Bộ Xây dựng đang nghiên cứu cơ chế đặc biệt thu hút doanh nghiệp làm nhà ở cho thuê

Thông tin về các cơ chế đột phá nhằm thu hút nhà đầu tư tham gia phân khúc nhà ở cho thuê dài hạn tại họp báo Chính phủ thường kỳ chiều 3/6, ông Lâm Văn Hoàn, Chánh Văn phòng Bộ Xây dựng cho biết, nhà ở cho thuê không phải mô hình mới khi pháp luật hiện hành đã có quy định tương đối đầy đủ.

Cụ thể, Luật Nhà ở năm 2023 đã quy định rõ 3 hình thức phát triển nhà ở, gồm: nhà ở để bán, nhà ở cho thuê và nhà ở cho thuê mua. Tuy nhiên, trên thực tế, phân khúc nhà ở cho thuê vẫn chưa phát triển tương xứng với nhu cầu.

Trong bối cảnh tốc độ đô thị hóa diễn ra nhanh, nhu cầu nhà ở ngày càng tăng cao, ông Hoàn cho rằng cần có các giải pháp mạnh mẽ hơn về vốn, đất đai, thể chế và cơ chế quản lý nhằm thúc đẩy phát triển phân khúc nhà ở cho thuê, phù hợp với định hướng chỉ đạo của Tổng Bí thư và Thủ tướng Chính phủ.

Theo đó, tại các cuộc họp gần đây, Thủ tướng Chính phủ đã giao các bộ, ngành, địa phương nghiên cứu cơ chế, chính sách và tổ chức triển khai nhằm đẩy nhanh phát triển phân khúc này. Riêng Bộ Xây dựng được giao tập trung thực hiện 3 nhóm nhiệm vụ trọng tâm.

Nhiệm vụ đầu tiên là nghiên cứu, đề xuất hoàn thiện cơ chế, chính sách phát triển nhà ở cho thuê. Bộ Xây dựng đã chủ động đề xuất các cơ chế, chính sách mới, có tính vượt trội, bám sát chỉ đạo của Tổng Bí thư và Thủ tướng Chính phủ để cụ thể hóa trong Luật Nhà ở sửa đổi và Luật Kinh doanh bất động sản sửa đổi, dự kiến trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp tháng 10/2026.

Định hướng quan trọng là chuyển đổi mạnh tư duy phát triển nhà ở, từ việc chủ yếu tập trung vào nhà ở thương mại sang phát triển đồng thời cả nhà ở thương mại, nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê. Trong đó, nhà ở cho thuê được xác định là một phân khúc chiến lược dài hạn, phục vụ nhu cầu của đông đảo người dân, đặc biệt là công nhân, người lao động, sinh viên, cán bộ, công chức, viên chức và lực lượng vũ trang.

Bộ Xây dựng cũng đang tập trung nghiên cứu các chính sách ưu đãi vượt trội về đất đai, tài chính nhằm tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận quỹ đất, nguồn vốn tín dụng và đầu tư phát triển các dự án nhà ở cho thuê.

"Cần ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê song song với nhà ở để bán, nhất là mô hình chung cư cho thuê tại các đô thị lớn, khu công nghiệp, khu kinh tế, các vùng động lực và hành lang kinh tế quan trọng", đại diện Bộ Xây dựng nêu rõ.

Nhóm nhiệm vụ thứ hai là rà soát, ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan đến nhà ở cho thuê. Bộ Xây dựng đang chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan khẩn trương rà soát, sửa đổi, bổ sung và ban hành theo thẩm quyền các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về loại hình nhà ở này. Trong đó, các yêu cầu về an toàn, phòng cháy, chữa cháy đối với nhà ở cho thuê quy mô nhỏ và vừa được chú trọng, nhằm bảo đảm điều kiện sống an toàn cho người dân.

Nhóm nhiệm vụ thứ ba là phối hợp với các bộ, ngành và địa phương để tổ chức triển khai phát triển nhà ở cho thuê. Trước mắt, Bộ Xây dựng sẽ phối hợp với các địa phương có nhu cầu lớn như Hà Nội, TP HCM, Đồng Nai, Hải Phòng, Đà Nẵng để xác định nhu cầu nhà ở cho thuê theo từng nhóm đối tượng, làm cơ sở quy hoạch, phân bổ nguồn lực và tránh tình trạng lệch pha cung cầu.

Trên cơ sở đó, Bộ sẽ tham mưu Thủ tướng Chính phủ giao chỉ tiêu phát triển nhà ở cho thuê cho các địa phương trên cả nước.

Bộ Xây dựng cũng sẽ phối hợp với các bộ, ngành, địa phương nghiên cứu cơ chế huy động, phân bổ và sử dụng nguồn lực, bao gồm ngân sách nhà nước và nguồn lực xã hội để phát triển nhà ở cho thuê; đồng thời xây dựng cơ chế vận hành, quản lý, kinh doanh tại các khu nhà ở cho thuê.

Đối với các địa phương, Bộ đề nghị UBND các tỉnh, thành phố tổ chức khảo sát nhu cầu nhà ở cho thuê theo từng nhóm đối tượng như cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang, công nhân, sinh viên,... tại từng khu vực cụ thể.

Từ đó, các địa phương xây dựng kế hoạch đầu tư, bố trí nguồn vốn phù hợp để phát triển nhà ở cho thuê đáp ứng nhu cầu thực tế.

Theo ông Hoàn, các địa phương cần rà soát quy hoạch, bố trí quỹ đất phù hợp, bảo đảm đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội để triển khai dự án, nhất là tại khu công nghiệp, khu vực tập trung đông dân cư. Nguồn lực thực hiện có thể đến từ vốn đầu tư công, quỹ nhà ở địa phương hoặc nguồn vốn đầu tư tư nhân.

“Cơ chế, chính sách hiện nay đã có và có thể tổ chức triển khai. Thời gian tới, Bộ sẽ tập trung sửa đổi, bổ sung để tạo ra những ưu đãi vượt trội hơn nữa, qua đó thúc đẩy mạnh mẽ phân khúc nhà ở cho thuê”, ông Hoàn nhấn mạnh.