý, xuất khẩu cà phê sang Mỹ, thị trường lớn thứ hai, tăng tới 46% về lượng và 13,8% về trị giá, đạt 103.395 tấn, trị giá 441,2 triệu USD.

Trung Quốc cũng là một trong những điểm sáng khi lượng cà phê nhập khẩu từ Việt Nam tăng 48,8%, còn trị giá tăng 53,1%.

Bên cạnh đó, lượng cà phê xuất khẩu sang nhiều thị trường lớn khác như Nhật Bản, Algeria, Nga, Philippines và Anh đều tăng so với cùng kỳ năm trước. Một số thị trường ghi nhận mức tăng trưởng đột biến như Ấn Độ tăng gấp 4,1 lần, Campuchia tăng gấp 2 lần và New Zealand tăng gấp 3,1 lần.

Vì sao giá cà phê vẫn giảm?

Mặc dù nhu cầu từ các thị trường chủ lực vẫn ở mức cao, giá cà phê nội địa Việt Nam tiếp tục chịu áp lực điều chỉnh khi bước vào vụ thu hoạch mới 2026-2027.

Khảo sát thị trường cho thấy, tính đến ngày 13/10, giá cà phê nhân xô tại khu vực Tây Nguyên dao động trong khoảng 92.500–93.200 đồng/kg, giảm gần 4% (3.800 đồng/kg) so với một tháng trước. Nếu so với cùng kỳ năm 2025, mặt bằng giá hiện thấp hơn 20.800 đồng/kg, tương ứng mức giảm 18,3%.

Trên thị trường thế giới, đóng cửa phiên giao dịch ngày 12/10, giá cà phê trực tuyến robusta hợp đồng giao kỳ hạn tháng 1/2027 trên sàn London cũng giảm 1,3% (45 USD/tấn) so với tháng trước, xuống còn 3.463 USD/tấn.

Ngược lại, giá cà phê arabica giao kỳ hạn tháng 3/2027 trên sàn New York tăng 2,3% (6,5 US cent/pound), lên mức 290,6 US cent/pound.

Theo Reuters, các thương nhân cho biết giá cà phê nội địa của Việt Nam giảm theo đà đi xuống của giá cà phê robusta kỳ hạn trên thị trường thế giới, trong bối cảnh giao dịch trầm lắng khi các thương nhân chờ nguồn cung mới từ vụ thu hoạch sắp tới.

“Các nhà giao dịch đang chờ cà phê vụ mới được đưa ra thị trường. Một số vẫn đang mua hàng, nhưng chỉ với khối lượng nhỏ để đáp ứng các hợp đồng đã ký trước đó”, một thương nhân tại khu vực trồng cà phê cho biết.

Người này nói thêm: “Một số nông dân cho biết điều kiện thời tiết khô hạn liên quan đến hiện tượng El Niño có thể thực sự hỗ trợ quá trình phơi và làm khô cà phê”.

Một thương nhân báo giá cà phê giao trong tháng 11 ở mức 88.500 đồng/kg và giao trong tháng 12 ở mức 87.500 đồng/kg.

Một số nguồn tin cho biết vụ thu hoạch có thể bắt đầu trong những tuần tới, nếu điều kiện thời tiết thuận lợi. Thông thường, tiến độ thu hoạch sẽ tăng nhanh tại các vùng trồng cà phê trọng điểm ở Tây Nguyên vào khoảng cuối tháng 11.

Triển vọng nguồn cung dồi dào đã trở thành yếu tố chính gây sức ép lên giá cà phê trong thời gian qua.

Tại Brazil, theo Cơ quan Cung ứng Quốc gia Brazil (Conab), sản lượng cà phê nước này năm 2026 ước đạt 67,6 triệu bao, tăng 19,6% so với năm trước, trong đó cà phê arabica dự kiến tăng 34,8%.

Theo Hiệp hội Xuất khẩu Cà phê Brazil (Cecafé), xuất khẩu cà phê nhân của nước này trong tháng 8 tăng 31,7% so với cùng kỳ năm ngoái, thiết lập mức cao kỷ lục. Sang tháng 9, xuất khẩu tiếp tục tăng 3,2%. Diễn biến này cho thấy nguồn cung từ vụ thu hoạch vừa qua của Brazil đang được đưa ra thị trường, góp phần gia tăng áp lực lên giá cà phê.

Trong một báo cáo gần đây, Tổ chức Cà phê Quốc tế (ICO) dự báo sản lượng cà phê trong niên vụ 2025-2026 đạt 183,6 triệu bao, tăng 4,4% so với niên vụ trước. Ngược lại, tiêu thụ dự kiến giảm 0,8%, xuống còn 180,6 triệu bao. Với diễn biến này, thị trường cà phê thế giới có thể chuyển sang trạng thái thặng dư khoảng 3 triệu bao, sau bốn năm liên tiếp thâm hụt.

Trong tháng 8, xuất khẩu cà phê toàn cầu đạt 12,6 triệu bao, tăng mạnh 14,6% so với cùng kỳ năm ngoái. Lũy kế 11 tháng đầu niên vụ cà phê 2025-2026 (từ tháng 10/2025 đến tháng 8/2026), xuất khẩu cà phê toàn cầu đạt 130,7 triệu bao, tăng 1% so với cùng kỳ niên vụ 2024-2025.

Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) dự báo sản lượng cà phê toàn cầu sẽ tiếp tục tăng và đạt mức kỷ lục 189,7 triệu bao trong niên vụ 2026-2027, tăng 10,8 triệu bao so với niên vụ trước. Trong khi đó, tiêu thụ dự kiến đạt 179,7 triệu bao, tăng gần 8 triệu bao. Như vậy, với dự báo này thị trường cà phê toàn cầu sẽ thặng dư khoảng 10 triệu bao trong niên vụ 2026-2027.

Tuy nhiên, những lo ngại hiện tượng thời tiết El Niño sẽ làm giảm sản lượng cà phê toàn cầu trong niên vụ 2027-2028 đang phần nào hỗ trợ giá.

Theo cập nhật mới nhất từ Trung tâm Dự báo Khí hậu (CPC) thuộc Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA), hiện tượng El Niño được dự báo sẽ tiếp tục phát triển và mạnh lên trong những tuần tới, với xác suất 90% sẽ là một trong những đợt El Niño mạnh nhất từng được ghi nhận trong lịch sử.

Theo quy luật lịch sử, hiện tượng này thường khiến thời tiết nóng và khô hơn tại Đông Nam Á, Ấn Độ, Việt Nam và một số vùng trồng cà phê của Brazil. Trong khi đó, một số khu vực ở Đông Phi có thể ghi nhận lượng mưa cao hơn bình thường, còn miền nam châu Phi và một số vùng ở Nam Mỹ có nguy cơ khô hạn hơn mức trung bình.