NHNN yêu cầu các ngân hàng không giảm lãi suất 'hình thức', kiểm soát cho vay VND thế chấp bằng ngoại tệ để gửi lại

Theo Thời Báo Ngân hàng, mới đây Ngân hàng Nhà nước Việt Nam Chi nhánh Khu vực 1 đã tổ chức Hội nghị quán triệt chỉ đạo của Thống đốc NHNN về việc giảm mặt bằng lãi suất và Chương trình phổ biến công tác bảo đảm an ninh, an toàn hoạt động tiền tệ, ngân hàng.

Không để xảy ra tình trạng giảm lãi suất mang tính hình thức

Phát biểu tại hội nghị, bà Hoàng Huyền Châm, Phó Giám đốc NHNN Khu vực 1 cho biết thời gian qua, đặc biệt từ quý IV/2025 đến nay, thị trường tiền tệ xuất hiện nhiều yếu tố bất lợi.

Cụ thể, thanh khoản của hệ thống có thời điểm gặp khó khăn, trong khi mặt bằng lãi suất huy động và cho vay duy trì ở mức cao, ảnh hưởng đến khả năng tiếp cận vốn của người dân, doanh nghiệp và quá trình phục hồi tăng trưởng kinh tế.

Trước bối cảnh đó, NHNN đã triển khai nhiều giải pháp điều hành nhằm ổn định thị trường tiền tệ, kiểm soát lãi suất và hỗ trợ hoạt động sản xuất kinh doanh.

Thống đốc NHNN đã có văn bản yêu cầu các tổ chức tín dụng (TCTD) giảm tối thiểu 0,5 điểm %/năm lãi suất tiền gửi đối với các kỳ hạn từ 6 tháng trở lên so với mức áp dụng cuối tháng 3/2026, đồng thời tiếp tục giảm lãi suất huy động và lãi suất cho vay.

Tuy nhiên, qua công tác quản lý, thanh tra, giám sát và báo cáo từ các chi nhánh ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài trên địa bàn, NHNN Khu vực 1 nhận thấy vẫn còn một số vấn đề cần được chấn chỉnh trong hoạt động huy động vốn.

Theo đó, các ngân hàng phải thực hiện đầy đủ việc niêm yết, công bố và áp dụng lãi suất theo đúng quy định; bảo đảm sự thống nhất giữa lãi suất niêm yết, lãi suất công bố, chính sách nội bộ và mức lãi suất thực tế áp dụng đối với khách hàng. Không để xảy ra tình trạng giảm lãi suất mang tính hình thức hoặc áp dụng các cơ chế làm phát sinh mặt bằng lãi suất thực tế cao hơn mức công bố.

Đồng thời, nghiêm túc thực hiện các quy định của pháp luật về huy động ngoại tệ và cho vay cầm cố bằng ngoại tệ; hạn chế việc lợi dụng hoặc lách các quy định về huy động ngoại tệ để thực hiện cho vay VND có bảo đảm bằng ngoại tệ, sau đó gửi lại VND tại chính ngân hàng để hưởng chênh lệch lãi suất.

Các tổ chức tín dụng cũng được yêu cầu rà soát các chương trình khuyến mại, cơ chế cộng lãi suất, lãi suất ngoại lệ và các hình thức ưu đãi khác trong huy động vốn để bảo đảm phù hợp với định hướng điều hành của NHNN, tránh tạo ra cuộc đua lãi suất hoặc cạnh tranh không lành mạnh trên thị trường.

Bên cạnh đó, NHNN cũng yêu cầu tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát nội bộ, quản trị rủi ro và giám sát việc thực hiện các chính sách lãi suất tại từng đơn vị. Các trường hợp áp dụng lãi suất thỏa thuận, lãi suất cộng thêm phải được kiểm soát chặt chẽ, bảo đảm đúng quy định pháp luật và chỉ đạo của cơ quan quản lý.

Đáng chú ý, cơ quan quản lý cũng cảnh báo các rủi ro trong hoạt động huy động vốn. Các ngân hàng phải kịp thời phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm như hứa hẹn mức lãi suất cao hơn niêm yết để thu hút khách hàng, yêu cầu khách hàng ký trước hồ sơ, hoặc lợi dụng các hình thức trực tuyến nhằm chiếm đoạt thông tin và tài sản của khách hàng.

Khi phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật, các đơn vị phải báo cáo và chuyển cơ quan có thẩm quyền xử lý theo quy định.