CEO Grab: Không chỉ tồn tại sau những màn hình, chúng tôi sẽ tiến vào lĩnh vực phần cứng

"Suốt nhiều năm qua, công nghệ thông minh của chúng tôi chỉ tồn tại đằng sau những màn hình. Nhưng các đối tác của chúng tôi lại đang sống và làm việc trong thế giới thực, nơi mà các bác tài có thể bị lạc đường khi đi tìm một nhà hàng bên trong những trung tâm thương mại khổng lồ như ở Jakarta, và các chủ nhà hàng thì phải đối phó với sự hỗn loạn của những khung giờ cao điểm ăn trưa”, ông Anthony Tan - CEO kiêm đồng sáng lập Grab, nói.

Tại sự kiện GrabX diễn ra sáng 8/4 ở Indonesia, người đứng đầu Grab đã chia sẻ về lộ trình chuyển dịch mô hình vận hành đi từ không gian điện toán đám mây xuống đường phố thực tế, từ phần mềm kỹ thuật số bước sang tự động hóa vật lý.

Đưa AI của Grab vào thế giới thực

Chiến lược phát triển công nghệ của Grab được xây dựng xoay quanh khái niệm intelligence layer - một hạ tầng cơ sở ẩn dưới mọi tính năng trên ứng dụng. Nền tảng này vận hành dựa trên các tín hiệu dữ liệu thực tế và theo thời gian thực để nhận diện, dự đoán và phản hồi môi trường xung quanh.

Hạ tầng này trong vận hành thực tiễn có thể kế đến như: Giám sát chuyến xe, theo dõi lộ trình, tốc độ và các điểm dừng nhằm ngăn chặn sự cố mất an toàn; cung cấp hạn mức tín dụng cho những người dùng từng phải phụ thuộc vào tín dụng đen; và ghép đơn hàng dựa trên đa biến số như tình trạng cửa hàng, thời tiết, giao thông. Đích đến của hệ thống là tối ưu hóa thu nhập cho đối tác và đảm bảo chất lượng dịch vụ ở đầu cuối.

Từ intelligence layer này, các công cụ tương tác trực tiếp với đối tác được hình thành. Nếu năm ngoái, trợ lý AI dành cho đối tác cửa hàng được giới thiệu, thì năm nay, phiên bản dành cho tài xế với tên gọi "Coach" (Huấn luyện viên) chính thức ra mắt. 

Được phát triển thông qua hợp tác với OpenAI, công cụ này hiện đã nằm trong thiết bị di động của 500.000 đối tác tài xế và đang trong kế hoạch mở rộng. Chức năng chính của "Coach" là hướng dẫn gia tăng thu nhập và xử lý các tác vụ để tài xế duy trì sự tập trung khi điều khiển phương tiện.

Điểm đáng chú ý nhất trong chiến lược lần này là quyết định tiến vào lĩnh vực phần cứng. Đánh giá rằng phần mềm đơn thuần không thể giải quyết trọn vẹn các công đoạn vật lý phức tạp, CEO Grab công bố kế hoạch tích hợp trí tuệ nhân tạo vào xe tự hành, camera an ninh giám sát vệ sinh an toàn thực phẩm, và đặc biệt là robot.

Tại sự kiện, robot mang tên Carri đã được ra mắt. Định vị của thiết bị phần cứng này không phải để thay thế con người. Ông Tan lý giải, thực tế hiện nay cho thấy tài xế đang lãng phí khoảng 10% thời gian làm việc để tìm kiếm nhà hàng trong trung tâm thương mại hoặc chờ khách hàng di chuyển từ các tòa nhà cao tầng. Việc sử dụng robot đảm nhận khoảng thời gian chờ đợi và di chuyển lấy hàng này, nhằm giúp tài xế bắt đầu chuyến đi tiếp theo nhanh hơn, qua đó cải thiện hiệu suất công việc.

Lời giải cho bài toán chi phí và rủi ro đào thải

Quá trình chuyển đổi sang vận hành bằng AI đi kèm với bài toán về chi phí và nguy cơ nới rộng khoảng cách công nghệ. Giới đầu tư thường đặt dấu hỏi về khả năng tiếp nhận công nghệ của lực lượng lao động phổ thông. 

Ông Tan nhìn nhận thực tế này và bày tỏ quan điểm: "Những lợi ích của AI không nên chỉ giới hạn ở những người biết cách sử dụng nó, và cũng không nên chỉ dành riêng cho những ai có khả năng chi trả cho nó". Việc người lao động không nắm bắt AI dẫn đến nguy cơ bị đào thải được ông đánh giá là thực tại phải đối mặt ngay hôm nay, chứ không phải một viễn cảnh tương lai.

Để giải quyết rào cản này, chiến lược được đưa ra là cung cấp công cụ dưới định dạng thân thiện mang tính chất của một "người bạn đồng hành thông minh" thay vì một cỗ máy trí tuệ nhân tạo khô khan. 

Về mặt tài chính, doanh nghiệp quyết định chịu toàn bộ chi phí sử dụng AI (AI token) và cung cấp các công cụ này hoàn toàn miễn phí cho đối tác, dựa trên quan điểm rằng công nghệ đột phá không được phép trở thành hàng xa xỉ phẩm giới hạn bởi điều kiện tài chính.

Định vị lại sản phẩm đối với người dùng cuối

Bên cạnh đối tác, intelligence layer cũng được sử dụng làm động lực để tái cấu trúc sản phẩm hướng tới người tiêu dùng cuối. 

Nhìn lại lịch sử 14 năm, Grab đã định vị hình ảnh bản thân thông qua hình ảnh chuyên chở từ điểm A đến điểm B và giao nhận thức ăn. Còn trong giai đoạn tiếp theo, mục tiêu CEO Grab đặt ra là vượt khỏi giới hạn của một nền tảng hỗ trợ giao dịch để trở thành một "trợ lý dẫn đường thông minh hàng ngày".

Việc nâng cấp ứng dụng sẽ thông qua việc tận dụng các mô hình dự đoán và dữ liệu thế giới thực. Các tính năng mới bao gồm giải pháp Group Rides (Đi chung xe) - hệ thống hóa và thông minh hóa thói quen di chuyển chung, Grab More - đặt hai nhà hàng trong cùng một đơn hàng, không tốn thêm chi phí; Grap Maps dành cho người dùng; Grab AI Assistant; Cash Loan - cho vay tiêu dùng…

Ông Tan tái khẳng định cam kết "Ưu tiên AI nhưng phải mang đậm tính nhân văn" (AI-first with heart). Trọng tâm của cam kết này là sử dụng công nghệ để giải quyết bài toán cho "nhóm đa số vô hình" và tạo ra tác động xã hội. 

Về mặt hợp tác, Grab đang làm việc với các phòng nghiên cứu AI, mục tiêu không chỉ là ứng dụng, mà còn đóng góp dữ liệu thực tế nhằm giúp các mô hình nền tảng như GPT, Claude, Gemini hoạt động tối ưu hơn tại khu vực Đông Nam Á, và trong lộ trình sắp tới là thị trường Đài Loan (Trung Quốc).