Bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn bị phạt thêm 10 năm tù

Ngày 12/8, sau hai ngày xét xử, TAND tỉnh Cà Mau tuyên phạt bà Nhàn, 57 tuổi, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty cổ phần Tiến bộ Quốc tế (AIC), 10 năm tù; Phạm Quốc Nam, 64 tuổi, cựu Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bạc Liêu (cũ), 4 năm tù về tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng.

Cùng tội danh, Trần Mạnh Hà, cựu Phó tổng giám đốc AIC; Lê Thị Linh Nhung, cựu nhân viên AIC; Hồ Tấn Mạnh, Nguyễn Minh Tâm, cựu lãnh đạo Công ty thẩm định giá Đông Nam Á và Bùi Thị Kim Em, cựu Kế toán trưởng Sở Tài nguyên và Môi trường, bị tuyên phạt 3-7 năm tù.

Đây là vụ án thứ 7 bà Nhàn bị xác định giữ vai trò cầm đầu. Trong vài năm gần đây, bà liên tiếp bị tòa án các địa phương xác định là người chủ mưu, cầm đầu, chỉ đạo việc thông thầu, nâng khống giá thiết bị, gây thiệt hại nghiêm trọng cho ngân sách Nhà nước.

Tổng hợp các bản án, hình phạt chung đối với bà Nhàn là 30 năm tù - mức cao nhất của hình phạt tù có thời hạn.

Dùng 'quân xanh', nâng khống giá thiết bị

Theo cáo trạng, năm 2017, Sở Tài nguyên và Môi trường Bạc Liêu được UBND tỉnh giao làm chủ đầu tư dự án xây dựng 3 trạm quan trắc nước mặt tự động, tổng mức đầu tư hơn 50,7 tỷ đồng. Dự án có 5 gói thầu, trong đó gói số 4 cung cấp, lắp đặt toàn bộ thiết bị.

Tháng 3/2018, AIC trúng gói thầu này với giá 39 tỷ đồng, gồm 70 thiết bị quan trắc nước mặt tự động và một xe phục vụ lấy mẫu hiện trường.

Cáo trạng xác định bà Nhàn là người chủ mưu, chỉ đạo lập nhóm công ty "quân xanh" để giúp AIC trúng thầu.

Trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư, người của AIC bị cáo buộc đã tiếp cận chủ đầu tư, tham gia khảo sát vị trí xây dựng các trạm quan trắc và cung cấp danh mục thiết bị, cấu hình, thông số kỹ thuật, hãng sản xuất, model để đưa vào hồ sơ dự án.

AIC sau đó cung cấp 3 bảng báo giá, gồm một của AIC và hai của doanh nghiệp trong hệ sinh thái, làm căn cứ lập báo cáo nghiên cứu khả thi, thẩm định giá, dự toán và hồ sơ mời thầu. Các báo giá này bị xác định đã nâng khống giá thiết bị.

Để đáp ứng yêu cầu về năng lực tài chính, bà Nhàn còn bị cáo buộc chỉ đạo điều chỉnh số liệu báo cáo tài chính năm 2013, 2014 và lập khống báo cáo kiểm toán năm 2014, nhằm thể hiện AIC đủ điều kiện dự thầu.

Cựu giám đốc sở bị cáo buộc tạo điều kiện cho AIC

Với vai trò người đứng đầu chủ đầu tư, ông Nam bị cáo buộc chỉ định các đơn vị tư vấn lập, thẩm định hồ sơ mời thầu và kết quả lựa chọn nhà thầu; đồng thời chỉ đạo cấp dưới phối hợp với AIC trong quá trình lập dự án và tổ chức đấu thầu.

Hồ sơ mời thầu yêu cầu nhà thầu phải có "bản chụp giấy phép bán hàng của nhà sản xuất hoặc chứng nhận quan hệ đối tác", dù dự án không thuộc trường hợp hàng hóa đặc thù. Việc này bị kết luận hạn chế sự tham gia, tạo lợi thế cho một hoặc một số nhà thầu.

Cáo trạng cho rằng ngay từ giai đoạn chuẩn bị đầu tư đã có sự liên hệ, thống nhất giữa ông Nam và AIC nhằm tạo điều kiện cho doanh nghiệp này trúng thầu.

Công ty thẩm định giá Đông Nam Á bị cáo buộc chỉ căn cứ vào 3 bảng báo giá do AIC cung cấp, không thực hiện đầy đủ quy trình nhưng vẫn phát hành chứng thư, với giá thiết bị được xác định nhằm hợp thức hóa mức giá đã nâng khống.

Kết quả định giá xác định giá trị thiết bị tại thời điểm tháng 12/2019 hơn 35 tỷ đồng, qua đó xác định thiệt hại của Nhà nước 4,4 tỷ đồng.

Bà Nhàn và ông Hà hiện bỏ trốn, bị truy nã quốc tế. Trong quá trình điều tra, bà Kim Em tự nguyện nộp lại 205 triệu đồng.