Đại học Dược Hà Nội không muốn thành 'bảo tàng chỉ để trưng bày'

GS. TS Nguyễn Hải Nam, Hiệu trưởng trường Đại học Dược Hà Nội, chiều 27/3 cho biết trường đã gửi ý kiến góp ý về đề xuất di dời để chuyển không gian "Đại học Tổng hợp Hà Nội" tại 19 Lê Thánh Tông, thành khu Bảo tàng Đại học Thời đại Hồ Chí Minh.

Đề xuất này nằm trong Báo cáo quy hoạch tổng thể thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm của UBND thành phố.

Trường Đại học Dược Hà Nội nhìn nhận việc này cần được cân nhắc kỹ lưỡng. Bởi khuôn viên trường là công trình kiến trúc tiêu biểu đầu thế kỷ XX, gắn với sự hình thành của Đại học Y Dược Đông Dương và Viện Đại học Đông Dương - trung tâm giáo dục đại học đầu tiên tại Việt Nam và Đông Nam Á.

Nơi này còn mang giá trị học thuật với các hoạt động đào tạo, nghiên cứu của trường Dược và các đơn vị thuộc trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội. Điều này góp phần hình thành một "khu vực tri thức" trong lòng Hà Nội.

Theo quan điểm bảo tồn hiện đại, đây là biểu hiện của "Genius Loci" - tinh thần nơi chốn, tức giá trị không thể tách rời khỏi đời sống và hoạt động đang hiện hữu trong không gian ấy.

"Trường đại học là hệ sinh thái vận hành liên tục, không phải bất động sản tĩnh", đại diện trường nói. "Việc di dời và chuyển đổi khuôn viên thành bảo tàng có thể dẫn đến tình trạng giữ lại hình thức vật chất nhưng làm gián đoạn dòng chảy học thuật, thay một không gian tri thức sống bằng không gian trưng bày tĩnh".

Trong khi đó, trên thế giới, các đại học lớn đều giữ lại cơ sở lịch sử trong trung tâm đô thị, kết hợp mở rộng ra bên ngoài, như Đại học Sorbonne và Paris-Cité (Pháp), Oxford và Cambridge (Anh), Harvard (Mỹ), Vienna (Áo). Điểm chung là cơ sở cũ không bị bảo tàng hóa, các hoạt động học thuật vẫn được duy trì.

Vì vậy, trường Đại học Dược Hà Nội đề xuất giữ nguyên cơ sở này, dùng để đào tạo chuyên sâu (sau đại học), nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, thực hiện các nghi lễ học thuật. Với đào tạo bậc đại học, trường dự kiến tổ chức ở khuôn viên mới thuộc xã Đan Phượng, rộng hơn 4 ha, nên sẽ không ảnh hưởng tới mật độ giao thông ở nội đô.

Nếu có định hướng phát triển không gian bảo tàng, trường cho rằng thành phố có thể bố trí một khu vực mở phục vụ tham quan, triển lãm, giới thiệu lịch sử giáo dục và giá trị kiến trúc của công trình, do trường vận hành và gắn với các hoạt động học thuật.

"Chúng tôi mong muốn duy trì sự hiện diện của sinh viên, giảng viên, bảo vệ hệ sinh thái tri thức xung quanh, giữ cho khu vực tiếp tục là không gian sống của tri thức. Bảo tồn để tiếp tục sống, chứ không phải bảo tồn để trưng bày", đại diện trường bày tỏ.

Trường Đại học Dược Hà Nội trực thuộc Bộ Y tế, tiền thân là Khoa Dược của Trường Y Dược Đông Dương. Một số tòa nhà trong khuôn viên được xây dựng từ năm 1914, hiện vẫn giữ được kiến trúc đặc trưng.