Bộ trưởng Xây dựng: Đường sắt Hà Nội - Thái Nguyên do hai địa phương quyết

Chiều 30/10, tại phiên thảo luận về tình hình kinh tế - xã hội ở Quốc hội, đại biểu Hà Sỹ Huân, Phó đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Thái Nguyên, kiến nghị Bộ Xây dựng phối hợp với Hà Nội và Thái Nguyên nghiên cứu đầu tư tuyến đường sắt đô thị kết nối hai địa phương, đồng thời tích hợp vào quy hoạch phát triển mạng lưới đường sắt.

Theo ông Huân, tuyến đường sắt sẽ mở rộng không gian phát triển Thủ đô theo mô hình đô thị đa trung tâm, hình thành hành lang đổi mới sáng tạo và công nghiệp công nghệ cao Hà Nội - Nội Bài - Thái Nguyên.

Đây cũng là cơ sở phát triển mạng lưới đường sắt vùng, liên vùng, kết nối với tuyến Thái Nguyên - Tuyên Quang - Lào Cai trong tương lai.

Giải trình nội dung này, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết tuyến đường sắt đô thị Hà Nội - Thái Nguyên thuộc thẩm quyền đầu tư của địa phương, do Hà Nội và Thái Nguyên quyết định. Đối với các tuyến đường sắt quốc gia như Đông Anh - Quan Triều, Kép - Lưu Xá và Thái Nguyên - Tuyên Quang - Lào Cai, Bộ đã có kế hoạch đầu tư, sửa chữa trong các giai đoạn trước và sau năm 2030.

Trước đó vào tháng 8/2026, Bộ Xây dựng và tỉnh Thái Nguyên đã làm việc về phương án đầu tư tuyến đường sắt đô thị kết nối trung tâm tỉnh với Hà Nội, dài khoảng 50 km. Theo phương án nghiên cứu, tuyến bắt đầu từ ga Trung Giã (Hà Nội), qua các ga Phổ Yên, Sông Công, Lưu Xá, Đồng Quang và một số trung tâm đô thị mới của Thái Nguyên.

Tuyến dự kiến kết nối với đường sắt đô thị số 1 của Hà Nội tại ga Trung Giã. Đoạn từ sân bay Nội Bài đến Trung Giã cũng đang được nghiên cứu quy hoạch để kết nối mạng lưới đường sắt đô thị Thủ đô với Thái Nguyên.

Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Danh Huy khi đó đề nghị Thái Nguyên phối hợp với Hà Nội thống nhất cơ chế đầu tư, làm rõ trách nhiệm, phương án huy động vốn, vận hành và khai thác tuyến đường sắt.

Tỉnh Thái Nguyên đặt mục tiêu hoàn thiện việc bổ sung quy hoạch trong năm 2026, phấn đấu khởi công tuyến trong nhiệm kỳ 2025-2030.

Theo Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Hà Nội định hướng phát triển mạng lưới đường sắt đô thị dài khoảng 979 km, kết nối các trung tâm đô thị và các địa phương trong vùng. Hiện thành phố đã đưa vào khai thác tuyến Cát Linh - Hà Đông và đoạn trên cao tuyến Nhổn - ga Hà Nội.

Thái Nguyên cách trung tâm Hà Nội khoảng 80 km, hiện kết nối với Thủ đô bằng đường cao tốc và đường sắt quốc gia. Tuyến đường sắt đô thị đang nghiên cứu được kỳ vọng tăng năng lực vận tải hành khách, kết nối các khu công nghiệp, đô thị và tạo thêm động lực phát triển kinh tế giữa hai địa phương.