California Fitness từng rút khỏi nhiều thị trường châu Á trước khi đến Việt Nam, chuyện gì đã xảy ra?

Từ một phòng gym ở Hong Kong đến tham vọng phủ khắp châu Á

California Fitness có lịch sử tại châu Á từ giữa thập niên 1990. Năm 1996, California Fitness mở câu lạc bộ đầu tiên tại Hong Kong. Chỉ hai năm sau, thương hiệu này đã có 3 CLB tại Hong Kong và một CLB tại Singapore, với tham vọng mở hơn 100 cơ sở trên toàn châu Á. Khi đó, nhà sáng lập Ray Wilson cho rằng Hàn Quốc, Đài Loan và Philippines đều là những thị trường giàu tiềm năng.

Năm 1998, California Fitness tiếp tục mở rộng sang Singapore. Theo The Straits Times, mô hình “mega-gym” của thương hiệu này từng được xem là khá mới mẻ tại thị trường Singapore, với cơ sở đầu tiên khai trương ở Somerset vào tháng 1/1998. Đến năm 2002, hệ thống đã có hơn 15.000 hội viên tại Singapore.

Giai đoạn cuối thập niên 1990 và đầu những năm 2000 là thời kỳ California Fitness đẩy mạnh hiện diện tại châu Á. Thương hiệu từng thuộc 24 Hour Fitness Worldwide, một trong những tập đoàn fitness lớn tại Mỹ. Thời kỳ này, California Fitness tiếp tục phát triển mạng lưới tại Hong Kong, Singapore, Đài Loan, Trung Quốc đại lục và Malaysia.

Năm 2005, California Fitness bắt đầu mở rộng tại Malaysia. Cơ sở đầu tiên đặt tại Mid Valley Megamall, Kuala Lumpur. Khi đó, lãnh đạo công ty đặt mục tiêu mở ít nhất 8 CLB tại Malaysia vào năm 2008 và kỳ vọng biến Malaysia thành thị trường lớn nhất của California Fitness trong khu vực.

Cũng trong giai đoạn này, thương hiệu tìm cách tạo khác biệt bằng việc hợp tác với những nhân vật nổi tiếng. Jackie Chan và Yao Ming từng được sử dụng để xây dựng các mô hình CLB mang tên riêng tại châu Á. California Fitness-Yao Ming Sport xuất hiện tại Trung Quốc, trong khi California Fitness-Jackie Chan Sport có các cơ sở ở Hong Kong và Singapore. Về sau, các CLB này được đưa trở lại thương hiệu California Fitness.

Nhưng quá trình mở rộng không phải lúc nào cũng kéo dài. Một số thị trường đã được California Fitness bán lại hoặc tách khỏi hệ thống chỉ vài năm sau khi gia nhập.

Malaysia, Đài Loan, Hàn Quốc và Thái Lan lần lượt vắng bóng California Fitness

Malaysia là một trong những thị trường đầu tiên cho thấy California Fitness bắt đầu điều chỉnh chiến lược mở rộng.

Tháng 9/2009, tức là chỉ 4 năm sau khi gia nhập, California Fitness thông báo bán toàn bộ 3 CLB tại Malaysia cho Celebrity Fitness. Khi đó, công ty cho biết thương vụ giúp họ tái phân bổ nguồn lực, đồng thời tập trung tăng trưởng vào những thị trường mà California Fitness có vị thế mạnh hơn.

Cùng thời gian này, Đài Loan cũng được rút khỏi mạng lưới California Fitness. Năm 2010, World Gym Taiwan mua toàn bộ 6 địa điểm California Fitness tại Đài Loan. Theo thông tin do chính World Gym Taiwan công bố, thương vụ gồm 6 cơ sở ở Đài Bắc và Đài Trung. Sau thương vụ, các cơ sở này được đưa đổi tên và đưa vào hệ thống World Gym.

Ngoài Malaysia và Đài Loan, hai thị trường khác là Hàn Quốc và Thái Lan cũng vắng bóng California Fitness. Tuy nhiên, hai thị trường này không được bán lại cho một bên khác, mà do  California WOW Xperience, một pháp nhân có nguồn gốc từ California Fitness, tự chấm dứt hoạt động.

Tại Hàn Quốc, California WOW Xperience từng được California Fitness sở hữu trực tiếp trước khi trở thành một công ty độc lập vào năm 2006. Tháng 4/2008, California WOW Xperience phá sản, khiến khoảng 45.000 hội viên tại ba CLB rơi vào tình trạng tranh chấp quyền lợi. Korea JoongAng Daily cho biết công ty gặp khó khăn khi chi phí thuê mặt bằng tăng trong khi mô hình kinh doanh không tạo ra lợi nhuận ổn định.

Tại Thái Lan, California WOW cũng từng phát triển mạnh. Cuối năm 2011, doanh nghiệp vận hành 10 chi nhánh và có khoảng 144.467 hội viên. Tuy nhiên, đến năm 2012, công ty rơi vào khủng hoảng thanh khoản và bị Bangkok Bank kiện tại tòa án do liên quan khoản vay khoảng 72-76 triệu baht.

Đến tháng 8/2012, California WOW đã đóng 7 trong số 8 cơ sở tại Thái Lan, chỉ còn CLB tại Siam Paragon hoạt động. Hàng trăm khách hàng khi đó đã khiếu nại về việc không được sử dụng dịch vụ hoặc hoàn lại phí hội viên đã đóng trước. Đến cuối năm 2012, cơ sở Siam Paragon cũng chấm dứt hoạt động, khép lại sự hiện diện của California WOW tại Thái Lan.

Cú sụp đổ tại Hong Kong, Trung Quốc và Singapore

Nếu Malaysia và Đài Loan là những thương vụ rút lui có tính chiến lược, thì những gì xảy ra vào năm 2016 tại Hong Kong, Trung Quốc đại lục và Singapore lại mang màu sắc hoàn toàn khác.

Tháng 7/2016, hệ thống California Fitness tại Hong Kong đóng cửa đột ngột. Đơn vị vận hành khi đó là JV Fitness, công ty quản lý California Fitness cùng các thương hiệu chăm sóc sức khỏe khác gồm mYoga và Leap. Ngày 12/7, toàn bộ 12 cơ sở của ba thương hiệu tại Hong Kong dừng hoạt động.

Vấn đề nhanh chóng lan sang Trung Quốc đại lục. Ngày 8/7/2016, chi nhánh California Fitness tại Bắc Kinh đã phải đóng cửa tạm thời trong khi các cơ sở tại Thượng Hải và Quảng Châu cũng đứng trước nguy cơ tương tự. South China Morning Post khi đó mô tả cuộc khủng hoảng tài chính của California Fitness đang lan từ Hong Kong sang Trung Quốc đại lục.

Trong lúc đó, tình hình tại Hong Kong tiếp tục xấu đi. Theo South China Morning Post, JV Fitness đối mặt với các khoản nợ lớn, và công ty vận hành chuỗi ráo riết tìm người mua lại. Cuối cùng, tòa án Hong Kong ra lệnh thanh lý công ty mẹ của California Fitness vào tháng 11/2016 sau khi doanh nghiệp không thanh toán được khoản nợ đối với một nhà cung cấp dịch vụ cải tạo.

Sau Hong Kong và Trung Quốc đại lục, Singapore là mắt xích tiếp theo. California Fitness đã có mặt tại Singapore từ năm 1998 và từng được xem là một trong những chuỗi phòng gym quy mô lớn đầu tiên tại đây. Đến năm 2016, thương hiệu có 4 cơ sở tại Singapore. Nhưng sau khi các vấn đề tài chính tại Hong Kong và Trung Quốc đại lục xuất hiện, hệ thống Singapore cũng bắt đầu đóng cửa từng cơ sở.

Ngày 16/7/2016, CLB tại Raffles Place đóng cửa. Chỉ bốn ngày sau, tức ngày 20/7, toàn bộ hoạt động California Fitness tại Singapore phải dừng lại.

Theo thông báo của Ferrier Hodgson, đơn vị được Tòa án Tối cao Singapore chỉ định làm bên thanh lý tạm thời, JV Fitness không còn đủ nguồn lực tiền mặt để tiếp tục hoạt động. Ba cơ sở tại Bugis, Raffles Place và Novena đều phải đóng cửa.

The Straits Times sau đó cho biết JV Fitness đã thua lỗ hơn 25,6 triệu SGD tính đến ngày 30/6/2016 và đã ghi nhận thua lỗ từ năm 2013. Báo này cũng dẫn báo cáo của bên thanh lý cho thấy doanh nghiệp tiếp tục phụ thuộc vào việc ký hợp đồng với hội viên mới và thu phí trả trước để duy trì hoạt động.

Việt Nam là thị trường duy nhất còn tồn tại

Nếu nhiều thị trường châu Á trước đó chứng kiến California Fitness chủ động rút lui hoặc rơi vào tình trạng đóng cửa chỉ sau vài năm, Việt Nam lại trở thành một ngoại lệ. Gần 20 năm sau ngày gia nhập, California vẫn duy trì thương hiệu tại Việt Nam, và Việt Nam cũng là thị trường duy nhất chuỗi này còn hiện diện.

Nhưng chặng đường của California Fitness tại Việt Nam cũng không hề bằng phẳng khi doanh nghiệp liên tục trải qua những thay đổi về chủ sở hữu: từ giai đoạn đầu thuộc sở hữu của California Management Group (CMG.ASIA) do ông Randy Dobson sáng lập, cho đến tay tập đoàn Australia FLG, và gần đây nhất là pháp nhân Ever Smart Assets Limited đăng ký hoạt động tại British Virgin Islands.

Đi kèm với sự thay đổi về chủ sở hữu là những điều chỉnh trong quy mô và chiến lược phát triển. Cụ thể, California Fitness & Yoga gia nhập Việt Nam năm 2007, mở CLB đầu tiên tại khu vực Chợ Lớn, TP.HCM vào tháng 8/2007. Sau đó, thương hiệu mở rộng ra Hà Nội và nhiều địa phương khác, phát triển thêm các mô hình như California Fitness & Yoga, California Active, California Centuryon và Hypoxi.

Tuy nhiên, những năm gần đây, tốc độ mở chuỗi của thương hiệu đã chậm lại. Cuối năm 2022, CEO Dane Fort thừa nhận California Fitness đã phát triển và mở rộng quá nhanh, dẫn tới những khó khăn nhất định. Với 35 cơ sở vào thời điểm đó, doanh nghiệp cho biết không mở thêm CLB trong tương lai để tập trung củng cố hệ thống.

Đến năm 2026, quá trình thu hẹp mạng lưới, mà theo phía thương hiệu gọi là “tái cấu trúc”, diễn ra mạnh mẽ nhất. Theo dữ liệu Q&Me, Califonia sở hữu 34 câu lạc bộ vào tháng 3/2026, và hiện chỉ còn 26 câu lạc bộ (dựa trên thống kê trên website chính thức).

CEO Dane Fort giải thích trong một phiên livestream hồi tháng 7 rằng các cơ sở đóng cửa đã hết hạn hợp đồng thuê và không đáp ứng yêu cầu về không gian để chuyển đổi sang mô hình “Wellness Hub”.

Nhìn rộng hơn, vấn đề của California Fitness không chỉ dừng lại ở việc thuê địa điểm, mà còn liên quan đến các nghĩa vụ với người lao động, bao gồm việc nợ lương nhiều tháng, nợ hoa hồng và nợ bảo hiểm xã hội.

Như vậy, sau gần hai thập kỷ, California Fitness tại Việt Nam đang đứng ở một điểm rất khác so với thời kỳ tăng trưởng mạnh. Thương hiệu vẫn tiếp tục hoạt động, nhưng trọng tâm đã chuyển từ mở rộng số lượng sang chọn lọc địa điểm, tối ưu hiệu quả từng câu lạc bộ và xây dựng lại mô hình vận hành.

Giai đoạn tăng trưởng dựa trên việc liên tục mở rộng mạng lưới đã khép lại. Chặng đường phía trước sẽ phụ thuộc vào khả năng của California trong việc duy trì hệ thống hiện hữu, xử lý các vấn đề tồn đọng và tìm được mô hình phù hợp cho giai đoạn phát triển mới.