Chuyên gia: Mặt bằng lãi suất gần như đã 'đóng đinh' ở mức cao, dự báo VND mất giá khoảng 2 - 3%

Mặc dù, trong những ngày gần đây cuộc đua lãi suất các ngân hàng có vẻ giảm nhiệt trên bề mặt nhưng thực tế vẫn có xuất hiện tại các ngân hàng thương mại quy mô vừa và nhỏ. Lãi suất huy động các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên tại nhiều ngân hàng đang dao động ở mức xấp xỉ 9%/năm.

Dù không xuất hiện trên diện rộng, song lãi suất tín hiệu nhích lên kể từ quý II đang gây áp lực chi phí vốn rất lớn cho cộng đồng doanh nghiệp. 

Bên cạnh áp lực lãi suất, thị trường ngoại hối cũng đang đứng trước nhiều biến số. Nhu cầu nhập khẩu tăng cùng khả năng thu hồi ngoại tệ trong tương lai vẫn là những "dấu hỏi" lớn khiến diễn biến tỷ giá trở nên khó lường.

Mặt bằng lãi suất cao gần như đã bị "đóng đinh"

Tại Chương trình Data Talk Macro Insight: Dòng tiền cuối năm sẽ chảy vào đâu? phát sóng tối 8/7, ông Trần Ngọc Báu, Nhà sáng lập kiêm Giám đốc điều hành Công ty Dữ liệu Kinh tế Tài chính WiGroup đã có những dự báo về mặt bằng lãi suất nửa cuối năm 2026. 

Theo ông, từ đây đến cuối năm, mặt bằng lãi suất sẽ tiếp tục duy trì ở mức cao, bởi mức nền gần như đã "đóng đinh". Tuy nhiên, việc lãi suất duy trì ở mặt bằng cao ngược lại sẽ  đỡ cho tỷ giá rất nhiều. Chính việc lãi suất ở mức cao sẽ bảo vệ giá trị đồng nội tệ, tỷ giá từ giờ đến cuối năm sẽ khá ổn định.

"Ước tính đến cuối năm, tỷ giá sẽ không biến động quá 2%. Đây là một năm tỷ giá ổn định nhờ sự điều hành chủ động của Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Khi tâm lý thị trường ổn định, hiện tượng găm giữ USD sẽ dịu lại. Việc lãi suất trong nước hấp dẫn hơn so với quốc tế sẽ tạo ra một 'vòng xoáy' tích cực, giúp nhà đầu tư yên tâm hơn khi nắm giữ VND", ông Báu phân tích.

Khi lãi suất của Việt Nam ca hơn nước ngoài thì các nhà đầu tư sẽ ưu tiên nắm giữ VND, giúp tỷ giá ổn định nhưng tất nhiên, để có sự ổn định đó thì phải chấp nhận lãi suất tăng như đợt vừa rồi, CEO Wigroup nhận định.

Tỷ giá sẽ tăng trong khoảng 2 - 3%

Đồng quan điểm, ông Nguyễn Đức Hải, Giám đốc Đầu Tư Cấp Cao, Công ty quản lý Quỹ Manulife Investments Việt Nam, cũng cho rằng hiện điều Chính phủ cần nhất là sự ổn định.

"Chúng ta không muốn phá giá quá lớn vì sẽ ảnh hưởng đến yếu tố nhập khẩu lạm phát. Bên cạnh đó, Việt Nam vẫn là một nước phụ thuộc rất lớn vào xuất khẩu, nên NHNN sẽ muốn duy trì chính sách như hiện nay để tỷ giá trượt ở mức trong biên độ có thể tiên đoán được, khoảng 2 - 3%", ông Hải nói.

Nhìn lại giai đoạn năm 2022 khi dự trữ ngoại hối bị thất thoát đáng kể, vị chuyên gia này cho rằng nếu tỷ giá có xu hướng giảm, NHNN có thể sẽ tăng cường mua vào để vừa bù đắp dự trữ ngoại hối, vừa hỗ trợ khả năng cạnh tranh cho xuất khẩu.

Về mặt lãi suất, hiện nay tổng cung tiền sẵn sàng cho hoạt động đầu tư ít hơn so với tổng cầu đầu tư mà nền kinh tế đang cần. Trừ khi chúng ta có một nguồn tiền rất lớn từ nước ngoài chuyển sang thì mới có thể giảm lãi suất.

Còn với tốc độ đầu tư như hiện nay, lãi suất ít nhất phải ở mặt bằng này, nếu có giảm kỹ thuật thì chỉ giảm được một chút rồi lại quay trở lại vì bản chất chúng ta đang căng về mặt cung cầu, chuyên gia từ Manulife Investments Việt Nam phân tích.

So sánh với các quốc gia trong khu vực, ông Hải cho rằng, Việt Nam và Trung Quốc có mục tiêu khá giống nhau là muốn giảm lãi suất để hỗ trợ doanh nghiệp trong nước tăng trưởng kinh tế.

Tuy nhiên, Trung Quốc hiện đang làm tốt hơn Việt Nam ở khía cạnh tỷ trọng đóng góp của doanh nghiệp nội địa vào xuất khẩu.

Trong khi Việt Nam có tới gần 80% tỷ trọng xuất khẩu từ FDI thì xuất khẩu của Trung Quốc chủ yếu đến từ khu vực trong nước. Điều này giúp Trung Quốc có dư địa tốt hơn trong việc hạ lãi suất bởi nguồn cung vốn rất dồi dào.

Vì vậy, về lâu dài, Chính phủ cần nâng cao sự tham gia của doanh nghiệp nội địa vào hoạt động xuất khẩu, để nâng cao giá trị thặng dư. Các doanh nghiệp FDI đạt được lợi nhuận sẽ chuyển về quốc gia của họ nhưng nếu các doanh nghiệp nội địa thu được lợi nhuận từ hoạt động xuất khẩu sẽ là nguồn cung vốn ở trong nước, giúp giảm lãi suất.

Đó là dài hạn, còn trong ngắn hạn thì trong 6 tháng cuối năm sẽ không kịp để thay đổi, lãi suất vẫn sẽ ở mức cao, ông Hải phân tích.