Vị thế tập đoàn lớn nhất Hàn Quốc của Samsung vừa bị một công ty 43 năm tuổi soán ngôi

Tập đoàn SK Hynix vừa chính thức vượt qua gã khổng lồ Samsung Electronics để trở thành công ty giá trị vốn hóa lớn nhất Hàn Quốc. Sự kiện đánh dấu màn lội ngược dòng không tưởng của một nhà sản xuất chip từng suýt sụp đổ vì nợ cách đây 20 năm, theo Reuters. 

Là nhà cung ứng thống trị tuyệt đối phân khúc chip nhớ băng thông cao (HBM) - linh kiện cốt lõi trong các hệ thống siêu máy tính AI của Nvidia và Google - SK Hynix là thế lực hưởng lợi lớn nhất từ cơn sốt trí tuệ nhân tạo.

Làn sóng này dẫn đến màn tăng trưởng hơn 340% giá trị cổ phiếu chỉ riêng trong năm nay, đẩy định giá thị trường của SK Hynix vượt qua cả Samsung lẫn đối thủ Micron (Mỹ).

Chốt phiên giao dịch gần nhất, cổ phiếu của SK Hynix tăng 5,6%, nâng giá trị vốn hóa thị trường lên mức 2.080,4 nghìn tỷ Won (tương đương 1,35 nghìn tỷ USD). Tron gkhi đó, cổ phiếu của Samsung lại sụt giảm nhẹ 0,14%, đẩy mức vốn hóa thị trường của hãng xuống còn 2.066,7 nghìn tỷ Won.

Bản đồ bán dẫn tái định hình

Làn sóng trí tuệ nhân tạo đã định hình lại hoàn toàn cấu trúc ngành bán dẫn toàn cầu, biến chip nhớ trở thành những linh kiện hạ tầng tối mật chịu trách nhiệm vận hành cho các siêu ứng dụng như ChatGPT cùng các mô hình AI tiên tiến nhất.

Sự khác biệt lớn nhất giữa hai đại gia công nghệ nằm ở định hướng chiến lược: Trong khi SK Hynix tập trung gần như toàn bộ nguồn lực vào chip nhớ cao cấp thì Samsung vẫn duy trì mô hình đa ngành từ sản xuất chip logic cho đến đồ điện tử tiêu dùng như smartphone và TV.

Đáng chú ý, Samsung đã liên tục thống trị ngôi vương vốn hóa của Hàn Quốc kể từ năm 2000 cho đến trước cột mốc đảo ngôi này.

“Sự xuất hiện của chip nhớ AI đã thay đổi hoàn toàn cục diện kinh tế toàn ngành, giúp SK Hynix thiết lập vị thế người dẫn dắt thị trường,” ông Kim Sunwoo, chuyên gia phân tích cấp cao tại Meritz Securities, nhận định.

Sự trỗi dậy của SK Hynix là chương kết mỹ mãn cho một trong những chiến dịch xoay chuyển tình thế vĩ đại nhất lịch sử Hàn Quốc. Vào năm 2002, tiền thân của tập đoàn là Hynix Semiconductor từng đứng trước bờ vực phải bán mình cho đối thủ Micron sau khi tê liệt hoàn toàn bởi các khoản nợ khổng lồ vì mở rộng dây chuyền quá tay.

Thương vụ bán mình đổ bể, đẩy công ty vào tình trạng bị các chủ nợ tiếp quản và kiểm soát thắt chặt suốt gần một thập kỷ, thậm chí bị dìm xuống mức cổ phiếu rác. 

Số phận của hãng sau đó liên tục trồi sụt theo chu kỳ bùng nổ và suy thoái truyền thống của ngành chip nhớ. Gần đây nhất, vào năm 2023, một đợt suy thoái nghiêm trọng của thị trường đã kéo sụt giá chip, khiến SK Hynix ghi nhận khoản lỗ hằng năm lên tới 7,73 nghìn tỷ Won.

Thế nhưng, bánh răng số phận đã thay đổi hoàn toàn chỉ một năm sau đó nhờ xung lực bùng nổ của AI. Việc các gã khổng lồ thung lũng Silicon như Microsoft, Google và Meta đổ hàng trăm tỷ USD vào hạ tầng tính toán đã giúp SK Hynix lội ngược dòng ngoạn mục, báo cáo khoản lợi nhuận hoạt động kỷ lục 23,5 nghìn tỷ Won trong năm 2024.

Tầm nhìn kiên định của Chủ tịch Chey Tae-won

Giới phân tích vĩ mô chỉ ra rằng, sở dĩ SK Hynix chiếm được vị trí trung tâm trong hệ sinh thái AI toàn cầu là nhờ chiến lược kiên quyết không cắt giảm mà vẫn tiếp tục đổ tiền đầu tư cho công nghệ HBM ngay trong giai đoạn thị trường chip nhớ đóng băng sâu sắc nhất.

Khác với các dòng chip nhớ thông thường, chip HBM (được chế tạo bằng cách xếp chồng các lớp mạch theo chiều dọc để mang lại hiệu suất xử lý tốc độ cao và tiêu thụ điện năng cực thấp) được tích hợp trực tiếp và chặt chẽ với các bộ xử lý AI (như GPU của Nvidia).

Đặc tính này tạo ra một rào cản gia nhập thị trường cực kỳ lớn và trao cho nhà cung cấp quyền lực định giá tuyệt đối. Đến năm 2025, SK Hynix đã thâu tóm tới 61% thị phần HBM toàn cầu, bỏ xa mức 17% của Samsung và 21% của Micron.

SK Hynix được thành lập vào năm 1983 với tư cách là một đơn vị thành viên của tập đoàn Hyundai, trước khi được tách ra và thâu tóm bởi SK Group. Chủ tịch SK Group, ông Chey Tae-won - người từng phải đối mặt với làn sóng phản đối dữ dội từ các cổ đông khi quyết định mua lại Hynix thời điểm đó - đã trải lòng về triết lý của mình trong cuốn sách xuất bản vào tháng 1 năm nay:

“Điều tôi thực sự khao khát đạt được khi thâu tóm Hynix là biến nó từ một nhà sản xuất chip nhớ đại trà thành một công ty bán dẫn sở hữu những sản phẩm mang tính không thể thay thế,” Chủ tịch Chey viết.

“Trong quá khứ, việc chip nhớ đến từ Hynix, Samsung hay Micron không quan trọng, chúng là những hàng hóa có thể thay thế cho nhau. Nhưng HBM thì khác. Nếu HBM của SK Hynix bị thay thế bằng một sản phẩm khác, toàn bộ hệ thống AI đó có thể sẽ không thể vận hành bình thường. Một linh kiện vốn từng bị coi là ngoại vi giờ đây đã biến thành bộ não cốt lõi.”, ông chia sẻ.

Ngai vàng DRAM của Samsung bị đe dọa

Giới phân tích cảnh báo vị thế nhà sản xuất DRAM (RAM động) lớn nhất thế giới của Samsung hiện cũng đang bị đe dọa nghiêm trọng bởi bước tiến của SK Hynix.

Dữ liệu dự báo từ Bank of America chỉ ra rằng sản lượng DRAM hằng tháng của SK Hynix sẽ chạm mốc 589.000 wafer trong năm nay, so với con số khoảng 691.000 wafer của Samsung. Chiến lược vĩ mô của SK Hynix sẽ mở rộng sản lượng DRAM thêm 38% trong giai đoạn 2025 - 2028, áp đảo hoàn toàn mức tăng trưởng khiêm tốn 17,5% của đối thủ.

Bước đi chiến lược này sẽ thu hẹp khoảng cách sản lượng giữa SK Hynix và Samsung xuống chỉ còn dưới 10% vào năm 2028 (so với mức chênh lệch 23% của năm 2025). Đây được coi là một thành tựu đặc biệt nếu nhìn vào quy mô nhà máy đúc chip vốn vượt trội hơn hẳn của Samsung từ trước đến nay.

“Trước đây, sự chênh lệch quá lớn về quy mô sản xuất đồng nghĩa với việc các đối thủ không có bất kỳ cơ hội nào để thu hẹp khoảng cách về biên lợi nhuận với Samsung,” chuyên gia Kim Sunwoo nói. 

Theo Reuters, SK Hynix hiện đang hoàn tất các thủ tục lựa chọn sàn giao dịch Nasdaq để thực hiện kế hoạch niêm yết cổ phiếu trực tiếp tại Mỹ. Bước đi chiến lược này được kỳ vọng sẽ mở rộng tệp cổ đông quốc tế, đồng thời nâng cao vị thế và uy tín của SK Hynix.