Trùm phân phối ô tô hạng sang lãi đậm khi chuyển hướng buôn xe VinFast

CTCP Dịch vụ Ô tô Hàng Xanh (Haxaco, mã: HAX) được biết đến với vị thế là nhà phân phối ủy quyền lớn của thương hiệu Mercedes-Benz tại Việt Nam, vận hành mạng lưới đại lý tại TP HCM, Hà Nội và Cần Thơ, đồng thời phân phối dòng xe MG thông qua công ty con (PTM).

Tuy nhiên, bức tranh kinh doanh của "ông trùm" xe sang đã gặp thử thách lớn. Báo cáo tài chính cho thấy doanh thu thuần năm 2025 của Haxaco đạt 4.650 tỷ đồng, giảm 16% so với năm trước đó. Lãi sau thuế của doanh nghiệp sụt giảm mạnh 69%, chỉ đạt 39 tỷ đồng. 

Nguyên nhân chính được chỉ ra là do sự cạnh tranh gay gắt của thị trường ô tô; trong đó mảng kinh doanh xe Mercedes đang đi xuống, còn mảng kinh doanh xe MG cũng chịu tác động từ cạnh tranh, khiến lợi nhuận suy giảm dù doanh số được duy trì.

Đứng trước bối cảnh đó, bước sang đầu năm 2026, ban lãnh đạo Haxaco quyết định thâu tóm một đại lý phân phối xe ô tô điện VinFast.

Ngày 18/3, Haxaco công bố Nghị quyết HĐQT về kế hoạch nhận chuyển nhượng 9,75 triệu cổ phần, tương đương 65% vốn điều lệ của CTCP Tập đoàn Tương Lai Việt (VFG).

VFG thành lập vào tháng 8/2025 với vốn điều lệ 150 tỷ đồng, có trụ sở chính đặt tại Tòa nhà Charmvit, 117 Trần Duy Hưng, Hà Nội. VFG hoạt động trong lĩnh vực thương mại và dịch vụ, cụ thể là đại lý/chi nhánh được ủy quyền chính hãng của VinFast, đồng thời là trung tâm kinh doanh xe VinFast đã qua sử dụng và phân phối phụ tùng chính hãng.

Haxaco kỳ vọng việc VFG gia nhập hệ thống cũng đóng vai trò như một "cánh tay nối dài", giúp doanh nghiệp mở rộng mạnh mẽ mạng lưới phân phối và dịch vụ tại thị trường phía Bắc.

Sự chuyển hướng của Haxaco diễn ra trùng thời điểm bùng nổ thị trường ô tô điện trong nước. Cụ thể, trong 6 tháng đầu năm, VinFast công bố bàn giao 115.916 xe, tăng 72% so với cùng kỳ năm 2025. Đây là lần đầu tiên một hãng xe tại Việt Nam bán vượt mốc 100.000 chiếc chỉ trong nửa năm.

Cú hích lợi nhuận ngay sau khi hợp nhất

Kết quả của việc thâu tóm VFG được phản ánh lập tức vào Báo cáo tài chính hợp nhất quý II của Haxaco. Theo văn bản giải trình ngày 28/7 của Chủ tịch Đỗ Tiến Dũng, từ cuối quý I, Tập đoàn Tương Lai Việt chính thức trở thành công ty con và được hợp nhất vào báo cáo tài chính của Haxaco, đóng góp thêm lợi nhuận vào kết quả kinh doanh hợp nhất. Đồng thời, thị trường xe cũng có dấu hiệu phục hồi tích cực sau giai đoạn khó khăn năm 2025.

Chỉ tính riêng quý II, doanh thu thuần của Haxaco đạt 1.559 tỷ đồng, tăng 51% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế đạt 22 tỷ đồng, tăng vọt 113% so với cùng kỳ năm trước

Lũy kế 6 tháng đầu năm, quy mô doanh thu thuần toàn tập đoàn đạt 2.656 tỷ đồng, tăng 34% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, mảng kinh doanh xe đạt 2.389 tỷ đồng, chiếm 90% tổng doanh thu, tăng 39% so với cùng kỳ. 

Lợi nhuận gộp trong kỳ đạt 164 tỷ đồng, giảm nhẹ so với mức 185 tỷ đồng của 6 tháng 2025, cho thấy biên lợi nhuận gộp thu hẹp. Tuy nhiên, lợi nhuận sau thuế 6 tháng vẫn đạt 37 tỷ đồng, tăng 39% so với cùng kỳ. 

Việc mở rộng quy mô thông qua M&A cũng làm thay đổi mạnh mẽ cấu trúc tài chính của Haxaco tính đến ngày 30/6/2026.

Tổng tài sản của tập đoàn tăng 37% so với đầu năm, chạm mức 3.393 tỷ đồng. Đi kèm với đó, số lượng nhân viên tập đoàn tăng mạnh thêm 572 người, nguyên nhân chính đến từ đội ngũ nhân sự của Tương Lai Việt gia nhập.

Khoản mục Hàng tồn kho chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tài sản ngắn hạn, đạt 1.765 tỷ đồng, tăng so với mức 1.463 tỷ đầu năm. Trong đó, hàng hóa (chủ yếu là xe ô tô) chiếm 1.124 tỷ đồng. 

Đáng chú ý, danh mục "Hàng hóa là bất động sản" duy trì ổn định tuyệt đối ở mức 542 tỷ đồng, chiếm 31% tổng tồn kho. Khoản bất động sản này đang trong trạng thái "đóng băng" giao dịch (không ghi nhận doanh thu, lợi nhuận mua bán trong kỳ) nhưng được sử dụng làm tài sản đảm bảo. 

Tính đến cuối quý II, tổng giá trị sổ sách tài sản thế chấp (gồm hàng tồn kho và bất động sản) đạt hơn 1.339 tỷ đồng để bảo đảm cho các khoản vay tín dụng.

Để tài trợ cho nguồn vốn lưu động gia tăng, nợ vay và nợ thuê tài chính ngắn hạn của Haxaco đã tăng từ 951 tỷ đồng đầu năm lên mức 1.402 tỷ đồng. Con số này kéo theo chi phí lãi vay trong 6 tháng tăng gấp đôi cùng kỳ, lên mức 34 tỷ đồng.

Một khía cạnh kế toán cũng nổi bật trong thương vụ này là khoản lợi thế thương mại. Việc Haxaco mua 65% lợi ích tại Tương Lai Việt đã phát sinh phần chênh lệch dương 215 tỷ đồng giữa số tiền chi ra và giá trị hợp lý của tài sản thuần đơn vị này tại ngày mua. Khoản này đẩy tổng lợi thế thương mại của Haxaco từ 68 tỷ đồng lên 270 tỷ đồng.

Việc chấp nhận trả mức giá cao hơn giá trị sổ sách cho thấy Haxaco đặt kỳ vọng lớn vào khả năng sinh lời và dòng tiền tương lai từ tệp khách hàng của đại lý VinFast.