Giới siêu giàu tháo chạy khỏi đồng USD, dự cảm trước kịch bản 5 năm đầy rủi ro

Báo cáo Tài sản Gia đình Toàn cầu của UBS (UBS Global Family Office Report) chỉ ra rằng có tới 60% văn phòng gia đình có kế hoạch thay đổi chiến lược phân bổ vốn đầu tư trong năm tới. Tỷ lệ này cao gấp đôi so với mức trung bình của 5 năm qua. Trong số những cái tên quyết định tái cấu trúc danh mục, phần lớn đều lựa chọn cắt giảm tỷ trọng nắm giữ tài sản tại Mỹ để chuyển dịch dòng tiền sang các thị trường mới nổi.

Xét trên bình diện toàn cầu, Bắc Mỹ hiện là khu vực duy nhất chứng kiến xu hướng các văn phòng gia đình lên kế hoạch giảm tỷ lệ phân bổ vốn trong 12 tháng tới. Thay vào đó, họ có xu hướng gia tăng đổ tiền vào khu vực Mỹ Latinh và Châu Phi.

Ông John Mathews, người đứng đầu bộ phận quản lý tài sản tư nhân khu vực châu Mỹ của ngân hàng UBS, phân tích:

“Nếu như năm ngoái, mối bận tâm lớn nhất của các văn phòng gia đình là căng thẳng thuế quan thương mại toàn cầu, thì cục diện hôm nay đã hoàn toàn xoay trục. Tâm điểm lo ngại giờ đây đổ dồn vào các cuộc xung đột địa chính trị trên thế giới, khối nợ toàn cầu và xu hướng lãi suất. Họ không chỉ đánh giá các tác động ngắn hạn, mà đang nhìn nhận cả những hệ lụy dài hạn của những biến số này”.

Làn sóng phi USD hóa

Quyết định rút lui phản ánh một làn sóng dịch chuyển rộng lớn hơn của giới siêu giàu khỏi nền kinh tế Mỹ. Thực trạng thị trường chứng khoán Mỹ bị tập trung quá mức vào một nhóm cổ phiếu công nghệ, nỗi sợ hãi về một bong bóng trí tuệ nhân tạo (AI) sắp vỡ, các lệnh trừng phạt thuế quan, sự suy yếu của đồng USD, chính sách kinh tế đầy biến động cùng sự gia tăng của nợ công và lợi suất trái phiếu chính phủ đã buộc các văn phòng gia đình phải giảm bớt mức độ rủi ro tại Mỹ để phân tán dòng tiền đi khắp thế giới.

Dù vậy, giới cố vấn tài chính lưu ý rằng đây không phải là một làn sóng bán tháo bạt mạng theo kiểu tẩy chay nước Mỹ. Thay vào đó, trước bối cảnh các cuộc khủng hoảng toàn cầu ngày một leo thang, các văn phòng gia đình quốc tế chỉ đơn thuần muốn đa dạng hóa danh mục đầu tư theo bản đồ địa lý.

Các cuộc chiến sự tại Ukraine và Iran, sự trồi sụt của thuế quan thương mại, các cuộc chiến tranh giành quyền lực về vấn đề nhập cư và nợ công đã biến thế giới thành một bức tranh đầu tư vô cùng phức tạp. Khi không còn bất kỳ một vịnh tránh bão thực sự an toàn nào, chiến lược tối ưu nhất là cân bằng rủi ro trên toàn cầu.

Thuật ngữ thời thượng mới trong giới đầu tư siêu giàu hiện nay là đa dạng hóa quyền tài phán (jurisdictional diversification) - tức rải tiền ở nhiều quốc gia khác nhau để phòng ngừa rủi ro hệ thống. Theo khảo sát của UBS, 2/3 số văn phòng gia đình hiện đang gửi các tài sản thanh khoản tại ít nhất ba quyền tài phán khác nhau. Gần 1/3 trong số đó thậm chí rải tiền tại ít nhất bốn khu vực pháp lý, bao gồm Mỹ Latinh, Mỹ, Trung Quốc, Châu Âu, Trung Đông và Châu Á.

Mục tiêu cốt lõi của chiến lược này là cắt giảm mức độ tiếp xúc với đồng đô la Mỹ, hay còn gọi là xu hướng phi USD hóa (de-dollarization). Hơn 1/4 số văn phòng gia đình lên kế hoạch hạ tỷ trọng nắm giữ các tài sản định giá bằng đồng USD. Bên cạnh đó, 2/3 số bên được hỏi dự báo niềm tin vào vai trò đồng tiền dự trữ của đồng USD sẽ sụt giảm, và gần một nửa thừa nhận danh mục của họ đang bị phụ thuộc quá mức vào đồng bạc xanh này. Đồng Franc Thụy Sĩ và đồng Euro hiện là những lựa chọn tiền tệ ưu tiên hàng đầu để thay thế.

Chuẩn bị cho một kỷ nguyên rủi ro kéo dài

Khảo sát của UBS kết luận, rủi ro số một trong vòng 12 tháng tới - cũng như trong vòng 5 năm tới - chính là sự bất định về địa chính trị. Xếp ngay vị trí thứ hai là bóng ma của một cuộc chiến tranh thương mại toàn cầu. Lạm phát phi mã, tấn công mạng và khủng hoảng nợ cũng là những mối đe dọa được đặt ở mức cảnh báo cao.

Bản báo cáo nhấn mạnh: “Những áp lực này buộc các doanh nghiệp phải chuẩn bị tâm lý không chỉ cho những biến động ngắn hạn, mà cho cả một thời kỳ kéo dài của những rủi ro gia tăng và có mối liên hệ mật thiết với nhau. Các văn phòng gia đình dường như đang tập trung vào việc xây dựng khả năng chống chịu trước một bức tranh rủi ro rộng lớn và phức tạp hơn, kết hợp giữa việc điều chỉnh phân bổ tài sản với chiến lược đa dạng hóa chuỗi cung ứng tài chính”.

Cụ thể, giới siêu giàu có kế hoạch tăng tỷ trọng vào cổ phiếu của các thị trường mới nổi, cũng như các khoản đầu tư vào hạ tầng và vàng. Ngược lại, họ sẽ giảm nhẹ lượng tiền mặt nắm giữ cũng như thu hẹp danh mục bất động sản.

Sự phân cực sâu sắc giữa dòng vốn nội và ngoại

Tuy nhiên, thị trường đang chứng kiến một sự phân cực sâu sắc giữa các văn phòng gia đình đặt tại Mỹ và các văn phòng ở nước ngoài. Trái ngược với xu hướng tháo chạy của thế giới, các văn phòng gia đình Mỹ lại tỏ ra hoàn toàn hạnh phúc khi tiếp tục co cụm dòng vốn ở thị trường nội địa. 

Báo cáo cho thấy họ đã tăng tỷ trọng tài sản đầu tư tại Mỹ từ mức trung bình 86% lên 88% trong năm qua. Khu vực Bắc Mỹ hiện vẫn đang thống trị bản đồ tài sản khi chiếm tới 53% tổng tài sản của các gia đình giàu có trên toàn cầu.

Ngược lại, các văn phòng gia đình ngoài nước Mỹ đang rầm rộ rút tiền về nước hoặc đổ sang các thị trường phi Mỹ. Đơn cử như các văn phòng gia đình Trung Quốc hiện đã phân bổ tới một nửa số tài sản của mình vào khu vực Tây Âu. Trong khi đó, các văn phòng gia đình Tây Âu đang giữ 41% tài sản ngay tại khu vực quê nhà.

“Các văn phòng gia đình tại Mỹ thực tế đang chọn cách tất tay vào thị trường nội địa”, ông Mathews đúc kết. “Thế nhưng, tất cả các văn phòng gia đình khác trên thế giới lại đang làm điều ngược lại: họ tìm cách đa dạng hóa để thoát khỏi các tài sản định giá bằng đồng USD và từng bước rút chân ra khỏi nước Mỹ”.