Thu cả tỷ đồng khi bán sách giáo khoa qua sàn TMĐT

Theo báo cáo mới nhất của nền tảng số liệu thương mại điện tử Metric.vn, trong giai đoạn từ ngày 1/8 đến ngày 3/9/2026, ngành hàng "sách giáo khoa" trên bốn sàn thương mại điện tử lớn nhất Việt Nam gồm Shopee, TikTok Shop, Lazada và Tiki đã đạt doanh số 7,2 tỷ đồng, với hơn 270.000 lượt bán ra từ 275 gian hàng đang kinh doanh mặt hàng này.

So với giai đoạn liền kề trước đó, doanh số tăng 19%; còn so với cùng kỳ năm ngoái, mức tăng lên tới 112%, tức gần gấp đôi.

Điểm bất ngờ nhất trong bức tranh thị trường lần này nằm ở vị trí dẫn đầu. Thông thường, Shopee vẫn là sàn thương mại điện tử chiếm ưu thế ở phần lớn các ngành hàng tiêu dùng tại Việt Nam. Nhưng với riêng sách giáo khoa, TikTok Shop mới là nền tảng ghi nhận doanh số cao nhất, đạt khoảng 4 tỷ đồng, nhỉnh hơn Shopee với 3,2 tỷ đồng.

Trong khi đó, Lazada và Tiki gần như đứng ngoài cuộc chơi, khi doanh số của Lazada chỉ dừng ở mức vài triệu đồng còn Tiki chưa tới một triệu đồng.

Sự vươn lên của TikTok Shop trong ngành hàng vốn thiên về "mua theo nhu cầu, tra cứu theo tên sách" như sách giáo khoa phần nào phản ánh sức ảnh hưởng ngày càng lớn của hình thức bán hàng qua livestream và người có ảnh hưởng trên mạng xã hội, kể cả với những sản phẩm tưởng chừng khô khan.

Nhìn theo diễn biến từng ngày, doanh số ngành hàng có xu hướng tăng dần đều từ đầu tháng 8, đạt đỉnh vào khoảng ngày 25/8 với gần 300 triệu đồng chỉ trong một ngày – thời điểm sát với ngày khai giảng năm học mới trên cả nước. Sau mốc này, doanh số giảm khá nhanh và đến đầu tháng 9 chỉ còn dao động quanh mức 120–130 triệu đồng mỗi ngày, chưa bằng một nửa so với đỉnh điểm.

Diễn biến này cho thấy rõ tính chất mùa vụ đặc trưng của ngành hàng, khi nhu cầu bùng nổ trước thềm năm học rồi hạ nhiệt nhanh chóng ngay sau khi học sinh tựu trường.

Về cơ cấu giá, phân khúc 10.000–30.000 đồng áp đảo hoàn toàn, đóng góp gần 3,8 tỷ đồng trong tổng doanh số 7,2 tỷ đồng, chủ yếu đến từ Shopee và TikTok Shop. Các mức giá cao hơn, đặc biệt từ 350.000 đồng trở lên, gần như không tạo ra doanh số đáng kể. Điều này phù hợp với đặc thù sách giáo khoa – vốn là mặt hàng có giá tham chiếu rõ ràng, ít có khoảng trống để đẩy giá cao như nhiều ngành hàng thời trang hay mỹ phẩm.

Ở góc độ thương hiệu, hệ thống nhà sách Fahasa tiếp tục khẳng định vị thế dẫn đầu với 34,7% thị phần doanh số, bỏ khá xa các đơn vị phát hành sách giáo khoa khác.

Tuy nhiên, thị trường vẫn cho thấy mức độ phân mảnh cao khi top 10 thương hiệu lớn nhất chỉ nắm giữ 44,46% tổng doanh số, còn lại hơn một nửa thị phần (55,54%) thuộc về hàng trăm gian hàng nhỏ lẻ khác. Đây là tín hiệu cho thấy cuộc cạnh tranh trong ngành hàng này còn khá mở, chưa có đơn vị nào thực sự thống lĩnh thị trường trực tuyến.

Về mặt địa lý, kho hàng đặt tại TP.HCM tiếp tục dẫn đầu về doanh số, theo sau là Hưng Yên – một cái tên khá bất ngờ khi vượt qua cả Hà Nội để lọt vào nhóm dẫn đầu, cho thấy sự dịch chuyển của các trung tâm kho vận phục vụ thương mại điện tử ra ngoài những đô thị lớn truyền thống.